Question 1

Boletín de divulgación da IAU: Agosto 2018 #1

Accepted Answer

Boletín de Divulgación Astronómica da Unión Astronómica Internacional (IAU)
Agosto2018 #1
Neste boletín:
0) Nota dos editores
1) A Asemblea Xeral IAU 2018 celebra actividades astronómicas públicas en Viena
2) Mans nas estrelas: segunda listaxe comparativa internacional de termos astronómicos en linguaxe de signos – Chamada na procura de colaboración
3) Novas de Chipre e Sri Lanka
4) Deseño de proxectos de astronomía para o desenvolvemento &#8211; Curso en liña
5) GO-GA – Go-Lab vai a África
6) Convértete nun profesor ou profesora AstroBVI
7) Semana Mundial do Espazo: concurso de “selfie” espacial
8) O observatorio de Las Cumbres busca novos parceiros educativos
9) Encontros e actividades globais de 2018
10) Boletín de divulgación astronómica da IAU noutras linguas
11) Contribucións ao boletín de divulgación astronómica da IAU – desexamos noticias vosas en 2018!
0) Nota dos editores
Todo listo para a Asemblea Xeral da IAU de 2018! Este ano teremos un apaixonante programa científico para todas as persoas participantes, mais tamén unha programación divulgativa aberta ao público xeral. O noso equipo estará no posto da IAU xunto coas nosas oficinas irmás Oficina IAU de astronomía para o desenvolvemento (OAD) e Oficina IAU para astrónomos e astrónomas xoves (OYA). Se andas por Viena ou asistes á Asemblea aproveita para achegarte á nosa oficina e dicir ola!
Neste número, destacamos os eventos públicos da Asemblea Xeral da IAU, o curso en liña de deseño de proxectos da Oficina IAU de astronomía para o desenvolvemento e a chamada na procura de parceiros educativos do observatorio de Las Cumbres.
Agardamos que tivésedes boas observacións da eclipse de Lúa! Queremos darlles as grazas a todas as persoas que comparten as súas actividades co noso equipo. Como sabedes, temos a nosa base en Toquio e infelizmente o tempo aquí non acompañou nada. Porén, cando empezamos a ver as marabillosas fotos que todo o mundo estaba a compartir agarimosamente foi imposíbel non sentirmos que tiñamos moita sorte. Grazas!
Desexámosvos unha feliz lectura e ceos despexados!
O equipo da Oficina para a Divulgación da Astronomía da IAU
1) A Asemblea Xeral IAU 2018 celebra actividades astronómicas públicas en Viena
A cidade austríaca de Viena acollerá a XXX Asemblea Xeral da Unión Astronómica Internacional (IAU) do 20 ao 31 de agosto este ano. Para alén de darlle a benvida a máis de 3000 astrónomos e astrónomas de máis de 88 países, a conferencia ofrecerá ademais diversas actividades para a comunidade local, gratuítas e abertas ao público.
Podes saber máis lendo a nota de prensa da IAU: https://www.iau.org/news/pressreleases/detail/iau1807/
2) Mans nas estrelas: segunda listaxe comparativa internacional de termos astronómicos en linguaxe de signos – Chamada na procura de colaboración
En decembro de 2017, como resultado dun proxecto desenvolvido durante moito tempo pola Comisión IAU C1 de educación e desenvolvemento da astronomía e o seu Grupo de Traballo 3 de Astronomía pola igualdade e a inclusión, foi compilada a primeira listaxe comparativa internacional de termos astronómicos en linguaxe de signos que na actualidade contén as 47 palabras máis frecuentemente empregadas en educación. O grupo de traballo abre agora unha chamada na procura de colaboración para lanzar unha nova listaxe de palabras. Se queres participar neste proxecto, por favor envíalle un correo electrónico a beatriz.garcia[at]iteda.cnea.gov.ar e amelia.ortiz[at]uv.es.
3) Novas de Chipre e Sri Lanka
Baixo a mesma eclipse – unha eclipse lunar total observada, medida e compartida por máis de mil estudantes en Sri Lanka e Chipre
O 27 de xullo a máis longa eclipse lunar deste século foi observada por diferentes grupos en Sri Lanka e en Chipre, neste caso tanto por poboación grego-chipriota como turco-chipriota, nunha experiencia cultural conxunta en que mediron distancias desde os dous lugares valéndose da eclipse. Grazas a isto, os equipos organizadores pretenden compartir as marabillas do universo en que vivimos e por extensión fomentar a idea de cidadanía global, poñendo en valor o noso lugar no universo, xuntos nun mesmo planeta. #UnderTheSameEclipse
Podes atopar os resultados desta actividade nas páxinas de Facebook da Sociedade Astronómica do Colexio Nalanda, a Antiga Sociedade Astronómica de Nalanda e Columba-Herschel: astronomía pola paz.
4) Deseño de proxectos de astronomía para o desenvolvemento &#8211; Curso en liña
Este curso está deseñado para axudar a calquera persoa que pretenda enviar unha proposta ás convocatorias da Oficina de astronomía para o desenvolvemento. Achega unha breve introdución á astronomía para o desenvolvemento e introdúcenos no ciclo de proxectos do OAD, desde a análise das necesidades ao seguimento e avaliación.
O curso en liña de deseño de proxectos da Oficina IAU de astronomía para o desenvolvemento (OAD) está xa dispoñíbel na seguinte ligazón: http://www.open.edu/openlearncreate/course/view.php?id=3071
5) GO-GA – Go-Lab vai a África
O principal obxectivo de GO-GA é adaptar e desenvolver o ecosistema de aprendizaxe Go-Lab en África, de éxito coñecido, primeiro facendo experiencias piloto en tres países e logo a maior escala. O Ecosistema Go-Lab (ou a Plataforma Go-Lab para xestionar e compartir recursos) diríxese ao profesorado de ciencias de escola primaria e secundaria e pretende enriquecer as aulas prácticas con enfoques de ensino innovadores e ferramentas técnicas de apoio. GO-GA acelerará a adopción de contornos de aprendizaxe máis ricos e mellorará os resultados educativos en ciencia e tecnoloxía, grazas á implantación de contidos dixitais e o desenvolvemento das capacidades do profesorado en toda África.
Podes obter máis información sobre este proxecto aquí: https://go-ga.org
6) Convértete nun profesor ou profesora AstroBVI (Blind and Vision Impaired, persoas cegas ou con deficiencia visual)

AstroBVI é un proxecto financiado pola Oficina IAU de astronomía para o desenvolvemento en 2018 e persegue crear e distribuír un kit de material educativo en diferentes países da América Latina e proporcionar formación ao profesorado para o seu uso.
As solicitudes para recibir o kit están abertas até o 31 de agosto (en español): www.AstroBVI.org
7) Semana Mundial do Espazo: concurso de “selfie” espacial
A asociación Semana Mundial do Espazo (WSWA) busca propostas de “selfies espaciais” no marco da acción “Selfie desde o espazo” da Semana Mundial do Espazo (World Space Week, WSW) de 2018, que terá lugar do 4 ao 10 de outubro. Estas fotos serán tomadas desde o espazo de eventos da WSW de grandes dimensións, empregando a rede Planet e os seus satélites con resolución de 3 metros.
A data límite é o 1 de setembro de 2018. Máis información e solicitude en http://www.worldspaceweek.org/news/space-selfies-during-world-space-week-2018/
8) O observatorio de Las Cumbres busca novos parceiros educativos
O observatorio Las Cumbres (LCO) abriu a convocatoria na procura de novos parceiros educativos que observarán fenómenos astronómicos con telescopios LCO e empregarán os datos como parte das súas actividades educativas. O equipo busca ideas interesantes, atractivas e innovadoras no campo da educación astronómica e proxectos de divulgación que fagan uso das capacidades únicas do LCO. O equipo ofrece un total de 1000 horas de tempo de observación para o conxunto de proxectos no telescopio LCO de 0,4 metros, que poderán empregarse entre o 1 de decembro de 2018 e o 1 de decembro de 2019.
A data límite para a recepción de propostas é o 1 de setembro de 2018. Para ter unha información completa sobre esta convocatoria, criterios de elixibilidade e como postular, por favor visitade o sitio web do LCO: https://lco.global/news/call-for-education-partners-2019/
9) Encontros e actividades globais de 2018
Podes atopar aquí unha listaxe de eventos e conferencias de divulgación e educación astronómica en todo o mundo. Planifica un ano cheo de acontecementos interesantes!
a) Asemblea Xeral da IAU
Datas: do 20 ao 31 de agosto de 2018
Lugar: Viena, Austria
Máis información: http://astronomy2018.univie.ac.at/
b) ASP2018: Astronomía para todas as persoas – Conferencia sobre educación, comunicación e diversidade en ciencia
Data: do 10 ao 13 de setembro de 2018
Lugar: Sonoma Wine Country, CA
Máis información: https://www.astrosociety.org/about-us/asp-annual-meetings/asp-2018-annual-meeting/
c) Congreso Europeo de Ciencia Planetaria
Datas: do 16 ao 21 de setembro de 2018
Lugar: Berlín, Alemaña
Máis información: https://www.epsc2018.eu/
d) Conferencia .Astronomy
Datas: do 24 ao 27 de setembro de 2018
Lugar: Baltimore, EEUU
Máis información: https://www.dotastronomy.com/
e) Congreso Xeración Espacial
Datas: do 27 ao 29 de setembro de 2018
Lugar: Bremen, Alemaña
Máis información: https://spacegeneration.org/sgc2018
f) Congreso Aeronáutico Internacional
Datas: do 1 ao 5 de outubro de 2018
Lugar: Bremen, Alemaña
Máis información: http://www.iafastro.org/events/iac/iac-2018/

g) Semana Mundial do Espazo
Datas: do 4 ao 10 de outubro de 2018
Lugar: todo o mundo
Máis información: http://www.worldspaceweek.org/

h) Noite Internacional de Observación da Lúa
Datas: 20 de outubro de 2018
Lugar: todo o mundo
Máis información: http://observethemoonnight.org/
i) Fórum Wissenschaftskommunikation
Datas: do 7 ao 9 de novembro de 2018
Lugar: Bonn, Alemaña
Máis información: https://www.wissenschaft-im-dialog.de/en/forum-wissenschaftskommunikation/forum-2018/
l) V Festival Starmus: un paso de xigante
Datas: do 24 ao 29 de xuño de 2019
Lugar: Berna, Suíza
Máis información: https://www.starmus.com/
m) 3º Obradoiro sobre Divulgación e Educación da Astronomía (WDEA III)
Datas: 2 de xullo (Eclipse solar) e do 4 ao 5 de xullo de 2019
Lugar: San Juan, Argentina
Máis información: http://sion.frm.utn.edu.ar/WDEAIII/
Esquecemos algo? Entón comparte os teus encontros sobre educación e divulgación astronómica con nós vía outreach@iau.org.
10) Boletín de divulgación astronómica da IAU noutras linguas
-Tradución ao serbio, elaborada pola doutora Liliana Gracanin de Serbia: https://twitter.com/IAU_srpski;
-Traducións ao xaponés a cargo de Akihiko Tomita e Mikako Kuwamura a través da Rede de Tradución Astronómica: http://bit.ly/2xlNyCR. Se queres recibir a tradución ao xaponés do boletín, subscríbete á Asociación Xaponesa de Astrónomos Afeccionados, http://www.jaaa-astro.jp/jaaa-ml.html, ou á Sociedade Xaponesa pola Educación e Divulgación da Astronomía, http://www.tenkyo.net/;
-Traducións ao galego, pola Agrupación Astronómica Coruñesa Ío, en España, aquí: http://agrupacionio.com/gl/tag/boletin-iau;
-Traducións ao español, elaboradas por:
Emilio Zúñiga, ASAFILE, Asociación de Astrónomos Aficionados de León, Nicaragua: http://asafile.blogspot.jp/p/blog-page_12.html;
Basilio Solís-Castillo, estudante de doutorado, Instituto Max Planck de Radioastronomía, Universidade de Bonn: http://astronomia-para-todos.blogspot.de;
Se estás interesado en traducir o noso boletín ao teu idioma, por favor contacta con nós vía outreach@iau.org.
11) Contribucións ao boletín de divulgación astronómica da IAU – desexamos noticias vosas en 2018!
Na Oficina de Divulgación Astronómica da IAU sempre estamos buscando noticias sobre educación e divulgación astronómica en todo o mundo. Por favor, continuade compartindo as vosas historias con nós en 2018! Se estás organizando actividades a gran escala a nivel rexional ou internacional, ofreces postos de traballo de educación e comunicación da astronomía, tes proxectos innovadores ou historias inspiradoras, buscas colaboración ProAm en astronomía ou creaches recursos educativos, fáinolo saber por correo electrónico: outreach@iau.org.
Tradución: Martin Pawley (Agrupación Ío). Podes consultar o boletín en inglés nesta ligazón.

Question 2

Boletín de divulgación da IAU: Xullo 2018 #2

Accepted Answer

Boletín de Divulgación Astronómica da Unión Astronómica Internacional (IAU)
Xullo 2018 #2
Neste boletín:
0) Nota dos editores
1) Inauguración de “Inspiring Stars” (Estrelas que inspiran)
2) Novas de Bulgaria
3) Novas de Canadá
4) Historias de mañá – Escola de verán en Grecia
5) Lanzamento da aplicación de realidade virtual “Excursión ao Sol”
6) Revista Latinoamericana de Educación Astronómica (RELEA)
7) Física sen fronteiras
8) Un astrónomo explica un concepto en cinco niveis de dificultade
9) Encontros e actividades globais de 2018
10) Boletín de divulgación astronómica da IAU noutras linguas
11) Contribucións ao boletín de divulgación astronómica da IAU – desexamos noticias vosas en 2018!
0) Nota dos editores
Esta última semana o noso equipo estivo enfocado na preparación do evento inaugural “Inspiring Stars” (Estrelas que inspiran) na próxima Asemblea Xeral en Viena, Austria. “Inspiring Stars” é unha exposición que viaxará por distintos países impulsada pola Unión Astronómica Internacional e deseñada para destacar, apoiar e promover iniciativas inclusivas que fomenten a igualdade de oportunidades na divulgación e ensino da astronomía e tamén do exercicio profesional desta. Durante a Asemblea Xeral teremos un día completo dedicado á inclusión na astronomía. Se estás en Austria valora a posibilidade de achegarte e participar nas moitas actividades abertas ao público xeral que terán lugar o 22 de agosto.
Neste número destacamos a nova app de realidade virtual do Hinode, o proxecto Física Sen Fronteiras e o lanzamento do número 25 da Revista Latinoamericana de Educación Astronómica.
Por último, mais non é menos importante, queremos recordarvos que están abertas as candidaturas para o posto de Coordinación da Divulgación Internacional. Queres unirte ao noso equipo aquí no Xapón? Podes enviar a túa proposta até o 15 de outubro.
Desexámosvos unha feliz lectura e ceos despexados!
O equipo da Oficina para a Divulgación da Astronomía da IAU
1) Inauguración de “Inspiring Stars” (Estrelas que inspiran)
“Inspiring Stars”, a exposición mundial inclusiva da IAU, é unha exposición internacional preparada pola Unión Astronómica Internacional e apoiada pola Sociedade Astronómica Americana (AAS). Foi deseñada para poñer en valor, apoiar e promover as iniciativas inclusivas en favor da participación igualitaria na divulgación e o ensino da astronomía, así como o traballo profesional nese campo. A exposición inaugúrase o 22 de agosto no Centro Austria de Viena, durante a Asemblea Xeral 2018 da IAU en Viena, Austria. A IAU convida a todas as persoas asistentes, incluído o público xeral, a visitar a exposición e os eventos especiais que terán lugar durante a inauguración.
Podes atopar máis información aquí: https://www.iau.org/news/announcements/detail/ann18034/
 2) Novas de Bulgaria
Programa de mestrado de ciencias “Astronomía e divulgación da astronomía”
Como podemos facer que xente con diferentes coñecementos de base, mesmo non científicos, teña a capacidade de empregar o pensamento crítico na vida real e aplicar o método científico para atopar solucións baseadas nas evidencias? A Universidade de Sofia, o máis antigo e principal centro de educación superior de Bulgaria, conta a triunfal historia dun moi innovador e interdisciplinar programa de mestrado de ciencias “Astronomía e divulgación da astronomía”.
O programa está impartido na actualidade só en lingua búlgara. Porén, hai información en inglés aquí: http://astro.phys.uni-sofia.bg/EN/education22_EN.html
Grazas a Vladimir Bozhilov, por compartir a noticia.
3) Novas de Canadá
Os mellores destinos de verán para a observación do ceo en Canadá
A Axencia Espacial Canadense divulgou unha listaxe dos mellores lugares en Canadá para observar as estrelas. A maioría dos lugares suxeridos son parques e reservas illados, protexidos da contaminación luminosa e situados idealmente a grande altitude. Cos seus numerosos grandes parques nacionais e diversas paisaxes naturais, Canadá é un territorio ideal para as persoas amantes da astronomía, mesmo as principiantes. Por todo o país podes atopar magníficos espazos para admirar as estrelas, desde as montañas da Columbia Británica ás praias da Illa do Príncipe Eduardo.
Podes saber máis nesta ligazón: http://www.asc-csa.gc.ca/eng/blog/2018/06/29/13-amazing-stargazing-locations-in-canada.asp 
4) Historias de mañá – Escola de verán en Grecia
Varias ducias de participantes de diversos países, incluído profesorado de todos os niveis eduactivos, inestigadores e investigadoras na educación e persoal de organizacións sen ánimo de lucro, reuníronse en Ática, Grecia, do domingo 1 ao venres 7 de xullo para intercambiar noticias sobre actividades recentes nas escolas e compartir as últimas tecnoloxías e informacións. A “Escola de verán”, organizada por Ellinogermaniki Agogi, consistiu en obradoiros, conferencias, presentación e desenvolvemento de prototipos de novos libros electrónicos e excursións por un fermoso país rico en cultura e natureza. O profesorado non só aprendeu novos métodos para o seu traballo educativo, tamén descubriu como a educación científica pode promover a amizade, a tolerancia e a paz no planeta.
Historias de mañá é un proxecto de educación CTEM para a escola primaria que emprega recursos multimedia actualizados e está apoiado pola Comisión Europea.
Grazas a Akihiko Tomita por compartir connosco a noticia.
5) Lanzamento da aplicación de realidade virtual “Excursión ao Sol”
O Observatorio de Ciencia Solar do Observatorio Astronómico Nacional do Xapón vén de lanzar e iniciar a distribución gratuíta da nova aplicación de realidade virtual “Excursión ao Sol”, que proporciona unha magnífica oportunidade de achegarnos á superficie solar e experimentar as estruturas fundamentais do Sol. A maioría das imaxes visuais na aplicación son froito de observacións da sonda Hinode. Viaxando polo espazo, poderás achegarte ao Sol, pousar na súa superficie e ver as xigantescas manchas desde as cales se extenden cara ao espazo exterior as liñas do campo magnético.
Para unha descrición xeral da aplicación, visita o sitio web
http://hinode.nao.ac.jp/en/news/notice/vr-app-excursion-to-the-sun-has-been-released/
6) Revista Latinoamericana de Educación Astronómica (RELEA)
A Revista Latinoamericana de Educación Astronómica (RELEA) axuda a fomentar e consolidar a educación astronómica na América Latina e máis alá. O número 25 xa está dispoñíbel. Acéptanse artigos orixinais, non publicados, que conteñan investigación empírica, ensaios teóricos e revisións de interese no campo do ensino da astronomía. Os artigos poden estar escritos en portugués, español ou inglés. A páxina principal está en portugués, mais podes cambiar a inglés ou español no menú da dereita. Calquera comentario ou suxestión pode ser enviada directamente a relea@ufscar.br.
As directrices para os e as autoras e as pautas de proposta de artigos indícanse no sitio web www.relea.ufscar.br.
7) Física sen fronteiras
Física sen fronteiras asóciase con departamentos de física e matemáticas de universidades selectas de todo o mundo que non son capaces de ofrecer cursos específicos por falta de recursos para proporcionarlles cursos universitarios con conferenciantes experimentados e profesores axudantes tanto para a formación de grao como para niveis máis avanzados. Poden ofrecerse outros cursos en función das necesidades da universidade parceira. Idealmente, estes cursos acaban formando parte do currículo regular da universidade. Física sen fronteiras convida a todos os departamentos universitarios interesados en cursos específicos a que formulen a súa solicitude aquí. Se ti das conferencias e tes interese en ofrecer un curso, ou es un postdoc interesado en participar destas iniciativas, por favor ponte en contacto con physicswithoutfrontiers[at]ictp.it.
Máis información, aquí: https://www.ictp.it/physics-without-frontiers/pwf-university-courses.aspx
8) Un astrónomo explica un concepto en cinco niveis de dificultade
A revista WIRED desafiou a Varoujan Gorjian, investigador astronómico do Jet Propulsion Lab da NASA, a que explicase os buracos negros a cinco persoas diferentes: unha nena, un adolescente, un estudante universitario, unha estudante graduada e unha experta. Podes ver o vídeo aquí. Este desafío vale tamén para os astrónomos e astrónomas de calquera outra institución en todo o mundo. Se estás traballando nun centro de investigación astronómica en estreita relación con profesionais da astronomía e tes experiencias semellantes, por favor comparte os teus vídeos connosco. Pensamos que os e as espectadoras atoparán a premisa destes vídeos moi interesante. Por que non probas a facer un vídeo propio?
9) Encontros e actividades globais de 2018
Podes atopar aquí unha listaxe de eventos e conferencias de divulgación e educación astronómica en todo o mundo. Planifica un ano cheo de acontecementos interesantes!
a) Conferencia Robotic Telescopes, Student Research and Education (RTSRE)  & Cimeira InterNational Astronomy Teaching
Datas: do 22 ao 27 de xullo de 2018
Lugar: Hilo, Hawai’i, EEUU
Máis información: rtsre.org
b) Asemblea Xeral da IAU
Datas: do 20 ao 31 de agosto de 2018
Lugar: Viena, Austria
Máis información: http://astronomy2018.univie.ac.at/
c) ASP2018: Astronomía para todas as persoas – Conferencia sobre educación, comunicación e diversidade en ciencia
Data: do 10 ao 13 de setembro de 2018
Lugar: Sonoma Wine Country, CA
Máis información: https://www.astrosociety.org/about-us/asp-annual-meetings/asp-2018-annual-meeting/
d) Congreso Europeo de Ciencia Planetaria
Datas: do 16 ao 21 de setembro de 2018
Lugar: Berlín, Alemaña
Máis información: https://www.epsc2018.eu/
e) Conferencia .Astronomy
Datas: do 24 ao 27 de setembro de 2018
Lugar: Baltimore, EEUU
Máis información: https://www.dotastronomy.com/
f) Congreso Xeración Espacial
Datas: do 27 ao 29 de setembro de 2018
Lugar: Bremen, Alemaña
Máis información: https://spacegeneration.org/sgc2018
g) Congreso Aeronáutico Internacional
Datas: do 1 ao 5 de outubro de 2018
Lugar: Bremen, Alemaña
Máis información: http://www.iafastro.org/events/iac/iac-2018/

h) Semana Mundial do Espazo
Datas: do 4 ao 10 de outubro de 2018
Lugar: todo o mundo
Máis información: http://www.worldspaceweek.org/

i) Noite Internacional de Observación da Lúa
Datas: 20 de outubro de 2018
Lugar: todo o mundo
Máis información: http://observethemoonnight.org/
l) Fórum Wissenschaftskommunikation
Datas: do 7 ao 9 de novembro de 2018
Lugar: Bonn, Alemaña
Máis información: https://www.wissenschaft-im-dialog.de/en/forum-wissenschaftskommunikation/forum-2018/
m) V Festival Starmus: un paso de xigante
Datas: do 24 ao 29 de xuño de 2019
Lugar: Berna, Suíza
Máis información: https://www.starmus.com/
n) 3º Obradoiro sobre Divulgación e Educación da Astronomía (WDEA III)
Datas: 2 de xullo (Eclipse solar) e do 4 ao 5 de xullo de 2019
Lugar: San Juan, Argentina
Máis información: http://sion.frm.utn.edu.ar/WDEAIII/
Esquecemos algo? Entón comparte os teus encontros sobre educación e divulgación astronómica con nós vía outreach@iau.org.
10) Boletín de divulgación astronómica da IAU noutras linguas
-Tradución ao serbio, elaborada pola doutora Liliana Gracanin de Serbia: https://twitter.com/IAU_srpski;
-Traducións ao xaponés a cargo de Akihiko Tomita e Mikako Kuwamura a través da Rede de Tradución Astronómica: http://bit.ly/2xlNyCR. Se queres recibir a tradución ao xaponés do boletín, subscríbete á Asociación Xaponesa de Astrónomos Afeccionados, http://www.jaaa-astro.jp/jaaa-ml.html, ou á Sociedade Xaponesa pola Educación e Divulgación da Astronomía, http://www.tenkyo.net/;
-Traducións ao galego, pola Agrupación Astronómica Coruñesa Ío, en España, aquí: http://agrupacionio.com/gl/tag/boletin-iau;
-Traducións ao español, elaboradas por:
Emilio Zúñiga, ASAFILE, Asociación de Astrónomos Aficionados de León, Nicaragua: http://asafile.blogspot.jp/p/blog-page_12.html;
Basilio Solís-Castillo, estudante de doutorado, Instituto Max Planck de Radioastronomía, Universidade de Bonn: http://astronomia-para-todos.blogspot.de;
Se estás interesado en traducir o noso boletín ao teu idioma, por favor contacta con nós vía outreach@iau.org.
11) Contribucións ao boletín de divulgación astronómica da IAU – desexamos noticias vosas en 2018!
Na Oficina de Divulgación Astronómica da IAU sempre estamos buscando noticias sobre educación e divulgación astronómica en todo o mundo. Por favor, continuade compartindo as vosas historias con nós en 2018! Se estás organizando actividades a gran escala a nivel rexional ou internacional, ofreces postos de traballo de educación e comunicación da astronomía, tes proxectos innovadores ou historias inspiradoras, buscas colaboración ProAm en astronomía ou creaches recursos educativos, fáinolo saber por correo electrónico: outreach@iau.org.
Tradución: Martin Pawley (Agrupación Ío). Podes consultar o boletín en inglés nesta ligazón.

Question 3

A Agrupación Ío organiza unha observación da eclipse total de Lúa o venres 27 de xullo

Accepted Answer

-A observación terá lugar no Parque dos Menhires, na contorna da Torre de Hércules, a partir das 22:00

Na noite do venres 27 de xullo terá lugar unha eclipse total de Lúa visíbel en Galicia. A Agrupación Astronómica Coruñesa Ío guiará unha observación aberta ao público na Coruña no Parque dos Menhires, na contorna da Torre de Hércules, desde que comeza a eclipse, arredor das 22:00, até que conclúa. Esta actividade celebrámola en colaboración coa Torre de Hércules e o Consorcio de Turismo da Coruña.
Eclipse de Lúa
Unha eclipse de Lúa é o escurecemento, máis ca ocultación, do noso satélite pola sombra da Terra, que se interpón na chegada directa da luz solar. Para iso é preciso que os tres corpos estean en liña, coa Terra entre o Sol e a Lúa, xeometría característica de cada Lúa Chea. Mais como a órbita da Lúa arredor da Terra está lixeiramente inclinada -uns 5º- respecto do plano de xiro da Terra arredor do Sol, as máis das veces a sombra da Terra non pasa sobre a Lúa. O perfecto aliñamento dos tres corpos que permite as eclipses dáse só nos “nodos”, puntos de corte da órbita da Lúa coa eclíptica (o camiño aparente do Sol respecto do firmamento de fondo).
Por que falan agora de “Lúa de sangue”?
As compoñentes azuis da luz solar esparéxense máis facilmente e por iso de día vemos o ceo de cor azul. Na caída da tarde os raios de Sol chégannos máis inclinados e atravesan unha capa máis grosa da atmosfera; o esparexemento é tan intenso que a cor azul practicamente desaparece e predominan as cores alaranxadas e vermellas típicas do solpor.
Un fenómeno equivalente acontece nas eclipses de Lúa. A Lúa entra na zona de sombra que provoca a Terra mais non desaparece de todo, pois aínda que deixa de estar iluminada polo Sol pasa a estar iluminada de forma feble e indirecta pola Terra. Á Lúa chega luz filtrada pola atmosfera da Terra e, igual que no solpor, as cores dominantes son as vermellas. De aí o de “Lúa de sangue”, mais pola mesma razón poderíamos chamala “Lúa de tomate” ou “Lúa de cobre”, segundo gustos.
O aspecto da Lúa nunha eclipse varía desde a case total escuridade até unha cor cobre brillante, e a súa observación serviu no pasado para avaliar o estado da nosa atmosfera.
A eclipse de Lúa do 27 de xullo
Na eclipse de mañá a Lúa asomará no ceo da Coruña sobre as 22:00 xa oculta pola sombra da Terra (e en consecuencia verémola saír sobre o horizonte de cor vermella). A fase de totalidade remata ás 23:13; a partir dese momento e durante 66 minutos a Lúa irá liberándose da sombra terrestre.
A Lúa pasa mañá polo “apoxeo”, o punto da súa órbita no que se atopa máis lonxe da Terra. O noso sistema visual, en calquera caso, non é capaz de atopar diferenzas entre a Lúa no apoxeo (máis afastada e en consecuencia “máis pequena”) e a Lúa no perixeo (máis perto e polo tanto “máis grande”): os 50000 quilómetros de maior distancia nun caso respecto do outro son insuficientes para apreciarmos cambio algún no tamaño do disco lunar. Desta volta, iso si, libramos de escoitar o tópico da “súper-Lúa”. A de mañá, máis ben, sería unha “eclipse de mini-Lúa”, mais o certo é que para os nosos ollos será tan “mini” ou tan “súper” como calquera outra Lúa Chea do ano.
E ademais da eclipse, Marte
O 27 de xullo Marte pasa pola oposición, co cal poderemos ver o planeta vermello ao longo de toda a noite e co máximo brillo anual. Durante todo o verán Marte será o obxecto puntual máis brillante do ceo nocturno, só superado, como é usual, polo planeta Venus, visíbel estes meses na posta de Sol. Ademais de Marte, están en magníficas condicións de observación os planetas Xúpiter e Saturno.

Question 4

Boletín de divulgación da IAU: Xullo 2018 #1

Accepted Answer

Boletín de Divulgación Astronómica da Unión Astronómica Internacional (IAU)
Xullo 2018 #1
Neste boletín:
0) Nota dos editores
1) Rede de Tradución Astronómica: novos recursos dispoñíbeis en liña
2) “Debate e Obradoiro conxunto CIE-IAU” e “Mitigar a contaminación luminosa e a interferencia de radio a través da protección de lugares e a educación”
3) Novas de España
4) Novas de Colombia
5) Novas de Armenia
6) Novas de Xapón
7) Novas da Arxentina
8) MOOC “O noso lugar no universo”
9) Encontros e actividades globais de 2018
10) Boletín de divulgación astronómica da IAU noutras linguas
11) Contribucións ao boletín de divulgación astronómica da IAU – desexamos noticias vosas en 2018!
0) Nota dos editores
Nas últimas semanas, o noso equipo estivo traballando na reestruturación da nosa rede de Coordinación da Divulgación Nacional (NOC). O período de tres anos de cada NOC está chegando ao seu final e as persoas que serán designadas para a coordinación en cada país anunciaranse durante a Asemblea Xeral da IAU. Axiña haberá máis noticias sobre o proceso de nomeamento.
A nosa amiga e talentosa colega Yukiko Shibata deixa a oficina esta semana. Desexámosche todo o mellor, amiga, e botarémoste en falta! Yukiko liderou brillantemente a Rede de Tradución Astronómica durante o pasado ano e deixará a Rede en boas mans coa nosa colega Berenice Himmelfarb.
Neste número, destacamos as últimas novas da nosa Rede de Tradución Astronómica, o II Congreso Latinoamericano de Astrobioloxía en Colombia e o Debate e Obradoiro conxunto CIE-IAU que terá lugar durante a próxima asemblea xeral.
O noso equipo quere darlle as grazas aos nosos contactos en Armenia, España, Xapón, Colombia e Arxentina pola súa contribución con noticias dos seus países, que fan deste número algo especial e proban unha vez máis como a educación astronómica e as actividades de divulgación proliferan a nivel local e nacional, promovendo a inclusión e a diversidade coa astronomía como terreo común para unir xente.
Desexámosvos unha feliz lectura e ceos despexados!
O equipo da Oficina para a Divulgación da Astronomía da IAU
1) Rede de Tradución Astronómica: novos recursos dispoñíbeis en liña
Grazas ao esforzo de case douscentos voluntarios e voluntarias na tradución, corrección, revisión científica e coordinación a través da plataforma Rede de Tradución Astronómica, foron vertidos a diferentes linguas novos recursos astronómicos que xa están dispoñíbeis no sitio web da Rede. Convidámosvos a testalos e usalos nas vosas actividades de educación e divulgación da astronomía.
Moitos máis recursos estarán dispoñíbeis nas próximas semanas, así que recorda visitar o noso sitio web para comprobar as actualizacións. Únete a nós e axuda a levar a astronomía ao teu idioma. Comentarios, ideas e suxestións son benvidas. Podes atoparnos en translation@oao.iau.org!
2) “Debate e Obradoiro conxunto CIE-IAU” e “Mitigar a contaminación luminosa e a interferencia de radio a través da protección de lugares e a educación”
A Comisión C.B7 da Unión Astronómica Internacional sobre Protección de Sitios de Observación Existentes ou Potenciais convídavos a un encontro de dous días que durante a Asemblea Xeral da IAU se centrará nos problemas da contaminación luminosa e a interferencia de radio e as súas solucións. O encontro terá lugar no Observatorio Kuffner de Viena, Austria, o venres 24 e o domingo 26 de agosto. Non hai cota de rexistro para os membros da IAU. O segundo día tres paneis de debate achegarán oportunidades para compartir preocupacións e solucións. Se asistides, a organización convídavos a propoñer un póster enviando un título e un resumo cun máximo de 200 palabras a Constance Walker (cwalker[at]noao.edu) antes do 1 de agosto de 2018.
3) Novas de España
A astrónoma Caroline Herschel dalle nome a unha Aula de Astronomía
O pasado mes de marzo o Complexo Astronómico “La Hita” (La Puebla de Almoradiel, Toledo, España) abriu ao público unha nova aula de astronomía que leva o nome da astrónoma Caroline Herschel. A aula destaca o papel das mulleres astrónomas de todas as épocas. O complexo astronómico está aberto ao público e é visitado principalmente por grupos de escolas e estudantes da universidade. Os datos tomados polos seus telescopios contribúen a proxectos de investigación astronómica tanto no ámbito profesional como no amador.
Podes saber máis deste proxecto aquí: https://fundacionastrohita.org/aula-didactica/
Grazas a Amelia Ortiz-Gil, a nosa coordinadora de divulgación nacional en España, por compartir a noticia.
4) Novas de Colombia
II Congreso Latinoamericano de Astrobioloxía (II CLA)
O II Congreso Latinoamericano de Astrobioloxía (II CLA) “A vida no universo desde o punto de vista da xeoloxía planetaria” celebrarase en Bogotá, Colombia, do 23 ao 28 de xullo. É un evento internacional que reúne a estudantes e profesionais de ciencia e a enxeñaría para debater os últimos resultados en investigación astrobiolóxica. Considerando o crecente interese da comunidade científica latinoamericana no estudo, investigación e difusión dos asuntos relacionados coa astrobioloxía e as ciencias planetarias, o II CLA é unha oportunidade para compartir experiencias entre institucións académicas e centros de investigación, estudantes, clubs de ciencia e outras persoas interesadas, e para expandir redes de traballo e fomentar futuras colaboracións.
Podedes atopar máis información (en español) nesta ligazón: http://cla.unal.edu.co/
Grazas a Carlos Molina, o noso coordinador de divulgación nacional en Colombia, por compartir a noticia.
5) Novas de Armenia
Conferencias “Do espazo á escola”
A Sociedade Astronómica Armenia xunto co Observatorio Astrofísico Byurakan (BAO) desenvolveu con éxito o proxecto de conferencias “Do espazo á escola” co apoio do Fondo de Socorro de Armenia. En trinta escolas celebrouse unha presentación xeral sobre as “Marabillas do Universo” a cargo de cinco conferenciantes. As presentacións incluían información sobre a astronomía moderna e a súa historia, achegas actuais na astronomía, as achegas do BAO lideradas polo destacado científico Viktor Ambartsumian e importantes profesionais da astrofísica, e moitas fermosas imaxes do universo.
Podes ler un informe sobre o proxecto aquí.
Grazas a Sona Farmanyan, contacto de divulgación nacional en Armenia, por compartir esta nova.
6) Novas de Xapón
Ciencia no pub en Fukuoka
Desde 2007, celebráronse 31 sesións de “Ciencia no pub en Fukuoka”, cun promedio de tres sesións por ano. É un evento de debate libre con comida e bebida no que participan profesionais da investigación en astronomía mais tamén público xeral, incluídas as persoas que practican astronomía a nivel amador e astrofotografía. As persoas participantes conversan sobre acontecementos astronómicos recentes, novos resultados de investigación e comparten o seu traballo astrofotográfico. A próxima sesión, a número 32, terá lugar o 21 de xullo de 2018 na zona da estación Hakata, en Fukuoka, Xapón. Que non vos dea medo ir por primeira vez, sempre vos darán a benvida!
Máis información (en xaponés), aquí ou contactando co Dr H. Yamaoka (coordinación de divulgación nacional en Xapón) vía hitoshi.yamaoka[at]nao.ac.jp.
Grazas a Hitoshi Yamaoka, NOC no Xapón, por compartir a noticia.
7) Novas da Arxentina
3º Obradoiro sobre Divulgación e Educación da Astronomía (WDEA III)
Logo do éxito das primeiras edicións, WDEA I na cidade de Córdoba durante o Ano Internacional da Astronomía (2009) e WDEA II en Esquel en 2017, aproveitando a eclipse anular de Sol, a organización convídavos a participar no 3º Obradoiro sobre Divulgación e Educación da Astronomía (WDEA III). O obradoiro terá lugar na cidade de San Juan, Arxentina, o 4 e 5 de xullo de 2019, logo da eclipse total de Sol que cruzará o territorio arxentino do oeste ao leste atravesando 1200 km o 2 de xullo.
Máis información en http://sion.frm.utn.edu.ar/WDEAIII/
8) MOOC “O noso lugar no universo”
A Universidade de Hong Kong ofrece un MOOC (curso masivo e aberto en liña) gratuíto chamado “O noso lugar no universo” para profesorado de ciencias en exercicio e docentes en formación. Este curso enfócase na evolución da percepción humana do mundo a través dos tempos, así como o desenvolvemento do pensamento científico a través de moitos exemplos da historia da astronomía. “O noso lugar no universo” leva as persoas participantes nunha viaxe visual polo universo de catro semanas.
Podedes ver o trailer e encontrar máis información aquí. Podedes seguir tamén as novas en Facebook e consultar outros cursos en liña.
9) Encontros e actividades globais de 2018
Podes atopar aquí unha listaxe de eventos e conferencias de divulgación e educación astronómica en todo o mundo. Planifica un ano cheo de acontecementos interesantes!
Engadido hai pouco
3º Obradoiro sobre Divulgación e Educación da Astronomía (WDEA III)
Datas: 2 de xullo (Eclipse solar) e do 4 ao 5 de xullo de 2019
Lugar: San Juan, Argentina
Máis información: http://sion.frm.utn.edu.ar/WDEAIII/
Próximas actividades
a) Campamento Internacional para a Promoción da Ciencia (ISEC)
Data: do 6 ao 22 de xullo de 2018
Lugar: Barcelona, España
Máis información: http://www.isec2018.wordpress.com/
b) 5ª Conferencia Europea de Xornalistas de Ciencia
Data: 8 de xullo de 2018
Lugar: Toulouse, Francia
Máis información: https://www.ecsj2018.eu/)
c) ESOF (EuroScience Open Forum) 2018
Datas: do 9 ao 14 de xullo de 2018
Lugar: Toulouse, France
Máis información: https://www.esof.eu/en/
d) Committee on Space Research – COSPAR
Datas: do 14 ao 22 de xullo de 2018
Lugar: Pasadena, California (EEUU)
Máis información: http://cospar2018.org/
e) Conferencia Robotic Telescopes, Student Research and Education (RTSRE)  & Cimeira InterNational Astronomy Teaching
Datas: do 22 ao 27 de xullo de 2018
Lugar: Hilo, Hawai’i, EEUU
Máis información: rtsre.org
f) Asemblea Xeral da IAU
Datas: do 20 ao 31 de agosto de 2018
Lugar: Viena, Austria
Máis información: http://astronomy2018.univie.ac.at/
g) ASP2018: Astronomía para todas as persoas – Conferencia sobre educación, comunicación e diversidade en ciencia
Data: do 10 ao 13 de setembro de 2018
Lugar: Sonoma Wine Country, CA
Máis información: https://www.astrosociety.org/about-us/asp-annual-meetings/asp-2018-annual-meeting/
h) Congreso Europeo de Ciencia Planetaria
Datas: do 16 ao 21 de setembro de 2018
Lugar: Berlín, Alemaña
Máis información: https://www.epsc2018.eu/
i) Conferencia .Astronomy
Datas: do 24 ao 27 de setembro de 2018
Lugar: Baltimore, EEUU
Máis información: https://www.dotastronomy.com/
l) Congreso Xeración Espacial
Datas: do 27 ao 29 de setembro de 2018
Lugar: Bremen, Alemaña
Máis información: https://spacegeneration.org/sgc2018
m) Congreso Aeronáutico Internacional
Datas: do 1 ao 5 de outubro de 2018
Lugar: Bremen, Alemaña
Máis información: http://www.iafastro.org/events/iac/iac-2018/

n) Semana Mundial do Espazo
Datas: do 4 ao 10 de outubro de 2018
Lugar: todo o mundo
Máis información: http://www.worldspaceweek.org/

ñ) Noite Internacional de Observación da Lúa
Datas: 20 de outubro de 2018
Lugar: todo o mundo
Máis información: http://observethemoonnight.org/
o) Fórum Wissenschaftskommunikation
Datas: do 7 ao 9 de novembro de 2018
Lugar: Bonn, Alemaña
Máis información: https://www.wissenschaft-im-dialog.de/en/forum-wissenschaftskommunikation/forum-2018/
p) V Festival Starmus: un paso de xigante
Datas: do 24 ao 29 de xuño de 2019
Lugar: Berna, Suíza
Máis información: https://www.starmus.com/
q) 3º Obradoiro sobre Divulgación e Educación da Astronomía (WDEA III)
Datas: 2 de xullo (Eclipse solar) e do 4 ao 5 de xullo de 2019
Lugar: San Juan, Argentina
Máis información: http://sion.frm.utn.edu.ar/WDEAIII/
Esquecemos algo? Entón comparte os teus encontros sobre educación e divulgación astronómica con nós vía outreach@iau.org.
10) Boletín de divulgación astronómica da IAU noutras linguas
-Tradución ao serbio, elaborada pola doutora Liliana Gracanin de Serbia: https://twitter.com/IAU_srpski;
-Traducións ao xaponés a cargo de Akihiko Tomita e Mikako Kuwamura a través da Rede de Tradución Astronómica: http://bit.ly/2xlNyCR. Se queres recibir a tradución ao xaponés do boletín, subscríbete á Asociación Xaponesa de Astrónomos Afeccionados, http://www.jaaa-astro.jp/jaaa-ml.html, ou á Sociedade Xaponesa pola Educación e Divulgación da Astronomía, http://www.tenkyo.net/;
-Traducións ao galego, pola Agrupación Astronómica Coruñesa Ío, en España, aquí: http://agrupacionio.com/gl/tag/boletin-iau;
-Traducións ao español, elaboradas por:
Emilio Zúñiga, ASAFILE, Asociación de Astrónomos Aficionados de León, Nicaragua: http://asafile.blogspot.jp/p/blog-page_12.html;
Basilio Solís-Castillo, estudante de doutorado, Instituto Max Planck de Radioastronomía, Universidade de Bonn: http://astronomia-para-todos.blogspot.de;
Se estás interesado en traducir o noso boletín ao teu idioma, por favor contacta con nós vía outreach@iau.org.
11) Contribucións ao boletín de divulgación astronómica da IAU – desexamos noticias vosas en 2018!
Na Oficina de Divulgación Astronómica da IAU sempre estamos buscando noticias sobre educación e divulgación astronómica en todo o mundo. Por favor, continuade compartindo as vosas historias con nós en 2018! Se estás organizando actividades a gran escala a nivel rexional ou internacional, ofreces postos de traballo de educación e comunicación da astronomía, tes proxectos innovadores ou historias inspiradoras, buscas colaboración ProAm en astronomía ou creaches recursos educativos, fáinolo saber por correo electrónico: outreach@iau.org.
Tradución: Martin Pawley (Agrupación Ío). Podes consultar o boletín en inglés nesta ligazón.

Question 5

Boletín de divulgación da IAU: Xuño 2018 #2

Accepted Answer

Boletín de Divulgación Astronómica da Unión Astronómica Internacional (IAU)
Xuño 2018 #2
Neste boletín:
0) Nota dos editores
1) Anuncio de posto: Coordinación de Divulgación Internacional (IOC)
2) Celebración da IAU “100 anos: baixo un único ceo”: revelado un novo logo e lema
3) Novas de Indonesia
4) Novas de Alemaña
5) Europa ás estrelas: novo programa de planetario de uso libre
6) Todo sobre a luz – Literatura recomendada da UNESCO
7) Levando os buracos negros á túa clase
8) O soporte lóxico Mintaka inspira unha película de arte e ciencia
9) Encontros e actividades globais de 2018
10) Boletín de divulgación astronómica da IAU noutras linguas
11) Contribucións ao boletín de divulgación astronómica da IAU – desexamos noticias vosas en 2018!
0) Nota dos editores
Nas últimas semanas o noso equipo seguiu traballando na vindeira Asemblea Xeral da IAU que terá lugar do 20 ao 31 de agosto en Viena, Austria. A Asemblea Xeral da IAU é a maior reunión do mundo profesionais da astronomía. Estamos colaborando con outros equipos científicos da IAU para celebrar obradoiros de comunicación de ciencia para astrónomos e astrónomas, dúas exposicións -unha sobre contaminación luminosa e outra sobre diversidade e inclusión-, encontros coas persoas que veñen de ser elixidas para a Coordinación da Divulgación Nacional (NOCs) e algunhas actividades relacionadas coa celebración do centenario.
Se queres unirte ao noso equipo, pensa en postularte ao posto de Coordinador de Divulgación Internacional (IOC). Temos moitas ganas de darlle a benvida a un novo membro do equipo que traballe con nós na Oficina de Divulgación da Astronomía aquí no Xapón. Non perdas esta grande oportunidade!
Neste número destacamos o folleto “Levando os Buracos Negros á túa clase”, o último espectáculo de planetario producido pola ESO, “Europa ás estrelas”, e convidámoste a que comprobes as últimas novas sobre as celebracións do centenario da IAU.
Desexámosvos unha feliz lectura e ceos despexados!
O equipo da Oficina para a Divulgación da Astronomía da IAU
1) Anuncio de posto: Coordinación de Divulgación Internacional (IOC)
A Oficina de Divulgación Astronómica (OAO) da IAU é un nodo para a coordinación das actividades de divulgación astronómica públicas en todo o mundo e está localizada no Observatorio Astronómico Nacional do Xapón (NAOJ), no Campus Mintaka de Toquio. A IAU e o NAOJ están agora na busca dunha persoa cualificada que se una á oficina e proporcione apoio ás actividades da IAU OAO. A Coordinación de Divulgación Internacional é un contrato de tres anos que inclúe a posibilidade de renovación baixo os protocolos de emprego da NAOJ.
Podes atopar máis información aquí: https://www.iau.org/news/announcements/detail/ann18028/
2) Celebración da IAU “100 anos: baixo un único ceo”: revelado un novo logo e lema
En 2019, a Unión Astronómica Internacional (IAU) conmemorará o seu centenario. Para conmemorar este fito, organizaremos un ano completo de celebración para incrementar a conciencia sobre un século de descubrimentos astronómicos así como dar soporte e apoio ao uso da astronomía como ferramenta para a educación, o desenvolvemento e a diplomacia, co tema central de “Under One Sky”, baixo un único ceo. As celebracións do centenario estimularán o interese mundial na astronomía e a ciencia e chegarán á comunidade astronómica global, con actividades “IAU100” a nivel global e rexional, e sobre todo nacional e local.
Tes as últimas noticias e informacións aquí: https://www.iau.org/public/iau100/
3) Novas de Indonesia
a) Audiolibro “Son os OVNIs reais?”
Este audiolibro parte do libro infantil orixinal “Son os OVNIs reais?” de Irina Wijaya, cun guión adaptado das respostas que o noso coordinador de divulgación nacional Avivah Yamani deu ás preguntas sobre a existencia de OVNIs. Podes saber máis deste libro en anakbertanya.com e aquí.
b) Observación da Lúa Crecente para determinar o final do Ramadán
O pasado 14 de xuño desde a Axencia Meteorolóxica, Climatolóxica e Xeofísica do Observatorio Bosscha, do Instituto Nacional da Aeronáutica e o Espazo, e outras redes, fíxose unha observación da Lúa crecente para determinar o final do Ramadán e o Calendario Islámico. É unha observación anual en Indonesia e o resultado pode atoparse aquí ou en http://bmkg.go.id/hilal.
c) Festival Anak Bertanya (Festival das preguntas dos nenos e nenas)
Bandung acolleu outra edición do Festival Anak Bertanya, que celebra anualmente Anakbertanya.com con outros parceiros. Trinta institucións e comunidades reuníronse o 12 de maio de 2018 en Sabuga-ITB en Bandung. Máis de 6000 persoas visitaron a área de exposición que incluía un planetario portátil e actividades relacionadas coa astronomía para nenos e nenas e as súas familias. Catro institucións e comunidades astronómicas tomaron parte nesta actividade, entre elas o famoso planetario móbil de LAPAN. Podes saber máis deste festival aquí, aquí e aquí.
4) Novas de Alemaña
a) Fórum Wissenschaftskommunikation: conferencia de comunicación da ciencias
O undécimo Fórum Wissenschaftskommunikation terá lugar do 7 ao 9 de novembro de 2018 en Bonn, Alemaña. O encontro ten unha asistencia media de arredor de 500 profesionais da comunicación e a mercadotecnia da ciencia e é unha das maiores conferencias da materia nos países de fala alemá. O Fórum Wissenschaftskommunikation está organizado por Wissenschaft im Dialog (Ciencia en Diálogo), que se enfoca á organización de debates, exposicións e competicións, así como a desenvolver novos formatos para a comunicación da ciencia. O seu obxectivo é promover a comunicación da ciencia por toda Alemaña coa idea de envolver a grupos moi diversos.
Para saber máis sobre o Fórum (en inglés): https://bit.ly/2JZW4Lq
5) Europa ás estrelas: novo programa de planetario de uso libre
O Observatorio Europeo do Sur (ESO) está orgulloso de anunciar o lanzamento de “Europa ás estrelas”, un novo programa de planetario de uso libre que conta a historia da exploración do ceo do sur por parte da ESO. Esta asombrosa película lévanos nunha épica viaxe ao que se esconde detrás dos máis produtivos observatorios en terra do mundo. “Europa ás estrelas” é parte do programa Supernova ESO desde o 22 de xuño e está dispoñíbel para descarga gratuíta no sitio web de ESO.
Podes ler máis en http://www.eso.org/public/announcements/ann18043/
6) Todo sobre a luz – Literatura recomendada da UNESCO
Para marcar a celebración da UNESCO do primeiro Día Internacional da Luz que tivo lugar o 16 de maio de 2018, o Correo da UNESCO, unha publicación que promove os ideais da organización, convídanos a descubrir unha selección de artigos relacionados coa luz publicados ao longo dos anos. O Correo mantense como plataforma para o diálogo entre culturas e proporciona un foro para o debate internacional e está dispoñíbel en liña desde marzo de 2006. Entre os artigos relacionados coa luz están “Over the Moon”, “Our middle-aged neighbouring star” (en español, “Una estrella llamada Sol”), “The years of the quiet sun” (en español, “Los años del Sol tranquilo”) e outros.
Podes atopar máis información aquí: https://en.unesco.org/courier/news-views-online/all-about-light
7) Levando os buracos negros á túa clase
Os buracos negros son un dos obxectos máis extraordinarios no Universo e entre os e as estudantes é común a fascinación por eles dadas as súas peculiares características. Se estás buscando recursos educativos para atraer o alumnado con temas curriculares como a gravidade, Universe Awareness compilou unha listaxe de vinte e cinco actividades educativas relacionadas con diferentes aspectos dos buracos negros, desde a súa gravidade extrema a como se forman e detectan. O folleto contén actividades educativas para nenos e nenas de seis anos en adiante. As actividades están deseñadas por Han Tran e Pedro Russo da Universidade de Leiden para Universe Awareness (UNAWE) e Thomas Russell da Universidade de Amsterdam para a plataforma de actividades educativas con revisión por pares astroEDU da IAU.
Máis información aquí: https://bit.ly/2kYaiSm
8) O soporte lóxico Mintaka inspira unha película de arte e ciencia
ART@CREATIONS é unha rede de persoas da ciencia e da arte que crean obras artísticas inspiradas nas investigacións actuais en cuestións de vangarda e desenvolveron unha demostración do proxecto de educación científica da Comisión Europea «Desenvolvemento dunha aula de ciencia atractiva (CREATIONS)». ART@CREATIONS pregunta: Que papel poden ter os e as artistas no estudo dos fenómenos científicos? «The Big Bang» é a primeira obra artística de ART@CREATIONS, inspirada no soporte lóxico Mintaka creado polo Observatorio Astronómico Nacional de Xapón. Inclúe imaxes xeradas polo simulador gratuíto do universo en 3D, así como danza, música e animación.
Podes ver a curta aquí: https://www.youtube.com/watch?v=ABoT4YhM-FQ
9) Encontros e actividades globais de 2018
Podes atopar aquí unha listaxe de eventos e conferencias de divulgación e educación astronómica en todo o mundo. Planifica un ano cheo de acontecementos interesantes!
Próximas actividades
a) Día do asteroide
Datas: 30 de xuño de 2018
Lugar: todo o mundo
Máis información: http://asteroidday.org/
b) Sociedade Planetaria Internacional 2018
Data: do 1 ao 6 de xullo de 2018
Lugar: Toulouse, Francia
Máis información: http://www.ips-planetarium.org/page/IPS2018Toulouse
c) Campamento Internacional para a Promoción da Ciencia (ISEC)
Data: do 6 ao 22 de xullo de 2018
Lugar: Barcelona, España
Máis información: http://www.isec2018.wordpress.com/
d) 5ª Conferencia Europea de Xornalistas de Ciencia
Data: 8 de xullo de 2018
Lugar: Toulouse, Francia
Máis información: https://www.ecsj2018.eu/)
e) ESOF (EuroScience Open Forum) 2018
Datas: do 9 ao 14 de xullo de 2018
Lugar: Toulouse, France
Máis información: https://www.esof.eu/en/
f) Committee on Space Research – COSPAR
Datas: do 14 ao 22 de xullo de 2018
Lugar: Pasadena, California (EEUU)
Máis información: http://cospar2018.org/
g) Conferencia Robotic Telescopes, Student Research and Education (RTSRE)  & Cimeira InterNational Astronomy Teaching
Datas: do 22 ao 27 de xullo de 2018
Lugar: Hilo, Hawai’i, EEUU
Máis información: rtsre.org
h) Asemblea Xeral da IAU
Datas: do 20 ao 31 de agosto de 2018
Lugar: Viena, Austria
Máis información: http://astronomy2018.univie.ac.at/
i) ASP2018: Astronomía para todas as persoas – Conferencia sobre educación, comunicación e diversidade en ciencia
Data: do 10 ao 13 de setembro de 2018
Lugar: Sonoma Wine Country, CA
Máis información: https://www.astrosociety.org/about-us/asp-annual-meetings/asp-2018-annual-meeting/
l) Congreso Europeo de Ciencia Planetaria
Datas: do 16 ao 21 de setembro de 2018
Lugar: Berlín, Alemaña
Máis información: https://www.epsc2018.eu/
m) Conferencia .Astronomy
Datas: do 24 ao 27 de setembro de 2018
Lugar: Baltimore, EEUU
Máis información: https://www.dotastronomy.com/
n) Congreso Xeración Espacial
Datas: do 27 ao 29 de setembro de 2018
Lugar: Bremen, Alemaña
Máis información: https://spacegeneration.org/sgc2018
ñ) Congreso Aeronáutico Internacional
Datas: do 1 ao 5 de outubro de 2018
Lugar: Bremen, Alemaña
Máis información: http://www.iafastro.org/events/iac/iac-2018/

o) Semana Mundial do Espazo
Datas: do 4 ao 10 de outubro de 2018
Lugar: todo o mundo
Máis información: http://www.worldspaceweek.org/

p) Noite Internacional de Observación da Lúa
Datas: 20 de outubro de 2018
Lugar: todo o mundo
Máis información: http://observethemoonnight.org/
q) Fórum Wissenschaftskommunikation
Datas: do 7 ao 9 de novembro de 2018
Lugar: Bonn, Alemaña
Máis información: https://www.wissenschaft-im-dialog.de/en/forum-wissenschaftskommunikation/forum-2018/
r) V Festival Starmus: un paso de xigante
Datas: do 24 ao 29 de xuño de 2019
Lugar: Berna, Suíza
Máis información: https://www.starmus.com/
Esquecemos algo? Entón comparte os teus encontros sobre educación e divulgación astronómica con nós vía outreach@iau.org.
10) Boletín de divulgación astronómica da IAU noutras linguas
-Tradución ao serbio, elaborada pola doutora Liliana Gracanin de Serbia: https://twitter.com/IAU_srpski;
-Traducións ao xaponés a cargo de Akihiko Tomita e Mikako Kuwamura a través da Rede de Tradución Astronómica: http://bit.ly/2xlNyCR. Se queres recibir a tradución ao xaponés do boletín, subscríbete á Asociación Xaponesa de Astrónomos Afeccionados, http://www.jaaa-astro.jp/jaaa-ml.html, ou á Sociedade Xaponesa pola Educación e Divulgación da Astronomía, http://www.tenkyo.net/;
-Traducións ao galego, pola Agrupación Astronómica Coruñesa Ío, en España, aquí: http://agrupacionio.com/gl/tag/boletin-iau;
-Traducións ao español, elaboradas por:
Emilio Zúñiga, ASAFILE, Asociación de Astrónomos Aficionados de León, Nicaragua: http://asafile.blogspot.jp/p/blog-page_12.html;
Basilio Solís-Castillo, estudante de doutorado, Instituto Max Planck de Radioastronomía, Universidade de Bonn: http://astronomia-para-todos.blogspot.de;
Se estás interesado en traducir o noso boletín ao teu idioma, por favor contacta con nós vía outreach@iau.org.
11) Contribucións ao boletín de divulgación astronómica da IAU – desexamos noticias vosas en 2018!
Na Oficina de Divulgación Astronómica da IAU sempre estamos buscando noticias sobre educación e divulgación astronómica en todo o mundo. Por favor, continuade compartindo as vosas historias con nós en 2018! Se estás organizando actividades a gran escala a nivel rexional ou internacional, ofreces postos de traballo de educación e comunicación da astronomía, tes proxectos innovadores ou historias inspiradoras, buscas colaboración ProAm en astronomía ou creaches recursos educativos, fáinolo saber por correo electrónico: outreach@iau.org.
Tradución: Martin Pawley (Agrupación Ío). Podes consultar o boletín en inglés nesta ligazón.

Question 6

"A muller na Astronomía actual" - CORUÑA CIENTÍFICA 2018

Accepted Answer

Data: 25/06/2018
                  NOTA DE PRENSA
Eulalia Pérez e Minia Manteiga impartirán a mesa redonda “A muller na astronomía actual», o 29 de xuño ás 19:00 horas na Domus. 
O 29 de xuño, a investigadora Eulalia Pérez Sedeño e a astrofísica Minia Manteiga impartirán unha mesa redonda sobre a realidade das mulleres na astronomía, celebrándose ás 19:00 h. na Domus e tendo carácter gratuito.
A investigadora e filósofa Eulalia Pérez Sedeño e a astrofísica e docente Minia Manteiga, falarán o próximo 29 de xuño do presente das mulleres no mundo da astronomía. Como noutras disciplinas, as mulleres realizaron enormes aportacións ao longo da historia astronómica. Mulleres como Hipatia de Alexandría, Caroline Herschel ou Henrietta Swan Levitt escribiron a historia da astronomía coas súas achegas, máis cómpre mirar ao presente para saber se este gran patrimonio permanece. O perfil das ponentes, moi diferente pero complementario, pretende dar unha resposta global a esta pregunta.
Eulalia Pérez Sedeño, é filósofa e profesora de Investigación en Ciencia, Tecnoloxía e Xénero no CSIC. É unha das maiores referencias en filosofía da ciencia que temos actualmente no noso país.
Pola sua parte, Minia Manteiga Outeiro, é profesora de astrofísica na Escuela Técnica Superior de Náutica e Máquinas da Universidade da Coruña. Astrofísica residente no Instituto Astrofísico de Canarias durante 6 anos, está especializada en evolución estelar e na aplicación da intelixencia artificial na análise de arquivos astronómicos.
Esta mesa redonda, inicia o ciclo de conferencias “Coruña científica” para o ano 2018. Esta iniciativa, que a Agrupación Astronómica Coruñesa Ío estreou o ano pasado, pretende falar sobre diferentes áreas da astronomía dun xeito ameno e da man dalgúns dos maiores expertos da materia que hai no noso país.
A Agrupación Astronómica Coruñesa Ío constituise en 2002 como resposta á inquedanza dun grupo de afeccionados á astronomía con dobre obxectivo de gozar do ceo estrelado e contaxiar esa paixón a outras personas. Nestes dezaseis anos foi crecendo paulatinamente e nos últimos tres duplicou a cifra de persoas asociadas. Na actualidade, está formada por máis de 170 socios. É a asociación deste tipo con maior número de membros de Galicia e a sétima de España.

Question 7

Boletín de divulgación da IAU: Xuño 2018 #1

Accepted Answer

Boletín de Divulgación Astronómica da Unión Astronómica Internacional (IAU)
Xuño 2018 #1
Neste boletín:
0) Nota dos editores
1) A Rede de Tradución Astronómica recibe financiamento do NAOJ
2) Brecha de xénero en ciencia
3) Boletín #87 da Comisión C1 da IAU de educación e desenvolvemento da astronomía
4) Novas tendencias en educación astronómica: obradoiro de día de educación en astronomía e astrobioloxía
5) Explora o Sistema Solar coa expedición a Vesta, a Lúa e Marte
6) Educación CTEM en Puerto Rico
7) Sons do sistema (System Sounds)
8) Escola de verán STEAM de comunicación da ciencia
9) Encontros e actividades globais de 2018
10) Boletín de divulgación astronómica da IAU noutras linguas
11) Contribucións ao boletín de divulgación astronómica da IAU – desexamos noticias vosas en 2018!
0) Nota dos editores
Nas últimas semanas na institución que nos acolle, o Observatorio Astronómico Nacional do Xapón (NAOJ), o noso equipo estivo traballando na primeira charla convidada do Proxecto Diversidad @NAOJ, unha serie de conferencias no marco do vindeiro Simposio IAU 2019 “Astronomía para a Igualdade, a Diversidade e a Inclusión – unha folla de ruta para as actuacións no marco do centenario da IAU”. Coa mirada posta no 2019 e as celebracións do centenario da IAU, o noso equipo aspira a incrementar o número de representantes nacionais -os Coordinadores de Divulgación Nacional, NOCs&#8211; até cen! Se achas que o teu país non ten aínda representante nacional, por favor contacta con nós! Por último, mais non é menos importante, estamos contentos de anunciar que o proxecto da Rede de Tradución Astronómica (Astronomy Translation Network, ATN) foi galardoado pola NAOJ co premio “Financiamento para o mantemento do medio de estudo”, en recoñecemento ao valor do proxecto para difundir recursos en todo o mundo.
Neste número destacamos a enquisa mundial sobre brecha de xénero na ciencia, o boletín número 87 da Comisión 1 IAU de Educación e Desenvolvemento da Astronomía, e recomendamos o proxecto “Explora o Sistema Solar a través de Vesta, a Lúa e Marte”.
Desexámosvos unha feliz lectura e ceos despexados!
O equipo da Oficina para a Divulgación da Astronomía da IAU
1) A Rede de Tradución Astronómica recibe financiamento do NAOJ
O noso proxecto da Rede de Tradución Astronómica NAOJ/IAU OAO recibiu do Observatorio Astronómico Nacional do Xapón o premio “Financiamento para o mantemento do medio de estudo”. O Director Xeral do NAOJ, o doutor Saku Tsuneta, achegou un millón de iens para apoiar a continuidade do proxecto pola súa relevancia para a comunidade astronómica internacional. A Rede de Tradución Astronómica é un proxecto global que centraliza os recursos máis valiosos que precisan tradución e asocia as necesidades de tradución cos voluntarios. Esta iniciativa está liderada por Yukiko Shibata, responsábel de divulgación internacional da OAO.
Visita a Rede de Tradución Astronómica en https://sites.google.com/oao.iau.org/translation/about e descubre máis sobre o proxecto.
 2) Brecha de xénero en ciencia
Até o 31 de outubro de 2018 o Consello Internacional para a Ciencia (International Council for Science, ICSU) desenvolve a enquisa “Un achegamento global á brecha de xénero en matemáticas, computación e ciencias naturais: como medila, como reducila?”. A enquisa diríxese a 45000 persoas en múltiples idiomas para acadar un coñecemento máis preciso da brecha de xénero na ciencia global. A Unión Astronómica Internacional participa na enquisa canda outras asociacións e o ICSU.
Por favor, difundide e compartide a enquisa entre os vosos colegas:
https://icsugendergapinscience.org/2018-global-survey-of-mathematical-computing-and-natural-scientists/ 
3) Boletín #87 da Comisión C1 da IAU de educación e desenvolvemento da astronomía
O boletín #87 da Comisión C1 da IAU xa está dispoñíbel. Nesta publicación da IAU atoparedes información actualizada da Oficina IAU de Astronomía para o Desenvolvemento, os informes “NASE reúnese con profesorado de bacharelato do Xapón”, “Educación astronómica: deberíamos escoitar”, “Astronomía para todas as persoas: un curso innovador que prepara ao profesorado para ensinar astronomía a estudantes con discapacidades”, “Estrelas que inspiran, reportaxe sobre o proxecto de exposición mundial inclusiva da IAU”, “Un século de astronomía e comunicación sen fronteiras” e moitas cousas máis.
Podes ler o boletín aquí: http://iaucc1.frm.utn.edu.ar/wp-content/uploads/2012/11/IAUNL87.pdf 
4) Novas tendencias en educación astronómica: obradoiro de un día de educación en astronomía e astrobioloxía
A Inter-División Comisión B-C de “Protección dos sitios de observación existentes e potenciais”, a C1 de “Educación e Desenvolvemento da Astronomía” e a Inter-Comisión C1-F2-F3-H2 “Grupo de traballo de educación e formación en astrobioloxía”, propoñen un encontro para desenvolver diferentes asuntos e recursos que queden a dispor do profesorado. O profesorado de secundaria e bacharelato, así como os e as colegas da IAU, poden asistir ao obradoiro de educación de un día o 19 de agosto no observatorio Kuffner de Viena, Austria, xusto antes da Asemblea Xeral da IAU. A sesión de pósters constará de tres períodos durante a pausa para o café nos que se debaterá o traballo dos e das participantes arredor dos asuntos do obradoiro: contaminación luminosa e educación en astronomía e astrobioloxía. A data límite para as propostas é o 30 de xuño de 2018.
Para máis información sobre como participar, por favor contactade con Margarita Metaxa (marmetaxa[at]gmail.com) e Rosie Cane (rosiecane93[at]gmail.com).
5) Explora o Sistema Solar coa expedición a Vesta, a Lúa e Marte
O proxecto “Expedicións ao Sistema Solar” da NASA produce unha colección de visualizacións interactivas e portais de análise a través da rede e en modo web. Estas ferramentas permiten que as persoas que planifican misións e fan ciencia planetaria, os e as estudantes e o público en xeral poidamos explorar as superficies dun número crecente de corpos planetarios vistos a través dos ollos dos moi diversos instrumentos que viaxan nas sondas espaciais. As imaxes poden ser almacenadas e combinadas. Calquera usuario pode voar de forma interactiva sobre montañas e baixar aos vales en modo 3D; podemos medir distancias, alturas e profundidades dos accidentes xeográficos; e marcar zonas para xerar impresións 3D. Desenvolvéronse xa portais de exploración de Marte, Vesta e a Lúa, e axiña aparecerán novos portais para outros corpos. O proxecto está xestionado polo Instituto de Investigación e Exploración Virtual do Sistema Solar da NASA e foi desenvolvido polo Jet Propulsion Laboratory da NASA.
Máis información: https://science.nasa.gov/science-activation-team/solar-system-trek
6) Educación CTEM en Puerto Rico
Desde este verán, os nenos e nenas de Puerto Rico poderán explorar o espazo desde o patio da escola. A organización sen ánimo de lucro Astronomers Without Borders (Astronomía Sen Fronteiras) e Ciencia Puerto Rico distribuíron unha doazón de telescopios a vinte escolas con poucos recursos. Ademais dos telescopios, as escolas recibiron recursos de educación científica, entre elas “O universo aos teus pés”, unha colección de actividades astronómicas en español para as aulas, e planisferios e mapas celestes que axudan a identificar as estrelas visíbeis e as constelacións. Forma parte dunha nova iniciativa colaborativa chamada “Astronomía al Servicio”, que procura promover a educación, a exploración científica e a participación cidadá.
Máis información, neste enderezo: https://bit.ly/2rFwap5
7) Sons do sistema (System Sounds)
Inspirados polo descubrimento do sistema planetario TRAPPIST-1, un astrofísico, un músico e un músico/astrofísico decidiron experimentar que acontece cando os ritmos e harmonías dos sistemas astronómicos se traducen a música que poida ser escoitada polos oídos humanos. O resultado é Sons do sistema (System Sounds), unha colección de música e animacións xeradas a partir de simulacións numéricas, datos reais e un pouco de creatividade.
Podes saber máis deste proxecto aquí: http://www.system-sounds.com/
8) Escola de verán STEAM de comunicación da ciencia
A escola de verán STEAM de comunicación da ciencia é un curso intensivo de dez días, do 2 ao 11 de xullo, que cubrirá un amplo rango de temas de comunicación da ciencia, entre elas o xornalismo, redes sociais, políticas de comunicación, xestión, artes e actuacións, que fan del unha combinación única para un achegamento creativo na comunicación das materias CTEM (ciencia, tecnoloxía, enxeñería e matemáticas). O curso será completo e non se require experiencia previa. Este ano acolle a escola a Universidade de Malta.
Tes máis información aquí: http://www.steamsummerschool.eu/
9) Encontros e actividades globais de 2018
Podes atopar aquí unha listaxe de eventos e conferencias de divulgación e educación astronómica en todo o mundo. Planifica un ano cheo de acontecementos interesantes!
Próximas actividades
a) Día do asteroide
Datas: 30 de xuño de 2018
Lugar: todo o mundo
Máis información: http://asteroidday.org/
b) Sociedade Planetaria Internacional 2018
Data: do 1 ao 6 de xullo de 2018
Lugar: Toulouse, Francia
Máis información: http://www.ips-planetarium.org/page/IPS2018Toulouse
c) Campamento Internacional para a Promoción da Ciencia (ISEC)
Data: do 6 ao 22 de xullo de 2018
Lugar: Barcelona, España
Máis información: http://www.isec2018.wordpress.com/
d) 5ª Conferencia Europea de Xornalistas de Ciencia
Data: 8 de xullo de 2018
Lugar: Toulouse, Francia
Máis información: https://www.ecsj2018.eu/)
e) ESOF (EuroScience Open Forum) 2018
Datas: do 9 ao 14 de xullo de 2018
Lugar: Toulouse, France
Máis información: https://www.esof.eu/en/
f) Committee on Space Research – COSPAR
Datas: do 14 ao 22 de xullo de 2018
Lugar: Pasadena, California (EEUU)
Máis información: http://cospar2018.org/
g) Conferencia Robotic Telescopes, Student Research and Education (RTSRE)  & Cimeira InterNational Astronomy Teaching
Datas: do 22 ao 27 de xullo de 2018
Lugar: Hilo, Hawai’i, EEUU
Máis información: rtsre.org
h) Asemblea Xeral da IAU
Datas: do 20 ao 31 de agosto de 2018
Lugar: Viena, Austria
Máis información: http://astronomy2018.univie.ac.at/
i) ASP2018: Astronomía para todas as persoas – Conferencia sobre educación, comunicación e diversidade en ciencia
Data: do 10 ao 13 de setembro de 2018
Lugar: Sonoma Wine Country, CA
Máis información: https://www.astrosociety.org/about-us/asp-annual-meetings/asp-2018-annual-meeting/
l) Congreso Europeo de Ciencia Planetaria
Datas: do 16 ao 21 de setembro de 2018
Lugar: Berlín, Alemaña
Máis información: https://www.epsc2018.eu/
m) Conferencia .Astronomy
Datas: do 24 ao 27 de setembro de 2018
Lugar: Baltimore, EEUU
Máis información: https://www.dotastronomy.com/
n) Congreso Xeración Espacial
Datas: do 27 ao 29 de setembro de 2018
Lugar: Bremen, Alemaña
Máis información: https://spacegeneration.org/sgc2018
ñ) Congreso Aeronáutico Internacional
Datas: do 1 ao 5 de outubro de 2018
Lugar: Bremen, Alemaña
Máis información: http://www.iafastro.org/events/iac/iac-2018/

o) Semana Mundial do Espazo
Datas: do 4 ao 10 de outubro de 2018
Lugar: todo o mundo
Máis información: http://www.worldspaceweek.org/

p) Noite Internacional de Observación da Lúa
Datas: 20 de outubro de 2018
Lugar: todo o mundo
Máis información: http://observethemoonnight.org/
q) V Festival Starmus: un paso de xigante
Datas: do 24 ao 29 de xuño de 2019
Lugar: Berna, Suíza
Máis información: https://www.starmus.com/
Esquecemos algo? Entón comparte os teus encontros sobre educación e divulgación astronómica con nós vía outreach@iau.org.
10) Boletín de divulgación astronómica da IAU noutras linguas
-Tradución ao serbio, elaborada pola doutora Liliana Gracanin de Serbia: https://twitter.com/IAU_srpski;
-Traducións ao xaponés a cargo de Akihiko Tomita e Mikako Kuwamura a través da Rede de Tradución Astronómica: http://bit.ly/2xlNyCR. Se queres recibir a tradución ao xaponés do boletín, subscríbete á Asociación Xaponesa de Astrónomos Afeccionados, http://www.jaaa-astro.jp/jaaa-ml.html, ou á Sociedade Xaponesa pola Educación e Divulgación da Astronomía, http://www.tenkyo.net/;
-Traducións ao galego, pola Agrupación Astronómica Coruñesa Ío, en España, aquí: http://agrupacionio.com/gl/tag/boletin-iau;
-Traducións ao español, elaboradas por:
Emilio Zúñiga, ASAFILE, Asociación de Astrónomos Aficionados de León, Nicaragua: http://asafile.blogspot.jp/p/blog-page_12.html;
Basilio Solís-Castillo, estudante de doutorado, Instituto Max Planck de Radioastronomía, Universidade de Bonn: http://astronomia-para-todos.blogspot.de;
Se estás interesado en traducir o noso boletín ao teu idioma, por favor contacta con nós vía outreach@iau.org.
11) Contribucións ao boletín de divulgación astronómica da IAU – desexamos noticias vosas en 2018!
Na Oficina de Divulgación Astronómica da IAU sempre estamos buscando noticias sobre educación e divulgación astronómica en todo o mundo. Por favor, continuade compartindo as vosas historias con nós en 2018! Se estás organizando actividades a gran escala a nivel rexional ou internacional, ofreces postos de traballo de educación e comunicación da astronomía, tes proxectos innovadores ou historias inspiradoras, buscas colaboración ProAm en astronomía ou creaches recursos educativos, fáinolo saber por correo electrónico: outreach@iau.org.
Tradución: Martin Pawley (Agrupación Ío). Podes consultar o boletín en inglés nesta ligazón.

Question 8

Curso de observación do ceo nocturno a simple vista

Accepted Answer

A Agrupación Astronómica Coruñesa Ío organiza un curso para aprender a recoñecer as constelacións e identificalas usando un planisferio celeste e os «camiños do ceo».
Este curso de observación do ceo nocturno a simple vista terá lugar o venres 22 de xuño de 2018 de 19:00h a 21:00h no salón de actos do Centro Cívico Mesoiro (R/ Os Ancares 15, 15190 A Coruña https://goo.gl/maps/AGWsGoMd9Ly).
Imparte o curso Óscar Blanco, socio fundador da Agrupación e astrónomo afeccionado con moita experiencia.
A actividade ten carácter gratuito e prazas limitadas que serán adxudicadas por orde de inscrición.

Inscricións

Aberto o prazo de inscrición ata o 20 de xuño ou ata completar aforo.
Confirmación de praza a través de correo electrónico, fíxate poñelo ben ao inscribirte.
Só se terán en conta as inscricións que cheguen a través do formulario en liña: https://goo.gl/forms/IeWOlX7UN6CVq2th1

Planisferio celeste
Un planisferio celeste representa o aspecto do ceo a calquera hora e día do ano para unha determinada latitude, por exemplo os das fotografías a 40ºN (a latitude de Madrid) e 51,5ºN (a latitude de Greenwich).
Aprendendo a manexar e orientar un planisferio celeste, serviranos como ferramenta de gran axuda para identificar e localizar estrelas, constelacións ou mesmo a Vía Láctea durante unha observación nocturna. Obxectos do ceo que podemos recoñecer a simple vista, sen necesidade de empregar instrumental óptico como prismáticos ou telescopios.

Camiños do ceo
Cando miramos ao ceo nunha noite despexada e lonxe das cidades, podemos ver centos de estrelas, mesmo un par de miles. Ao principio, parece imposible poder recoñecer algunha constelación, pero coa axuda dalgunhas pistas podemos percorrer o ceo nunha cadea de itinerarios que nos permitan localizar unha constelación a partir doutras que xa identificamos.
Os camiños do ceo e os planisferios son como un rueiro dunha vila, o que debemos facer en primeiro lugar é localizar sobre o mapa o lugar onde estamos ou no caso das estrelas á zona do ceo á que estamos a mirar, recoñecer un par de rúas ou constelacións e a partir dese momento xa saberemos orientarnos.
Queres saber máis dos camiños do ceo? Olla este libro de Universe Awareness: http://es.unawe.org/resources/books/caminos_galego/

Question 9

Boletín de divulgación astronómica da IAU: Maio 2018 #2

Accepted Answer

Boletín de Divulgación Astronómica da Unión Astronómica Internacional (IAU)
Maio 2018 #2
Neste boletín:
0) Nota dos editores
1) Exposición virtual de fotografía sobre contaminación luminosa
2) Noticias dos EEUU
3) 50 horas para 50 nacións – O telescopio do Observatorio de Las Cumbres
4) Explorando o universo captado polo telescopio Subaru
5) Únete ás campañas Globe at Night de 2018!
6) Obradoiro de divulgación Europlanet: Tocar os planetas, avaliar a excelencia
7) Guías de recursos para astronomía e educación astronómica
8) Efemérides de observación de 2018
9) Encontros e actividades globais de 2018
10) Boletín de divulgación astronómica da IAU noutras linguas
11) Contribucións ao boletín de divulgación astronómica da IAU – desexamos noticias vosas en 2018!
0) Nota dos editores
Nas últimas semanas o noso equipo empezou a traballar nun novo proxecto. En decembro, a OAO e o NAOJ lanzaron a proposta de organizar un Simposio da IAU baixo o lema “Astronomía para a Igualdade, Diversidade e Inclusión &#8211; unha folla de ruta para as actuacións no marco do centenario da IAU”. Estamos encantados de anunciar que a nosa proposta foi aceptada pola IAU e que organizaremos este simposio en Toquio, do 12 ao 15 de novembro de 2019. Non perdades as noticias e actualizacións periódicas sobre o proxecto. A pasada semana, ademais, demos a benvida a unha nova persoa ao noso equipo: Berenice Himmelfarb. Berenice estará con nós, traballando na Rede de Tradución Astronómica, até novembro de 2018.
Neste número queremos destacar a próxima exposición virtual sobre contaminación luminosa, a exploración do universo co proxecto Subaru e as campañas Globe at Night.
Desexámosvos unha feliz lectura e ceos despexados!
O equipo da Oficina para a Divulgación da Astronomía da IAU
1) Exposición virtual de fotografía sobre contaminación luminosa
A Inter-División B-C “Comisión sobre protección dos existentes e potenciais sitios de observación”, a Comisión C1 “Educación e Desenvolvemento da Astronomía”, e a Oficina de Divulgación Astronómica (OAO) da IAU convidan á comunidade internacional a que comparta as súas fotos para a primeira exposición virtual de fotografía sobre contaminación luminosa. Esta exposición virtual será unha actividade satélite da XXX Asemblea Xeral da IAU en Viena; as fotografías seleccionadas amosaranse dixitalmente en varios lugares para crear conciencia entre os e as asistentes do impacto da contaminación luminosa nos sitios astronómicos. A data límite para o envío de imaxes é o 31 de xullo de 2018.
Podes atopar todos os detalles sobre como enviar as túas achegas fotográficas nesta ligazón: https://www.iau.org/public/oao/e-lp/.
2) Noticias dos EEUU
a) Festival Astronómico no National Mall “Baixa o Universo á Terra”
En Washington, DC, o sábado 23 de xuño das 18 ás 23 horas todas as persoas que queiran poderán recibir de balde unha visita guiada polo ceo no 9º Festival Astronómico Anual no National Mall. Esta sesión de observación pública está organizada polo Dr Donald Lubowich, coordinador de divulgación astronómica da Universidade Hofstra. O Festival Astronómico do National Mall (AFNM) incluirá observacións solares, ópticas e por radiotelescopio do Sol, a Lúa, Xúpiter e Saturno, xunto a actividades prácticas, demostracións, espectáculos de planetario cunha cúpula portátil e relatorios de conferenciantes de organizacións científicas e educativas. Será unha grande oportunidade para mesturarse con astrónomos e astrónomas.
Para saber máis visitade o sitio web https://www.hofstra.edu/academics/colleges/hclas/physic/physic-nationalmall.html
3) 50 horas para 50 nacións – O telescopio do Observatorio de Las Cumbres
“Global Hands-On Universe” foi premiado con 50 horas de observación polos  telescopios de 0,4 metros da rede do Observatorio de Las Cumbres. O proxecto busca agora profesorado de todo o mundo que queira compartir este tempo de observación. Se queres unirte ao proxecto, podes contactar cos membros do equipo Adriana Demmon (adriana.demmon[at]mitacademy.org) ou Carl Pennypacker (crpennypacker[at]lbl.gov) e informarte de como participar. O equipo está producindo ademais grandes recursos para apoiar á comunidade educativa. Prestade atención ás novidades deste proxecto.
Visitade http://lco.global para aprenderdes máis sobre esta rede de telescopios.
4) Explorando o universo captado polo telescopio Subaru
A Hyper Suprime-Cam (HSC), montada no telescopio xaponés Subaru localizado en Hawai&#8217;i, é unha cámara dixital xigante das que fan época. Desde 2014 lévanse desenvolvendo sondaxes exhaustivas coa HSC e a primeira serie de datos foi publicada en febreiro de 2017. Os datos das sondaxes compilados polo telescopio Subaru son agora facilmente accesíbeis empregando o visor do HSC no teu ordenador ou táboa. O equipo convida a calquera persoa a experimentar de primeira man como é de expansivo o universo real observado polo telescopio Subaru.
Podes aprender máis sobre o visor aquí: https://www.nao.ac.jp/en/news/topics/2018/20180308-hscviewer.html
Os dous filmes que hai no sitio web dispoñen de dobraxe ao inglés, francés, español e xaponés. Estes filmes poden verse tamén no canal de Youtube do NAOJ.
5) Únete ás campañas Globe at Night de 2018!
Globe at Night é unha campaña internacional de ciencia cidadá que aspira a crear conciencia sobre o impacto da contaminación luminosa convidando á cidadanía a que mida o brillo do ceo nocturno e comparta as súas observacións. É doado participar, todo o que precisas é un ordenador ou teléfono con acceso á Internet. Podes atopar as datas para as próximas campañas aquí: https://www.globeatnight.org/5-steps.php#d2018
Planifica as campañas de xuño, xullo e agosto: do 4 ao 13 de xuño, do 4 ao 13 de xullo e do 2 ao 11 de agosto de 2018, tanto para o hemisferio norte como para o sur.
6) Obradoiro de divulgación Europlanet: Tocar os planetas, avaliar a excelencia
Xa está aberto o prazo para o obradoiro de divulgación Europlanet “Tocar os planetas, avaliar a excelencia”, que se celebrará en Atenas o 2 e 3 de xullo de 2018. Este ano o obradoiro irá dirixido principalmente (mais non exclusivamente) ao colectivo de astrónomos e astrónomas amadoras e tratará sobre a avaliación das actividades de divulgación. A data límite para o rexistro é o luns, 4 de xuño.
Máis detalles e información sobre o rexistro: https://bit.ly/2x9XTUc
7) Guías de recursos para astronomía e educación astronómica
Informamos da existencia de guías novas ou actualizadas de recursos para profesorado e estudantes sobre os seguintes temas: mulleres na astronomía, Plutón e o cinto de Kuiper, fontes das mellores imaxes astronómicas, actividades gratuítas de laboratorio na rede, teatro e cinema sobre astrónomos e astrónomas, o catálogo Messier e o desenmascaramento da pseudo-ciencia astronómica.
Para máis información, visitade o sitio web http://www.fraknoi.com/resource-guides-on-astronomy-education/
Dámoslle as grazas a Andrew Fraknoi por compartir estes recursos.
8) Efemérides de observación de 2018
Ao achegármonos á metade do 2018, queremos recordarvos unha vez máis as moitas razóns para a observación nocturna que temos por diante este ano. Das eclipses lunares ás chuvias de meteoros, é moito o pracer que a noite nos ofrece simplemente mirando cara ao ceo. Nesta infografía atoparás dez interesantes efemérides para ter en conta neste 2018. Ademais, podes consultar a selección de oito eventos da National Geographic, así como este artigo en Big Think.
9) Encontros e actividades globais de 2018
Podes atopar aquí unha listaxe de eventos e conferencias de divulgación e educación astronómica en todo o mundo. Planifica un ano cheo de acontecementos interesantes!
Engadido hai pouco
ASP2018: Astronomía para todas as persoas &#8211; Conferencia sobre educación, comunicación e diversidade en ciencia
Data: do 10 ao 13 de setembro de 2018
Lugar: Sonoma Wine Country, CA
Máis información: https://www.astrosociety.org/about-us/asp-annual-meetings/asp-2018-annual-meeting/
Próximas actividades
a) Día do asteroide
Datas: 30 de xuño de 2018
Lugar: todo o mundo
Máis información: http://asteroidday.org/
b) Sociedade Planetaria Internacional 2018
Data: do 1 ao 6 de xullo de 2018
Lugar: Toulouse, Francia
Máis información: http://www.ips-planetarium.org/page/IPS2018Toulouse
c) Campamento Internacional para a Promoción da Ciencia (ISEC)
Data: do 6 ao 22 de xullo de 2018
Lugar: Barcelona, España
Máis información: http://www.isec2018.wordpress.com/
d) 5ª Conferencia Europea de Xornalistas de Ciencia
Data: 8 de xullo de 2018
Lugar: Toulouse, Francia
Máis información: https://www.ecsj2018.eu/)
e) ESOF (EuroScience Open Forum) 2018
Datas: do 9 ao 14 de xullo de 2018
Lugar: Toulouse, France
Máis información: https://www.esof.eu/en/
f) Committee on Space Research – COSPAR
Datas: do 14 ao 22 de xullo de 2018
Lugar: Pasadena, California (EEUU)
Máis información: http://cospar2018.org/
g) Conferencia Robotic Telescopes, Student Research and Education (RTSRE)  & Cimeira InterNational Astronomy Teaching
Datas: do 22 ao 27 de xullo de 2018
Lugar: Hilo, Hawai’i, EEUU
Máis información: rtsre.org
h) Asemblea Xeral da IAU
Datas: do 20 ao 31 de agosto de 2018
Lugar: Viena, Austria
Máis información: http://astronomy2018.univie.ac.at/
i) ASP2018: Astronomía para todas as persoas &#8211; Conferencia sobre educación, comunicación e diversidade en ciencia
Data: do 10 ao 13 de setembro de 2018
Lugar: Sonoma Wine Country, CA
Máis información: https://www.astrosociety.org/about-us/asp-annual-meetings/asp-2018-annual-meeting/
l) Congreso Europeo de Ciencia Planetaria
Datas: do 16 ao 21 de setembro de 2018
Lugar: Berlín, Alemaña
Máis información: https://www.epsc2018.eu/
m) Conferencia .Astronomy
Datas: do 24 ao 27 de setembro de 2018
Lugar: Baltimore, EEUU
Máis información: https://www.dotastronomy.com/
n) Congreso Xeración Espacial
Datas: do 27 ao 29 de setembro de 2018
Lugar: Bremen, Alemaña
Máis información: https://spacegeneration.org/sgc2018
ñ) Congreso Aeronáutico Internacional
Datas: do 1 ao 5 de outubro de 2018
Lugar: Bremen, Alemaña
Máis información: http://www.iafastro.org/events/iac/iac-2018/

o) Semana Mundial do Espazo
Datas: do 4 ao 10 de outubro de 2018
Lugar: todo o mundo
Máis información: http://www.worldspaceweek.org/

p) Noite Internacional de Observación da Lúa
Datas: 20 de outubro de 2018
Lugar: todo o mundo
Máis información: http://observethemoonnight.org/
q) V Festival Starmus: un paso de xigante
Datas: do 24 ao 29 de xuño de 2019
Lugar: Berna, Suíza
Máis información: https://www.starmus.com/
Esquecemos algo? Entón comparte os teus encontros sobre educación e divulgación astronómica con nós vía outreach@iau.org.
11) Boletín de divulgación astronómica da IAU noutras linguas
-Tradución ao serbio, elaborada pola doutora Liliana Gracanin de Serbia: https://twitter.com/IAU_srpski;
-Traducións ao xaponés a cargo de Akihiko Tomita e Mikako Kuwamura a través da Rede de Tradución Astronómica: http://bit.ly/2xlNyCR. Se queres recibir a tradución ao xaponés do boletín, subscríbete á Asociación Xaponesa de Astrónomos Afeccionados, http://www.jaaa-astro.jp/jaaa-ml.html, ou á Sociedade Xaponesa pola Educación e Divulgación da Astronomía, http://www.tenkyo.net/;
-Traducións ao galego, pola Agrupación Astronómica Coruñesa Ío, en España, aquí: http://agrupacionio.com/gl/tag/boletin-iau;
-Traducións ao español, elaboradas por:
Emilio Zúñiga, ASAFILE, Asociación de Astrónomos Aficionados de León, Nicaragua: http://asafile.blogspot.jp/p/blog-page_12.html;
Basilio Solís-Castillo, estudante de doutorado, Instituto Max Planck de Radioastronomía, Universidade de Bonn: http://astronomia-para-todos.blogspot.de;
Se estás interesado en traducir o noso boletín ao teu idioma, por favor contacta con nós vía outreach@iau.org.
12) Contribucións ao boletín de divulgación astronómica da IAU – desexamos noticias vosas en 2018!
Na Oficina de Divulgación Astronómica da IAU sempre estamos buscando noticias sobre educación e divulgación astronómica en todo o mundo. Por favor, continuade compartindo as vosas historias con nós en 2018! Se estás organizando actividades a gran escala a nivel rexional ou internacional, ofreces postos de traballo de educación e comunicación da astronomía, tes proxectos innovadores ou historias inspiradoras, buscas colaboración ProAm en astronomía ou creaches recursos educativos, fáinolo saber por correo electrónico: outreach@iau.org.
Tradución: Martin Pawley (Agrupación Ío). Podes consultar o boletín en inglés nesta ligazón.

Question 10

Boletín de divulgación astronómica da IAU: Maio 2018 #1

Accepted Answer

Boletín de Divulgación Astronómica da Unión Astronómica Internacional (IAU)
Maio 2018 #1
Neste boletín:
0) Nota dos editores
1) Aberto o prazo para a presentación anual de propostas á Oficina IAU de Astronomía para o Desenvolvemento (OAD)
2) Sesións especiais da Asemblea Xeral da IAU e eventos satélite
3) Día Internacional da Luz 2018 -únete ás celebracións!
4) Novas de España
5) Novas de Portugal
6) Que plans tedes para o Día do Asteroide 2018?
7) Star Stuff II (Materia Estelar)
8) Proxecto da Oficina Europea de Recursos sobre Educación Espacial
9) Encontros e actividades globais de 2018
10) Boletín de divulgación astronómica da IAU noutras linguas
11) Contribucións ao boletín de divulgación astronómica da IAU – desexamos noticias vosas en 2018!
0) Nota dos editores
Nas últimas semanas o noso equipo comezou a preparar a Asemblea Xeral da IAU deste ano, que terá lugar en Viena, Austria, do 20 ao 31 de agosto. O noso equipo está colaborando estreitamente coa oficina IAU, canda a nosa oficina irmá OAD e o grupo que prepara as celebracións dos 100 anos da IAU. Dentro da asemblea xeral queremos salientar en particular o 14º IAU Focus Meeting, co lema “Papel da IAU na divulgación astronómica global, últimos desafíos e posta en contacto das diferentes comunidades”, que se desenvolverá o 23 de agosto de 2018.
Neste número destacamos o Día Internacional da Luz do 16 de maio, a abertura do prazo de propostas da Oficina IAU de Astronomía para o Desenvolvemento e os preparativos do Día do Asteroide do 30 de xuño.
En cada boletín incluímos eventos  locais e nacionais de divulgación e formación, actividades e recursos, co ánimo de que inspiren a toda a comunidade internacional. Queremos darlle as grazas aos nosos lectores e lectoras en todo o mundo, que comparten con nós as súas aventuras astronómicas. Neste número, queremos enviarlle o noso agradecemento a Martin Pawley e Paulo Sanches por compartiren as súas últimas actividades.
Desexámosvos unha feliz lectura e ceos despexados!
O equipo da Oficina para a Divulgación da Astronomía da IAU
1) Aberto o prazo para a presentación anual de propostas á Oficina IAU de Astronomía para o Desenvolvemento (OAD)
A OAD está feliz por anunciar que xa abriu o prazo de presentación de propostas deste 2018. O proceso, igual que o ano pasado, constará de dúas fases. A Fase 1 está aberta a propostas que empreguen a astronomía como ferramenta para promover o desenvolvemento sostíbel e poden ser enviadas por calquera desde calquera lugar do planeta. Por favor, consultade a sección Primeiros pasos do sitio web da OAD, deseñada para axudarvos a desenvolver a vosa proposta. Os detalles da convocatoria, incluídos os criterios de puntuación, prazos e fechas importantes etc, podedes atopalos no noso sitio web. A data límite para a Fase 1 é o 31 de maio de 2018.
Tedes máis información sobre este anuncio aquí: https://www.iau.org/news/announcements/detail/ann18020/
2) Sesións especiais da Asemblea Xeral da IAU e eventos satélite
Durante a 30ª Asemblea Xeral da IAU que se celebra en Viena do 20 ao 31 de agosto de 2018, haberá espazo para diversas sesións especiais e eventos satélite orientados a educadores e profesionais da comunicación e divulgación:
a) Escola de verán do profesorado
Do 16 ao 18 de agosto de 2018, o profesorado de Educación Secundaria accederá aos temas de vangarda da astronomía con charlas de científicos e científicas e diversos obradoiros. Máis información: http://ow.ly/mpIm30imF3D
b) Focus Meetings
O IAU Focus Meeting 14 co lema “Papel da IAU na divulgación astronómica global, últimos desafíos e posta en contacto das diferentes comunidades” terá lugar o 23 de agosto de 2018.
O IAU Focus Meeting 15 sobre “Astronomía para o Desenvolvemento” celebrarase do 28 ao 31 de agosto de 2018.
3) Día Internacional da Luz 2018 -únete ás celebracións!
O 16 de maio é o Día Internacional da Luz, unha cita anual para a posta en valor do rol central que a luz xoga nas vidas das persoas en todo o mundo. O marco xeral da luz permite que moi diferentes sectores da sociedade participen nas actividades para crear conciencia sobre o seu papel na ciencia e a tecnoloxía, a arte e a cultura e a súa importancia na consecución dos obxectivos da UNESCO: educación, igualdade e paz.
Podes rexistrar a túa actividade aquí ou unirte ás celebracións asistindo a un evento perto de ti.
4) Novas de España
a) Primeira edición do “Encontro da Noite” en Galicia
Esta é unha actividade organizada pola Agrupación Astronómica Coruñesa Ío o sábado 12 de maio de 2018. O primeiro “Encontro da Noite” (Night Encounter) ten como obxectivos principais a contaminación luminosa, a protección dos valores naturais, culturais e científicos da noite, a preservación dos ceos escuros e, en xeral, a cultura da noite. Entre as persoas convidadas están Raul C. Lima e Rosa Fina, investigadores de Portugal, e a española Ariadna García Sáenz que explicará o seu máis recente traballo, “Avaliación da asociación entre exposición á luz artificial pola noite e o risco de cancro de próstata e mama en España”.
Podes saber máis sobre o programa aquí (en galego): http://agrupacionio.com/gl/i-encontro-da-noite-programa-e-inscricion-previa
5) Novas de Portugal
a) A maior reunión de telescopios de Portugal, en Moimenta da Beira
O 12 e 13 de maio a vila portuguesa de Moimenta da Beira acollerá a sexta reunión de telescopios, a maior que se celebra en Portugal. Valéndose dos prístinos ceos nocturnos e case ideais condicións de observación, o club escolar de astronomía de Moimenta da Beira intenta acadar a marca de cen telescopios procedentes de todo o país. As e os participantes ademais divertiranse cos paseos polo sistema solar a escala instalado no concello.
Podedes saber máis nesta ligazón (información só dispoñíbel en portugués): https://sites.google.com/site/clubedascienciasmb/
6) Que plans tedes para o Día do Asteroide 2018?
O Día do Asteroide é un esforzo mundial para informar á xente sobre os asteroides, a ciencia asociada e o traballo científico nese campo. Tanto se estás organizando un evento como se queres participar nun, atoparás recursos e pistas útiles neste sitio web. O equipo organizador anima a todo o mundo a coordinar as actividades do Día do Asteroide que teñan lugar o ou arredor do 30 de xuño de 2018.
Descubre como unirte ás celebracións aquí: http://asteroidday.org/
7) Star Stuff II (Materia Estelar)
Despois do éxito do primeiro “Star Stuff – Festival do Cosmos” do pasado ano, Star Stuff II  convida ao festival a tres figuras internacionalmente recoñecidas: Fraser Cain, editor de Universe Today; a historiadora do espazo Amy Shira Teitel do canal de Youtube “Vintage Space”; e Geoff Notkin, estrela e experto da popular serie de TV “Meteorite Men”. Ao longo dunha fin de semana en xullo de 2018 no lugar de vacacións Elements of Byron poderase gozar da astronomía solar e nocturna se o tempo o permite, ademais dunha serie de conferencias sobre o espazo a cargo de persoas expertas.
Para saber máis sobre o festival, visita o sitio web: https://starstuff.com.au/countdown-to-star-stuff-ii-2018/
8) Proxecto da Oficina Europea de Recursos sobre Educación Espacial
A redución no número de estudantes que optan por ciencias clásicas e enxeñarías é un problema real. Como resposta, a Oficina de Educación da ESA creou o proxecto da Oficina Europea de Recursos sobre Educación Espacial (ESERO). Este proxecto emprega a exploración espacial europea como medio para que a mocidade se sinta atraída polas ciencias, a enxeñaría e a tecnoloxía; mais tamén para crear unha ligazón entre a ESA e a comunidade educativa (estudantes e profesorado), permitindo que a ESA achegue información, materiais e actividades sobre a ciencia e a tecnoloxía da exploración espacial.
Máis información, aquí.
9) Encontros e actividades globais de 2018
Podes atopar aquí unha listaxe de eventos e conferencias de divulgación e educación astronómica en todo o mundo. Planifica un ano cheo de acontecementos interesantes!
Engadido hai pouco
5ª Conferencia Europea de Xornalistas de Ciencia
Data: 8 de xullo de 2018
Lugar: Toulouse, Francia
Máis información: https://www.ecsj2018.eu/
Próximas actividades
a) Día Internacional da Luz
Datas: 16 de maio de 2018
Lugar: todo o mundo
Máis información: https://www.lightday.org/
b) Día do asteroide
Datas: 30 de xuño de 2018
Lugar: todo o mundo
Máis información: http://asteroidday.org/
c) Sociedade Planetaria Internacional 2018
Data: do 1 ao 6 de xullo de 2018
Lugar: Toulouse, Francia
Máis información: http://www.ips-planetarium.org/page/IPS2018Toulouse
d) Campamento Internacional para a Promoción da Ciencia (ISEC)
Data: do 6 ao 22 de xullo de 2018
Lugar: Barcelona, España
Máis información: http://www.isec2018.wordpress.com/
e) 5ª Conferencia Europea de Xornalistas de Ciencia
Data: 8 de xullo de 2018
Lugar: Toulouse, Francia
Máis información: https://www.ecsj2018.eu/)
f) ESOF (EuroScience Open Forum) 2018
Datas: do 9 ao 14 de xullo de 2018
Lugar: Toulouse, France
Máis información: https://www.esof.eu/en/
g) Committee on Space Research – COSPAR
Datas: do 14 ao 22 de xullo de 2018
Lugar: Pasadena, California (EEUU)
Máis información: http://cospar2018.org/
h) Conferencia Robotic Telescopes, Student Research and Education (RTSRE)  & Cimeira InterNational Astronomy Teaching
Datas: do 22 ao 27 de xullo de 2018
Lugar: Hilo, Hawai’i, EEUU
Máis información: rtsre.org
i) Asemblea Xeral da IAU
Datas: do 20 ao 31 de agosto de 2018
Lugar: Viena, Austria
Máis información: http://astronomy2018.univie.ac.at/
l) Congreso Europeo de Ciencia Planetaria
Datas: do 16 ao 21 de setembro de 2018
Lugar: Berlín, Alemaña
Máis información: https://www.epsc2018.eu/
m) Conferencia .Astronomy
Datas: do 24 ao 27 de setembro de 2018
Lugar: Baltimore, EEUU
Máis información: https://www.dotastronomy.com/
n) Congreso Xeración Espacial
Datas: do 27 ao 29 de setembro de 2018
Lugar: Bremen, Alemaña
Máis información: https://spacegeneration.org/sgc2018
ñ) Congreso Aeronáutico Internacional
Datas: do 1 ao 5 de outubro de 2018
Lugar: Bremen, Alemaña
Máis información: http://www.iafastro.org/events/iac/iac-2018/

o) Semana Mundial do Espazo
Datas: do 4 ao 10 de outubro de 2018
Lugar: todo o mundo
Máis información: http://www.worldspaceweek.org/

p) Noite Internacional de Observación da Lúa
Datas: 20 de outubro de 2018
Lugar: todo o mundo
Máis información: http://observethemoonnight.org/
q) V Festival Starmus: un paso de xigante
Datas: do 24 ao 29 de xuño de 2019
Lugar: Berna, Suíza
Máis información: https://www.starmus.com/
Esquecemos algo? Entón comparte os teus encontros sobre educación e divulgación astronómica con nós vía outreach@iau.org.
11) Boletín de divulgación astronómica da IAU noutras linguas
-Tradución ao serbio, elaborada pola doutora Liliana Gracanin de Serbia: https://twitter.com/IAU_srpski;
-Traducións ao xaponés a cargo de Akihiko Tomita e Mikako Kuwamura a través da Rede de Tradución Astronómica: http://bit.ly/2xlNyCR. Se queres recibir a tradución ao xaponés do boletín, subscríbete á Asociación Xaponesa de Astrónomos Afeccionados, http://www.jaaa-astro.jp/jaaa-ml.html, ou á Sociedade Xaponesa pola Educación e Divulgación da Astronomía, http://www.tenkyo.net/;
-Traducións ao galego, pola Agrupación Astronómica Coruñesa Ío, en España, aquí: http://agrupacionio.com/gl/tag/boletin-iau;
-Traducións ao español, elaboradas por:
Emilio Zúñiga, ASAFILE, Asociación de Astrónomos Aficionados de León, Nicaragua: http://asafile.blogspot.jp/p/blog-page_12.html;
Basilio Solís-Castillo, estudante de doutorado, Instituto Max Planck de Radioastronomía, Universidade de Bonn: http://astronomia-para-todos.blogspot.de;
Se estás interesado en traducir o noso boletín ao teu idioma, por favor contacta con nós vía outreach@iau.org.
12) Contribucións ao boletín de divulgación astronómica da IAU – desexamos noticias vosas en 2018!
Na Oficina de Divulgación Astronómica da IAU sempre estamos buscando noticias sobre educación e divulgación astronómica en todo o mundo. Por favor, continuade compartindo as vosas historias con nós en 2018! Se estás organizando actividades a gran escala a nivel rexional ou internacional, ofreces postos de traballo de educación e comunicación da astronomía, tes proxectos innovadores ou historias inspiradoras, buscas colaboración ProAm en astronomía ou creaches recursos educativos, fáinolo saber por correo electrónico: outreach@iau.org.
Tradución: Martin Pawley (Agrupación Ío). Podes consultar o boletín en inglés nesta ligazón.

Question 11

Boletín de divulgación astronómica da IAU: Abril 2018 #2

Accepted Answer

Boletín de Divulgación Astronómica da Unión Astronómica Internacional (IAU)
Abril 2018 #2
Neste boletín:
0) Nota dos editores
1) Aberto o prazo para solicitar o apoio oficial para Proxectos Especiais IAU100
2) Primeiro evento “Inspiring Stars” (Estrelas que inspiran) en Austria
3) Dispoñíbel en liña o boletín #20 da Oficina IAU de Astronomía para o Desenvolvemento
4) Folleto de contaminación luminosa
5) Novas do Xapón
6) Levar as CTEM ás escolas de Puerto Rico
7) Microfichas
8) Convocatoria para planetarios portátiles
9) Vídeos que prestan
10) Encontros e actividades globais de 2018
11) Boletín de divulgación astronómica da IAU noutras linguas
12) Contribucións ao boletín de divulgación astronómica da IAU – desexamos noticias vosas en 2018!
0) Nota dos editores
Nas pasadas semanas o noso equipo estivo moi ocupado na produción do folleto sobre contaminación luminosa e na posta a punto da celebración do Día Internacional da Luz. Ademais estivemos renovando o noso espazo no sitio web da IAU para os proxectos da oficina, rede e equipo, e envolvidos no primeiro evento oficial “Inspiring Stars” (Estrelas que inspiran) para achegar accesibilidade e igualdade de oportunidades de participación na ciencia.
Neste número queremos destacar o último boletín da Oficina IAU de Astronomía para o Desenvolvemento, o proxecto Microfichas, e espertar conciencia sobre o proxecto “Levar as CTEM ás escolas de Puerto Rico”, para o cal as vosas contribucións serán decisivas.
Finalmente, queremos dar unha vez máis as grazas aos tradutores que de forma continua fan o esforzo de traducir o boletín ás súas linguas, incrementando o alcance a través das súas comunidades. O idioma pode ser unha barreira e os nosos tradutores actúan coma pontes que nos permiten ir máis lonxe. Queremos darlle as grazas especialmente a Akihiko Tomita, Martin Pawley, Liliana Gracanin, Emílio Zuniga, Basilio Solís-Castillo e outras persoas ao longo dos anos.
Desexámosvos unha feliz lectura e ceos despexados!
O equipo da Oficina para a Divulgación da Astronomía da IAU
1) Aberto o prazo para solicitar o apoio oficial para Proxectos Especiais IAU100
O equipo especial IAU100 lanza unha convocatoria de propostas para Proxectos Especiais en favor dos Obxectivos IAU100. Un Proxecto Especial IAU100 é unha actividade destacada e orientada á astronomía que apoia os obxectivos IAU100 baixo un ou máis dos Programas Centrais IAU100 que se desenvolverán a nivel local e nacional. O equipo especial IAU100 achegará apoio económico até un valor de 2500 € para os Proxectos Especiais IAU100.
Podes saber máis aquí: https://www.iau.org/public/iau100/call-special-projects/
2) Primeiro evento “Inspiring Stars” (Estrelas que inspiran) en Austria
“Inspiring Stars” é unha exposición itinerante internacional promovida pola Unión Astronómica Internacional (IAU) para alentar a participación igualitaria na ciencia a través da astronomía. A exposición estrearase durante a Asemblea Xeral IAU de Austria, do 20 ao 31 de agosto, mais antes tivo un pre-lanzamento o 16 de abril de 2018 en Viena. Este evento anticipado reuniu a 35 persoas tanto da IAU como da Hilfsgemeinschaft, unha organización sen ánimo de lucro que ofrece apoio ás persoas cegas ou con discapacidade visual. Esta primeira iniciativa en Austria servirá como incentivo para que a comunidade do país participe logo no evento principal “Inspiring Stars”.
Podes saber máis deste proxecto nesta ligazón: https://sites.google.com/oao.iau.org/inspiringstars/news
3) Dispoñíbel en liña o boletín #20 da Oficina IAU de Astronomía para o Desenvolvemento
O boletín #20 da IAU OAD xa está en liña. A Oficina IAU de Astronomía para o Desenvolvemento lanza trimestralmente este boletín. Entre os aspectos máis destacados deste boletín está o lanzamento da Oficina Rexional Europea de Astronomía para o Desenvolvemento, operada conxuntamente pola Sociedade Astronómica Europea e a Universidade de Leiden; a apertura do prazo para a recepción de propostas da sesión OAD no SciDataCon, e os próximos obradoiros de astrofísica en Nepal, Sudáfrica e Líbano organizados por proxectos con financiamento OAD.
O arquivo de todos os boletíns OAD está dispoñíbel neste enderezo.
4) Folleto de contaminación luminosa
Esta publicación IAU OAO é unha compilación dos descubrimentos relevantes na área da contaminación luminosa e a protección dos ceos escuros. A información do folleto foi compilada baixo o paraugas dos programas Cosmic Light, coordinados pola IAU durante o Ano Internacional da Luz 2015 (IYL2015). O obxectivo deste folleto é incrementar o coñecemento sobre os avances dos últimos anos no estudo da contaminación luminosa, en particular no que se refire ao uso de LEDs, para axudar á comunidade astronómica na difusión de medidas para protexer os ceos escuros e espertar a conciencia pública sobre a investigación neste campo.
Podes descargar o folleto aquí: https://www.iau.org/public/images/detail/light-pollution-brochure/
5) Novas do Xapón
O Encontro de Kagoshima remata con éxito
O 30 de marzo, despois da Conferencia Comunicar Astronomía ao Público (CAP2018) en Fukuoka, arredor de 40 participantes de dez países diferentes reuníronse en Kagoshima para compartir ideas e recursos educativos relacionados coa educación na astronomía. Ademais, o profesorado das escolas do Xapón presentou traballos e materiais orixinais. Un dos asuntos tratados foi o currículum astronómico das escolas de diversos países e a necesidade dun encontro internacional sobre educación astronómica. No segundo día algúns dos participantes gozaron dunha visita guiada ao Centro Espacial JAXA Tanegashima.
Para ter máis información sobre o encontro, por favor visitade a páxina: http://www.wakayama-u.ac.jp/~atomita/Kagoshima/
6) Levar as CTEM ás escolas de Puerto Rico
Astronomía sen Fronteiras busca financiamento para os 20 telescopios OneSky e 20 libros de astronomía en español cos que pretende achegarlle ao profesorado recursos para tratar materias CTEM (ciencia, tecnoloxía, enxeñería e matemáticas) a través da astronomía. A túa doazón achegará recursos a escolas moi necesitadas de rexións desfavorecidas e devastadas de Puerto Rico. Os telescopios levarán o universo aos nenos e nenas do país e axudaranlles a ter un sentido global de unidade neste tempo tan difícil.
Podes apoiar o proxecto aquí: https://www.classy.org/campaign/puerto-rico-stem-education/c178826
7) Microfichas
Microfichas é un proxecto enciclopédico onde a arte e o coñecemento se encontran. Cada colección comprende de 10 a 15 tarxetas que presentan elementos chave dun tema concreto e vai dedicada a asuntos como os volcáns e a microbioloxía, entre outros moitos. Os textos están escritos por un especialista e interpretados visualmente por un artista. O contido textual e visual imprímese en tarxetas e noutros diversos soportes impresos e dixitais. Para facilitar a libre circulación do coñecemento, todo o contido estará dispoñíbel para a súa descarga gratuíta no sitio web do proxecto, en versións en inglés e francés.
Bótalle un ollo ás coleccións aquí: http://microfiches.org/en/
8) Convocatoria para planetarios portátiles
As cúpulas portátiles son unha mostra da educación científica de base na súa mellor forma e chegan aos lugares máis remotos do planeta. Para honrar e animar o excelente traballo feito desde os planetarios móbiles en todo o mundo, a Sociedade Planetaria Internacional (IPS) está promovendo un concurso que outorgará premios aos mellores eventos celebrados durante o Día Internacional dos Planetarios, o 11 de marzo de 2018. Os premios daranse a partir das fotos, vídeos e textos (conta a túa historia!) que lles cheguen. As propostas deben recibirse até o 1 de maio de 2018.
Máis información sobre o concurso, aquí: https://ips-planetarium.site-ym.com/?page=IDP2018
9) Vídeos que prestan
O noso é un boletín xerado polos usuarios e usuarias e coma sempre queremos darlle as grazas á nosa comunidade por compartiren os seus contidos favoritos con nós. Desta volta facemos unha breve compilación de vídeos que recibimos. Non perdas “Unha nova visión da Lúa”, no que un grupo de divulgadores levan un telescopio polas rúas de Los Angeles (EEUU) para ofrecerlle ás persoas que pasan unha mirada de perto a un obxecto familiar como é o noso satélite. E se coñeces a serie Estrelas de Neutróns non quererás perder “Detectives espaciais, o caso das rochas do espazo” de Europlanet e a Oficina de Ciencia. Ademais o mes que vén celebraremos o Día Internacional da Luz e a organización vén de lanzar o seu novo vídeo. Desfrutade deles!
10) Encontros e actividades globais de 2018
Podes atopar aquí unha listaxe de eventos e conferencias de divulgación e educación astronómica en todo o mundo. Planifica un ano cheo de acontecementos interesantes!
Engadido hai pouco
5ª Conferencia Europea de Xornalistas de Ciencia
Data: 8 de xullo de 2018
Lugar: Toulouse, Francia
Máis información: https://www.ecsj2018.eu/
Próximas actividades
a) Día Internacional da Luz
Datas: 16 de maio de 2018
Lugar: todo o mundo
Máis información: https://www.lightday.org/
b) Día do asteroide
Datas: 30 de xuño de 2018
Lugar: todo o mundo
Máis información: http://asteroidday.org/
c) Sociedade Planetaria Internacional 2018
Data: do 1 ao 6 de xullo de 2018
Lugar: Toulouse, Francia
Máis información: http://www.ips-planetarium.org/page/IPS2018Toulouse
d) Campamento Internacional para a Promoción da Ciencia (ISEC)
Data: do 6 ao 22 de xullo de 2018
Lugar: Barcelona, España
Máis información: http://www.isec2018.wordpress.com/
e) 5ª Conferencia Europea de Xornalistas de Ciencia
Data: 8 de xullo de 2018
Lugar: Toulouse, Francia
Máis información: https://www.ecsj2018.eu/)
f) ESOF (EuroScience Open Forum) 2018
Datas: do 9 ao 14 de xullo de 2018
Lugar: Toulouse, France
Máis información: https://www.esof.eu/en/
g) Committee on Space Research – COSPAR
Datas: do 14 ao 22 de xullo de 2018
Lugar: Pasadena, California (EEUU)
Máis información: http://cospar2018.org/
h) Conferencia Robotic Telescopes, Student Research and Education (RTSRE)  & Cimeira InterNational Astronomy Teaching
Datas: do 22 ao 27 de xullo de 2018
Lugar: Hilo, Hawai’i, EEUU
Máis información: rtsre.org
i) Asemblea Xeral da IAU
Datas: do 20 ao 31 de agosto de 2018
Lugar: Viena, Austria
Máis información: http://astronomy2018.univie.ac.at/
l) Congreso Europeo de Ciencia Planetaria
Datas: do 16 ao 21 de setembro de 2018
Lugar: Berlín, Alemaña
Máis información: https://www.epsc2018.eu/
m) Conferencia .Astronomy
Datas: do 24 ao 27 de setembro de 2018
Lugar: Baltimore, EEUU
Máis información: https://www.dotastronomy.com/
n) Congreso Xeración Espacial
Datas: do 27 ao 29 de setembro de 2018
Lugar: Bremen, Alemaña
Máis información: https://spacegeneration.org/sgc2018
ñ) Congreso Aeronáutico Internacional
Datas: do 1 ao 5 de outubro de 2018
Lugar: Bremen, Alemaña
Máis información: http://www.iafastro.org/events/iac/iac-2018/

o) Semana Mundial do Espazo
Datas: do 4 ao 10 de outubro de 2018
Lugar: todo o mundo
Máis información: http://www.worldspaceweek.org/

p) Noite Internacional de Observación da Lúa
Datas: 20 de outubro de 2018
Lugar: todo o mundo
Máis información: http://observethemoonnight.org/
q) V Festival Starmus: un paso de xigante
Datas: do 24 ao 29 de xuño de 2019
Lugar: Berna, Suíza
Máis información: https://www.starmus.com/
Esquecemos algo? Entón comparte os teus encontros sobre educación e divulgación astronómica con nós vía outreach@iau.org.
11) Boletín de divulgación astronómica da IAU noutras linguas
-Tradución ao serbio, elaborada pola doutora Liliana Gracanin de Serbia: https://twitter.com/IAU_srpski;
-Traducións ao xaponés a cargo de Akihiko Tomita e Mikako Kuwamura a través da Rede de Tradución Astronómica: http://bit.ly/2xlNyCR. Se queres recibir a tradución ao xaponés do boletín, subscríbete á Asociación Xaponesa de Astrónomos Afeccionados, http://www.jaaa-astro.jp/jaaa-ml.html, ou á Sociedade Xaponesa pola Educación e Divulgación da Astronomía, http://www.tenkyo.net/;
-Traducións ao galego, pola Agrupación Astronómica Coruñesa Ío, en España, aquí: http://agrupacionio.com/gl/tag/boletin-iau;
-Traducións ao español, elaboradas por:
Emilio Zúñiga, ASAFILE, Asociación de Astrónomos Aficionados de León, Nicaragua: http://asafile.blogspot.jp/p/blog-page_12.html;
Basilio Solís-Castillo, estudante de doutorado, Instituto Max Planck de Radioastronomía, Universidade de Bonn: http://astronomia-para-todos.blogspot.de;
Se estás interesado en traducir o noso boletín ao teu idioma, por favor contacta con nós vía outreach@iau.org.
12) Contribucións ao boletín de divulgación astronómica da IAU – desexamos noticias vosas en 2018!
Na Oficina de Divulgación Astronómica da IAU sempre estamos buscando noticias sobre educación e divulgación astronómica en todo o mundo. Por favor, continuade compartindo as vosas historias con nós en 2018! Se estás organizando actividades a gran escala a nivel rexional ou internacional, ofreces postos de traballo de educación e comunicación da astronomía, tes proxectos innovadores ou historias inspiradoras, buscas colaboración ProAm en astronomía ou creaches recursos educativos, fáinolo saber por correo electrónico: outreach@iau.org.
Tradución: Martin Pawley (Agrupación Ío). Podes consultar o boletín en inglés nesta ligazón.

Question 12

I Encontro da Noite: programa e inscrición previa

Accepted Answer

O sábado 12 de maio no Centro Ágora a Agrupación Astronómica Coruñesa Ío organiza unha xornada formativa e informativa, o I Encontro da Noite, coa contaminación luminosa, a posta en valor do patrimonio nocturno e a preservación da escuridade como temas centrais. Este encontro internacional, que conta co apoio da Concellaría de Culturas, Deporte e Coñecemento do Concello da Coruña, é gratuíto e está aberto ao público.
As conferencias e actividades públicas da mañá e da tarde son de entrada libre, mais imos reservar certo número de prazas para aquelas persoas que desexen asistir á xornada completa e ter así garantía de que non perderán ningunha das sesións; emitirase, ademais, un certificado de asistencia. A inscrición previa para a xornada completa pode efectuarse a través deste formulario en liña até o venres 4 luns 7 mércores 9 de maio.
Este é o programa do I Encontro da Noite:
Sábado 12 de maio. Centro Ágora (A Coruña). Aula 9.

10:00 Apertura do encontro.
10:15 Relatorio 1: Portugal: a noite veste­se de branco. Conferenciante: Raul C. Lima, Físico, Profesor Adxunto da Escola Superior de Saúde / Instituto Politécnico do Porto.
10:45 Relatorio 2: Ver a noite e ver à noite: compreender a Lisboa nocturna entre o século XVIII e XIX. Conferenciante: Rosa Maria Fina, Centro de Literaturas e Culturas Lusófonas e Europeias da Universidade de Lisboa.
11:35 Descanso
12:00 Relatorio 3: El cielo andaluz: patrimonio natural y recurso científico, económico y cultural. Estrategia para su preservación. Conferenciante: Ángela Ranea, Servicio de Calidad del Aire, Dirección General de Prevención y Calidad Ambiental (Junta de Andalucía).
12:50 Relatorio 4: Presentación do libro «Hicimos la luz y perdimos la noche» (Editorial Universidad de Cantabria). Conferenciante: Emilio S. Barceló, Catedrático de Fisioloxía Humana da Universidade de Cantabria. Nota: haberá un posto de venda do libro durante a sesión, en colaboración coa Libraría Azeta.
Sinatura de exemplares do libro e fin da sesión da mañá.

16:00 Sesión de relatorios moderada por Salva Bará. Relatorio 5. Papá, quiero ver las estrellas en la ciudad. Conferenciante: José Enrique Alcázar, enxeñeiro industrial municipal, servizo de iluminación pública do Concello da Coruña. Relatorio 6: Estrategias contra la contaminación lumínica desde la empresa privada. Conferenciante: Susana Malón, CEO Lumínica Ambiental. Relatorio 7: Estrategias contra la contaminación lumínica desde la administración local. Conferenciante: Josep M. Ollé, técnico de iluminación e profesor da Universitat Rovira i Virgili.
17:15 Sesión paralela 1: A noite é necesaria. A contaminación luminosa contada desde os planetarios. Conferenciante: Marcos Pérez, Director dos Museos Científicos Coruñeses. Actividade aberta ao público xeral.
17:15 Sesión paralela 2, mesa de traballo: Por un pacto de País para a preservación da Noite. Participan: representantes dos grupos políticos do Parlamento de Galicia, Ana Ulla (astrofísica, Universidade de Vigo), Ángela Ranea. Esta actividade, por tratarse dunha sesión de traballo, non está aberta ao público.
17:15 Sesión paralela 3, mesa de traballo: Retos para a iluminación de excelencia en Galicia. Participan: Ángel G. Calvo (CEI Galicia), Salva Bará (Profesor e investigador, Universidade de Santiago), Susana Malón, Josep M. Ollé e técnicos e profesionais da iluminación en Galicia. Esta actividade, por tratarse dunha sesión de traballo, non está aberta ao público.
18:45 Descanso.
19:00 Relatorio 8: Evaluación de la exposición nocturna a luz artificial y su asociación con el cáncer de mama y próstata. Conferenciante: Ariadna García-Sáenz (ISGlobal &#8211; Instituto de Salud Global, Barcelona).
19:20 Mesa redonda: Recuperar a noite. Conclusións da xornada. Participan: Ana Ulla, Ángel Calvo, Martin Pawley (Agrupación Astronómica Coruñesa Ío).
20:00 Clausura da xornada.
Na véspera haberá unha sesión de planetario especial que tamén estará aberta ao público:
Venres 11 de maio, planetario da Casa das Ciencias
20:30 Sesión de planetario conducida por Marcos Pérez. Planetario da Casa das Ciencias.

Question 13

Boletín de divulgación astronómica da IAU: Febreiro 2018 #2

Accepted Answer

Boletín de Divulgación Astronómica da Unión Astronómica Internacional (IAU)
Febreiro 2018 #2
Neste boletín:
0) Nota dos editores
1) O número 23 da revista “Comunicar Astronomía ao Público” xa está en liña
2) Starmus V – Programa estelar para 2019
3) Celebrade o Día Internacional da Luz con NASE
4) Divulgación para o Desenvolvemento: Astronomía para crear medios de vida no Himalaia
5) Novas do Xapón
6) Novas de Chipre
7) Novas de Bangladés
8) Campamento Internacional para a Promoción da Ciencia (ISEC)
9) Encontros e actividades globais de 2018
10) Boletín de divulgación astronómica da IAU noutras linguas
11) Contribucións ao boletín de divulgación astronómica da IAU – desexamos noticias vosas en 2018!
0) Nota dos editores
Encontra as últimas noticias relacionadas coa IAU no número 23 da revista Communicating Astronomy with the Public (Comunicar Astronomía ao Público). A IAU é unha organización parceira do V Festival Starmus e a edición de 2019 será especial. O Grupo de Traballo IAU para a Educación Astronómica na Escola (NASE) desafía ao profesorado a participar nas celebracións do Día Internacional da Luz cunha actividade especial.
Neste boletín queremos destacar o proxecto “Coro estelar” no Xapón, a Radio Amadora na Estación Espacial Internacional (Amateur Radio on International Space Station, ARISS) de Chipre e o Campamento Internacional para a Promoción da Ciencia (International Science Engagement Camp, ISEC).
O noso boletín xunta actividades, recursos e eventos relacionados coa educación e divulgación astronómica arredor do mundo. Este labor non sería posíbel sen a colaboración enérxica de toda a comunidade mundial. O noso equipo quere mandarvos a todas as persoas que nos axudades un grande e cálido agradecemento pola incansábel inspiración que sodes para nós.
Desexámosvos unha feliz lectura e ceos despexados!
O equipo da Oficina para a Divulgación da Astronomía da IAU
1) O número 23 da revista “Comunicar Astronomía ao Público” xa está en liña
O número 23 da revista Comunicar Astronomía ao Pública xa está dispoñíbel. Neste número descubriredes os próximos plans para celebrar o centenario da Unión Astronómica Internacional, os interesantes primeiros resultados da influencia da astronomía no comportamento dos nenos e nenas, e xeitos orixinais de usar a gastronomía para a divulgación astronómica. A revista CAP é unha publicación gratuíta e revisada por pares publicada pola Oficina IAU de Divulgación Astronómica e o Observatorio Astronómico Nacional do Xapón (NAOJ).
Podedes descargala aquí: https://www.iau.org/news/announcements/detail/ann18006
2) Starmus V – Programa estelar para 2019
Creado por Garik Israelian, investigador do Instituto de Astrofísica de Canarias (IAC), o Festival Starmus é unha mestura de ciencia, arte e música que inclúe charlas de astronautas, cosmonautas, Premios Nóbel e outras prominentes figuras da ciencia, a cultura, as artes e a música. Na súa quinta edición, adiada para coincidir co 50 aniversario da chegada á Lúa, Starmus V celebrarase en Berna, Suíza, do 24 ao 29 de xuño de 2019. A IAU é unha organización parceira do Starmus e entre os poñentes confirmados estará o secretario xeral da IAU, Piero Benvenuti, e a presidenta electa da IAU, Ewine van Dishoeck.
Aquí está o anuncio da IAU: https://www.iau.org/news/announcements/detail/ann18007/
3) Celebrade o Día Internacional da Luz con NASE
O Grupo de Traballo da Comisión IAU C1, Rede de Educación Astronómica na Escola (Network for Astronomy School Education, NASE), propón celebrar o Día Internacional da Luz recreando o histórico experimento desenvolvido por William Herschel en 1800. Facemos un chamamento ao profesorado para que se una ás celebracións e repita esta actividade durante o mes de maio. Compartide os vosos resultados e fotografías co grupo de traballo a través de Beatriz García (beatrizgarciautn@gmail.com) ou Rosa Ros (rosamariaros27@gmail.com). O texto que describe o experimento e a súa importancia podedes lelo aquí en inglés ou español.
Para saberdes máis sobre o Día Internacional da Luz: https://www.lightday.org/
4) Divulgación para o Desenvolvemento: astronomía para crear medios de vida no Himalaia
O proxecto busca aproveitar a astronomía como un medio para desenvolver a economía da rexión a través da promoción do astroturismo en hostais solares no rural do Himalaia que foron creados pola Expedición Global Himalaia (GHE), www.ghe.co.in. GHE pretende achegar acceso a enerxía limpa, educación dixital e medios de subsistencia a través da enerxía solar a comunidades remotas e non electrificadas do Himalaia. Trinta hostais solares do Himalaia dirixidos por mulleres locais son promocionados como destinos exclusivos para os turistas que viaxan a estas aldeas para experimentar a cultura e as tradicións locais.
Máis información sobre este proxecto financiado pola Oficina IAU de Astronomía para o Desenvolvemento, aquí: http://www.astro4dev.org/blog/category/tf3/astronomy-for-himalayan-livelihood-creation/
5) Novas do Xapón
a) Coro estelar
Posto que non hai aire no espazo exterior, non podemos escoitar os sons pulsantes alí. Mais, se puidésemos oír eses sons, como soarían? Nunha inusual combinación de astronomía e música, a compañía de voos Starflyer ofrece música das estrelas usando estrelas pulsantes variábeis, estrelas de tamaños variados (unha moi famosa é a estrela Polar). É un programa que converte a pulsación dunha estrela en música para crear unha nova experiencia que nos desafía con sons que se integran no ambiente de forma relaxante, facendo a viaxe moito máis agradábel.
Tes interese en escoitar o “coro estelar”? Podes descargalo aquí: https://www.starflyer.jp/campaign/2017/sc/download/StarChorus_DL.zip
Grazas ao noso de divulgación nacional (NOC) do Xapón, Hitoshi Yamaoka, por compartir a noticia.
b) Eclipse lunar – Xapón e Arxentina
O 31 de xaneiro xente de todo o mundo detívose para ser testemuña dunha fantástica eclipse lunar. Nun exemplo de boa relación e colaboración internacional a televisión arxentina “Todo Noticias” conectou en directo co Observatorio Astronómico Nacional do Xapón (NAOJ) para falar con dous divulgadores astronómicos xaponeses sobre este fenómeno natural. “Foi unha oportunidade para marcar a diferenza. Cando hai moita confusión entre astronomía e astroloxía, falar do fenómeno é moi importante”, dixo Beatriz García, a NOC da Arxentina. “Ademais, foi unha grande oportunidade para a xente da Arxentina de vivir unha eclipse lunar no Xapón en pleno día”. No NAOJ entraron en directo Kumiko Usuda-Sato e Masaharu Ishizaki: “Foi unha grande sorpresa para nós e estivemos moi felices de chegar á xente da Arxentina desde o punto oposto da Terra. Cremos que a rede IAU OAO posibilita máis actividades compartidas entre moitos lugares do mundo”.
Podes ler máis sobre a nova aquí: https://tn.com.ar/envivo/24hs 
Grazas á nosa NOC na Arxentina Beatriz García e a Kumiko Usuada-Sato e Masaharu Ishizaki por compartir esta noticia con nós.
 6) Novas de Chipre
Radio Amadora na Estación Espacial Internacional (ARISS)
O 24 de xaneiro de 2018, por primeira vez en Chipre, a mocidade estudante experimentou a emoción de falar directamente con membros do equipo da Estación Espacial Internacional (ISS) a través do proxecto Radio Amadora na ISS (http://www.ariss.org). A conexión foi organizada coa axuda da Sociedade de Radio Amadora de Chipre e o evento foi acollido polo clube de Radio Amadora da English School (5B4ES), que convidou a estudantes doutras escolas en Chipre. Durante o evento, os estudantes participaron no obradoiro “Colaboración internacional ISS” creado e desenvolvido polo Observatorio e Planetario Kition de Chipre. A conexión durou dez minutos e durante esta os mozos e mozas fixéronlle preguntas ao astronauta da NASA Mark Vande Hei. Arredor de 250 persoas participaron no evento.
O rexistro da maior parte do programa está dispoñíbel no sitio web http://www.astronomycyprus.eu
Dámoslle as grazas a George Troullias por compartir esta noticia.
7) Novas de Bangladés
Actividades da eclipse lunar en Bangladés
O último día do primeiro mes de 2018 permanecerá na memoria como o día que tivo lugar unha eclipse lunar da que foron testemuña millóns de persoas en todo o mundo. En Bangladés houbo dous espazos de observación astronómica para observar o fenómeno, un deles organizado en Daca por Anushandhitshu Chakro, unha renovada e reputada organización científica, e o outro pola Sociedade Astronómica de Bangladés en Purbachal.
Podes atopar a reportaxe completa aquí: http://bit.ly/2o2J9iQ
Queremos darlle as grazas a Farseem Mohammedy, o noso NOC en Bangladés, para compartir as novas con nós.
 8) Campamento Internacional para a Promoción da Ciencia (ISEC)
O Campamento Internacional para a Promoción da Ciencia (ISEC) terá lugar en La Garriga, perto de Barcelona, do 6 ao 22 de xullo de 2018. É un campamento de dúas semanas para mozos e mozas entre 15 e 22 anos, enfocado ao traballo por proxectos e a investigación en temas como a astronomía e outros asuntos da ciencia (por exemplo, a bioloxía, química, programación, tecnoloxía e comunicación da ciencia). Hai bolsas disponíbeis para facilitar que o campamento sexa accesíbel para todas as persoas.
Podes atopar máis información aquí: http://www.isec2018.wordpress.com
Dámoslle as grazas a Hannah Dalgleish por compartir a nova.
9) Encontros e actividades globais de 2018
Podes atopar aquí unha listaxe de eventos e conferencias de divulgación e educación astronómica en todo o mundo. Planifica un ano cheo de acontecementos interesantes!
a) Conferencia Internacional “Novas Perspectivas en Educación Científica”
Datas: 22 e 23 de marzo de 2018
Lugar: Florencia, Italia
Máis información: https://conference.pixel-online.net/NPSE/
b) Comunicar Astronomía co Público – CAP2018
Data: do 24 ao 28 de marzo de 2018
Lugar: Fukuoka, Xapón
Máis información: http://www.communicatingastronomy.org/cap2018/
c) Mes Astronómico Global
Data: abril de 2018
Lugar: todo o mundo
Máis información: http://www.astronomerswithoutborders.org/
d) Semana Europea da Astronomía e Ciencias do Espazo (EWASS)
Datas: do 3 ao 8 de abril de 2018
Lugar: Liverpool, UK
Máis información: http://eas.unige.ch/EWASS2018/
e) 15º Conferencia Internacional de Comunicación Pública da Ciencia e Tecnoloxía (PCST2018)
Data: do 4 ao 6 de abril de 2018
Lugar: Dunedin, Nova Zelandia
Máis información: http://www.pcst2018.org/pcst18
f) Noite de Yuri
Data: 12 de abril de 2018
Lugar: todo o mundo
Máis información: https://yurisnight.net/
g) 11º Encontro Internacional de Astronomía e Astronáutica
Datas: do 12 ao 14 de abril de 2018
Lugar: Campos de Goytacazes, Brasil
Máis información: http://bit.ly/2xP8uik
h) Día Internacional da Luz
Datas: 16 de maio de 2018
Lugar: todo o mundo
Máis información: https://www.lightday.org/
i) Día do asteroide
Datas: 30 de xuño de 2018
Lugar: todo o mundo
Máis información: http://asteroidday.org/
l) Sociedade Planetaria Internacional 2018
Data: do 1 ao 6 de xullo de 2018
Lugar: Toulouse, Francia
Máis información: http://www.ips-planetarium.org/page/IPS2018Toulouse
m) Campamento Internacional para a Promoción da Ciencia (ISEC)
Data: do 6 ao 22 de xullo de 2018
Lugar: Barcelona, España
Máis información: http://www.isec2018.wordpress.com/
n) ESOF (EuroScience Open Forum) 2018
Datas: do 9 ao 14 de xullo de 2018
Lugar: Toulouse, France
Máis información: https://www.esof.eu/en/
ñ) Committee on Space Research &#8211; COSPAR
Datas: do 14 ao 22 de xullo de 2018
Lugar: Pasadena, California (EEUU)
Máis información: http://cospar2018.org/
o) Conferencia Robotic Telescopes, Student Research and Education (RTSRE)  & Cimeira InterNational Astronomy Teaching
Datas: do 22 ao 27 de xullo de 2018
Lugar: Hilo, Hawai’i, EEUU
Máis información: rtsre.org
p) Asemblea Xeral da IAU
Datas: do 20 ao 31 de agosto de 2018
Lugar: Viena, Austria
Máis información: http://astronomy2018.univie.ac.at/
q) Congreso Europeo de Ciencia Planetaria
Datas: do 16 ao 21 de setembro de 2018
Lugar: Berlín, Alemaña
Máis información: https://www.epsc2018.eu/
r) Conferencia .Astronomy
Datas: do 24 ao 27 de setembro de 2018
Lugar: Baltimore, EEUU
Máis información: https://www.dotastronomy.com/
s) Congreso Xeración Espacial
Datas: do 27 ao 29 de setembro de 2018
Lugar: Bremen, Alemaña
Máis información: https://spacegeneration.org/sgc2018
t) Congreso Aeronáutico Internacional
Datas: do 1 ao 5 de outubro de 2018
Lugar: Bremen, Alemaña
Máis información: http://www.iafastro.org/events/iac/iac-2018/

u) Semana Mundial do Espazo
Datas: do 4 ao 10 de outubro de 2018
Lugar: todo o mundo
Máis información: http://www.worldspaceweek.org/

v) Noite Internacional de Observación da Lúa
Datas: 20 de outubro de 2018
Lugar: todo o mundo
Máis información: http://observethemoonnight.org/
x) V Festival Starmus: un paso de xigante
Datas: do 24 ao 29 de xuño de 2019
Lugar: Berna, Suíza
Máis información: https://www.starmus.com/
Esquecemos algo? Entón comparte os teus encontros sobre educación e divulgación astronómica con nós vía outreach@iau.org.
10) Boletín de divulgación astronómica da IAU noutras linguas
-Tradución ao serbio, elaborada pola doutora Liliana Gracanin de Serbia: https://twitter.com/IAU_srpski;
-Traducións ao xaponés a cargo de Akihiko Tomita e Mikako Kuwamura a través da Rede de Tradución Astronómica: http://bit.ly/2xlNyCR. Se queres recibir a tradución ao xaponés do boletín, subscríbete á Asociación Xaponesa de Astrónomos Afeccionados, http://www.jaaa-astro.jp/jaaa-ml.html, ou á Sociedade Xaponesa pola Educación e Divulgación da Astronomía, http://www.tenkyo.net/;
-Traducións ao galego, pola Agrupación Astronómica Coruñesa Ío, en España, aquí: http://agrupacionio.com/gl/tag/boletin-iau;
-Traducións ao español, elaboradas por:
Emilio Zúñiga, ASAFILE, Asociación de Astrónomos Aficionados de León, Nicaragua: http://asafile.blogspot.jp/p/blog-page_12.html;
Basilio Solís-Castillo, estudante de doutorado, Instituto Max Planck de Radioastronomía, Universidade de Bonn: http://astronomia-para-todos.blogspot.de;
Se estás interesado en traducir o noso boletín ao teu idioma, por favor contacta con nós vía outreach@iau.org.
11) Contribucións ao boletín de divulgación astronómica da IAU – desexamos noticias vosas en 2018!
Na Oficina de Divulgación Astronómica da IAU sempre estamos buscando noticias sobre educación e divulgación astronómica en todo o mundo. Por favor, continuade compartindo as vosas historias con nós en 2018! Se estás organizando actividades a gran escala a nivel rexional ou internacional, ofreces postos de traballo de educación e comunicación da astronomía, tes proxectos innovadores ou historias inspiradoras, buscas colaboración ProAm en astronomía ou creaches recursos educativos, fáinolo saber por correo electrónico: outreach@iau.org.
Tradución: Martin Pawley (Agrupación Ío). Podes consultar o boletín en inglés nesta ligazón.

Question 14

Boletín de divulgación astronómica da IAU: Febreiro 2018 #1

Accepted Answer

Boletín de Divulgación Astronómica da Unión Astronómica Internacional (IAU)
Febreiro 2018 #1
Neste boletín:
0) Nota dos editores
1) O Boletín #19 da Oficina IAU de Astronomía para o Desenvolvemento (IAU OAD) xa está dispoñíbel en liña
2) Cursos de astrobioloxía en liña da IAU
3) Novas de Alxeria
4) A que se parece o asteroide Ryugu?
5) Día Internacional da Luz – Propostas de programas astronómicos
6) Campañas Globe at Night
7) Proxectos de ciencia baseados en enquisas para estudantes de astronomía
8) Pinta de ciencia
9) Encontros e actividades globais de 2018
10) Boletín de divulgación astronómica da IAU noutras linguas
11) Contribucións ao boletín de divulgación astronómica da IAU – desexamos noticias vosas en 2018!
0) Nota dos editores
Agardamos que tiverades uha fantástica eclipse lunar o 31 de xaneiro. Ademais de gozar do marabilloso espectáculo do trío Lúa-Terra-Sol “preparado” aquí na nevada Toquio, estamos desexando ter noticias de todas as actividades que tiveron lugar en todo o mundo. Estade atentos ao próximo número no que compartiremos exemplos da colaboración internacional que xorde destes eventos.
O noso equipo estivo ocupado producindo o novo número da revista CAP. Un interesante novo número está á volta da esquina, así que non perdades o aviso que lanzaremos máis adiante este mes. Ademais, queremos darlle unha cálida benvida a Gabrielle Simard de Canadá. Doutorada en Astrofísica, Gabrielle estará con nós até marzo e será a nosa axudante de proxecto para a Rede de Tradución Astronómica.
Neste número poñemos o foco no último boletín da Oficina IAU de Astronomía para o Desenvolvemento e as campañas actuais de Globe at Night. Ademais, recomendámosvos consultar os últimos proxectos de ciencia do Observatorio Nacional de Escolas para os estudantes de astronomía.
Desexámosvos unha feliz lectura e ceos despexados!
O equipo da Oficina para a Divulgación da Astronomía da IAU
1) O Boletín #19 da Oficina IAU de Astronomía para o Desenvolvemento (IAU OAD) xa está dispoñíbel en liña
O Boletín #19 da IAU OAD xa está en liña. O boletín difúndese trimestralmente desde a Oficina IAU de Astronomía para o Desenvolvemento. Algúns aspectos destacados deste boletín son o anuncio da selección de propostas recibidas en 2017, pola cal 16 proxectos foron elixidos para obter financiamento en 2018; a contribución da doutora Wanda Diaz-Merced da OAD ao proxecto “A Message from Earth”; e un tributo e a recreación do Disco de Ouro da Voyager no 40º aniversario da misión Voyager.
O arquivo de todos os boletíns da OAD está dispoñíbel no sitio web neste enderezo.
2) Cursos de astrobioloxía en liña da IAU
O grupo de traballo IAU de Educación e Formación en Astrobioloxía anuncia o lanzamento da súa primeira plataforma de cursos en liña de astrobioloxía. Os cursos en liña de astrobioloxía presentan conferencias de calidade sobre diferentes disciplinas relacionadas coa busca da orixe da vida, e foron deseñadas para estudantes graduados e post-docs, mais tamén para as persoas curiosas e interesadas entre o público xeral. Ofrecen as charlas expertos internacionais e na actualidade están dispoñíbeis en francés, inglés e español.
Os cursos poden atoparse en http://astrobiovideo.com e están actualizándose constantemente.
3) Novas de Alxeria
16º Festival de Astronomía Popular en Alxeria
O noso Contacto de Divulgación Nacional Jamal Mimouni convídavos ao tradicional Festival Nacional de Astronomía Popular, que chega ao seu 16º ano. O festival ten lugar do 22 ao 24 de marzo de 2018 en Constantine, Alxeria. O tema do festival deste ano é “O Universo Vibrante”. Trátase de cousas con forma de onda, das ondas gravitacionais ás electromagnéticas, os neutrinos oscilantes e moito máis&#8230; O festival contará cunha Feira Astronómica, conferencias e obradoiros. As actividades son multilingües e un certo número delas farase en inglés, mentres que as outras desenvolveranse en francés e árabe.
Podes saber máis do festival neste sitio web: http://www.siriusalgeria.net/salon018.htm
4) A que se parece o asteroide Ryugu?
O explorador de asteroides Hayabusa2 está achegándose velozmente ao seu destino. Entre xuño e xullo de 2018 a sonda alcanzará o asteroide (162173) Ryugu e empezará a investigar este pequeno mundo. JAXA (Axencia de Exploración Aeroespacial do Xapón) lanza o desafío de imaxinarmos que é o que Hayabusa2 vai capturar. A organización convida a museos de ciencia, planetarios, observatorios públicos e outros centros con actividades relacionadas co espazo a converterse en “nodos” e axudar a reunir a máis creativa imaxinería en todo o mundo. As solicitudes para converterse en nodo serán aceptadas até finais de febreiro de 2018.
Os detalles podedes atopalos neste sitio web: http://www.hayabusa2.jaxa.jp/topics/20171227_e/
5) Día Internacional da Luz – Propostas de programas astronómicos
UNESCO inaugura o primeiro Día Internacional da Luz na súa sede de París, Francia, o 16 de maio de 2018. Os numerosos eventos que terán lugar en todo o mundo ese día animan a espertar conciencia das moitas maneiras en que a luz ten impacto na sociedade moderna e de como os avances na ciencia e a tecnoloxía baseada na luz poden axudarnos a acadar os obxectivos de educación e desenvolvemento sostíbel. Ademais de animarvos a participar nestes eventos, chamamos a todas as persoas que organizan actividades relacionadas coa astronomía en todo o mundo para que as compartan e poidamos dalas a coñecer a través dos nosos canais. Se estás planificando actividades do Día Internacional da Luz relacionadas coa astronomía, por favor fáinolo saber vía outreach@iau.org.
6) Campañas Globe at Night
Globe at Night é unha campaña internacional de ciencia cidadá cuxo obxectivo é a concienciación sobre o impacto da contaminación luminosa ao convidarnos a medir o brillo do ceo nocturno e compartir as nosas observacións. É doado participar, todo o que precisas é un ordenador ou teléfono intelixente. Non perdas ningunha das campañas Globe at Night de 2018 en https://www.globeatnight.org/5-steps.php.
7) Proxectos de ciencia baseados en enquisas para estudantes de astronomía
Desde 2004, o Observatorio Nacional de Escolas (NSO) proporciona acceso libre ao telescopio de dous metros de Liverpool a estudantes e profesorado de todo o Reino Unido e Irlanda, e acceso limitado a calquera persoa no resto do mundo. Na actualidade ten máis de 4000 usuarios que de forma periódica conectan cos recursos do sitio web e máis de 125000 observacións por telescopio solicitadas desde o seu nacemento. Como parte destes recursos, o NSO desenvolveu unha ampla actividade de investigación en grupos abertos achegando material de fondo aos estudantes, datos e instrucións para produciren os seus propios diagramas de cor-magnitude (ou diagramas observacionais Hertzsprung-Russell). Anímase aos estudantes a subir e discutir os seus resultados no foro.
Esta é á páxina de inicio da actividade: https://www.schoolsobservatory.org/discover/projects/clusters/main
8) Pinta de ciencia
“Pinta de ciencia” é unha organización sen ánimo de lucro que leva algúns dos máis brillantes científicos ao voso pub local para discutir convosco as súas últimas investigacións e descubrimentos. Non precisas ter ningún coñecemento previo para asistir a estas conversas. Velaí unha grande oportunidade para coñecer persoas que toman parte no futuro da ciencia (e tomar unha pinta con elas). O festival decorre durante uns días en maio cada ano e ocasionalmente celebra eventos noutros meses.
Subscríbete á listaxe de correo “Pinta de ciencia” para ser o primeiro en ter as últimas noticias: https://pintofscience.co.uk/about/ 
9) Encontros e actividades globais de 2018
Podes atopar aquí unha listaxe de eventos e conferencias de divulgación e educación astronómica en todo o mundo. Planifica un ano cheo de acontecementos interesantes!
a) Conferencia Internacional “Novas Perspectivas en Educación Científica”
Datas: 22 e 23 de marzo de 2018
Lugar: Florencia, Italia
Máis información: https://conference.pixel-online.net/NPSE/
b) Comunicar Astronomía co Público – CAP2018
Data: do 24 ao 28 de marzo de 2018
Lugar: Fukuoka, Xapón
Máis información: http://www.communicatingastronomy.org/cap2018/
c) Semana Europea da Astronomía e Ciencias do Espazo (EWASS)
Datas: do 3 ao 8 de abril de 2018
Lugar: Liverpool, UK
Máis información: http://eas.unige.ch/EWASS2018/
d) 15º Conferencia Internacional de Comunicación Pública da Ciencia e Tecnoloxía (PCST2018)
Data: do 4 ao 6 de abril de 2018
Lugar: Dunedin, Nova Zelandia
Máis información: http://www.pcst2018.org/pcst18
e) 11º Encontro Internacional de Astronomía e Astronáutica
Datas: do 12 ao 14 de abril de 2018
Lugar: Campos de Goytacazes, Brasil
Máis información: http://bit.ly/2xP8uik
f) Sociedade Planetaria Internacional 2018
Data: do 1 ao 6 de xullo de 2018
Lugar: Toulouse, Francia
Máis información: http://www.ips-planetarium.org/page/IPS2018Toulouse
g) ESOF (EuroScience Open Forum) 2018
Datas: do 9 ao 14 de xullo de 2018
Lugar: Toulouse, France
Máis información: https://www.esof.eu/en/
h) Conferencia Robotic Telescopes, Student Research and Education (RTSRE)  & Cimeira InterNational Astronomy Teaching
Datas: do 22 ao 27 de xullo de 2018
Lugar: Hilo, Hawai’i, EEUU
Máis información: rtsre.org
Esquecemos algo? Entón comparte os teus encontros sobre educación e divulgación astronómica con nós vía outreach@iau.org.
10) Boletín de divulgación astronómica da IAU noutras linguas
-Tradución ao serbio, elaborada pola doutora Liliana Gracanin de Serbia: https://twitter.com/IAU_srpski;
-Traducións ao xaponés a cargo de Akihiko Tomita e Mikako Kuwamura a través da Rede de Tradución Astronómica: http://bit.ly/2xlNyCR. Se queres recibir a tradución ao xaponés do boletín, subscríbete á Asociación Xaponesa de Astrónomos Afeccionados, http://www.jaaa-astro.jp/jaaa-ml.html, ou á Sociedade Xaponesa pola Educación e Divulgación da Astronomía, http://www.tenkyo.net/;
-Traducións ao galego, pola Agrupación Astronómica Coruñesa Ío, en España, aquí: http://agrupacionio.com/gl/tag/boletin-iau;
-Traducións ao español, elaboradas por:
Emilio Zúñiga, ASAFILE, Asociación de Astrónomos Aficionados de León, Nicaragua: http://asafile.blogspot.jp/p/blog-page_12.html;
Basilio Solís-Castillo, estudante de doutorado, Instituto Max Planck de Radioastronomía, Universidade de Bonn: http://astronomia-para-todos.blogspot.de;
Se estás interesado en traducir o noso boletín ao teu idioma, por favor contacta con nós vía outreach@iau.org.
11) Contribucións ao boletín de divulgación astronómica da IAU – desexamos noticias vosas en 2018!
Na Oficina de Divulgación Astronómica da IAU sempre estamos buscando noticias sobre educación e divulgación astronómica en todo o mundo. Por favor, continuade compartindo as vosas historias con nós en 2018! Se estás organizando actividades a gran escala a nivel rexional ou internacional, ofreces postos de traballo de educación e comunicación da astronomía, tes proxectos innovadores ou historias inspiradoras, buscas colaboración ProAm en astronomía ou creaches recursos educativos, fáinolo saber por correo electrónico: outreach@iau.org.
Tradución: Martin Pawley (Agrupación Ío). Podes consultar o boletín en inglés nesta ligazón.

Question 15

Boletín de divulgación astronómica da IAU: Xaneiro 2018 #1

Accepted Answer

Boletín de Divulgación Astronómica da Unión Astronómica Internacional (IAU)
Xaneiro 2018 #1
Neste boletín:
0) Nota dos editores
1) Mans nas estrelas (Hands in the Stars): primeira listaxe internacional comparativa de conceptos astronómicos en linguaxe de signos
2) A IAU aproba 86 novos nomes de estrelas achegados desde todo o mundo
3) Asemblea Xeral da IAU, encontros e simposios en 2018
4) IAU OAD Divulgación Astronómica para o Desenvolvemento: desenvolvemento de contidos para planetarios
5) Tempada 10 de 365 Días de Astronomía: O ano da astronomía do día a día
6) GalileoMobile volve a Chile
7) Serie animada ALMA
8) Sistemas solares a escala arredor do mundo
9) Encontros e actividades globais de 2018
10) Boletín de divulgación astronómica da IAU noutras linguas
11) Contribucións ao boletín de divulgación astronómica da IAU – desexamos noticias vosas en 2018!
0) Nota dos editores
Como dixemos no número anterior, temos un emocionante ano por diante de nós! Queremos lanzar un chamamento en favor das colaboracións na nosa Rede de Tradución Astronómica: colaborade con nós traducindo textos sobre actividades que pagan a pena ao teu idioma. En 2018, propoñede ás vosas comunidades empezar a pensar no centenario da IAU do ano que vén (IAU100) e os dez anos que pasaron desde o Ano Internacional da Astronomía 2009 (IYA2009). Os preparativos comezan agora!
Neste primeiro número de 2018, queremos destacar algúns dos últimos proxectos IAU de 2017: “Mans nas estrelas” e a nova aprobación de nomes de estrelas. Devecemos polos encontros IAU que terán lugar en 2018 por todo o planeta, en especial a Asemblea Xeral que se celebrará en Austria o vindeiro agosto. Moitos destes encontros teñen unha forte compoñente de educación e divulgación, así que prestade atención ás actividades relacionadas coa IAU que sucedan perto de vós!
Para rematar, este ano a nosa oficina continuará achegándovos as últimas noticias da comunidade. Comezamos 2018 dando conta dos proxectos 365 Días de Astronomía, GalileoMobile e as series de animación de ALMA.
Feliz lectura e ceos despexados!
O equipo da Oficina para a Divulgación da Astronomía da IAU
1) Mans nas estrelas (Hands in the Stars): primeira listaxe internacional comparativa de conceptos astronómicos en linguaxe de signos
A primeira listaxe internacional comparativa de conceptos astronómicos en linguaxe de signos xa está dispoñíbel. Como parte desta proposta, o Dicionario Enciclopédico de Astronomía para Linguaxe de Signos foi traducido ao inglés e español e xa está dispoñíbel en liña. É o resultado dun proxecto de longa duración desenvolvido pola Comisión IAU C1 de Educación e Desenvolvemento en Astronomía e o seu grupo de traballo WG3 Astronomía para a Igualdade e a Inclusión. A nova listaxe inclúe as 47 palabras máis comunmente empregadas en educación.
Podes atopar toda a información na nota de prensa da IAU: https://www.iau.org/news/pressreleases/detail/iau1706/
2) A IAU aproba 86 novos nomes de estrelas achegados desde todo o mundo
Tradicionalmente, a maioría dos nomes de estrelas empregados polos astrónomos veñen do árabe, grego ou latín. Agora, a División C Grupo de Traballo de Nomes de Estrelas (WGSN) da Unión Astronómica Internacional aprobou oficialmente 86 novos nomes de estrelas que veñen doutras culturas, nomeadamente as aborixes australianas, chinesa, copta, india, maia, polinesia e sudafricana. O WGSN aprobou formalmente estes 86 nomes, que agora forman parte do catálogo de nomes de estrelas da IAU. O catálogo contén agora os nomes de 313 estrelas.
Podes atopar toda a información na nota de prensa da IAU:
https://www.iau.org/news/pressreleases/detail/iau1707/
3) Asemblea Xeral da IAU, encontros e simposios en 2018
O programa de encontros científicos da IAU é un dos medios máis importantes a través do cal a Unión persegue o seu obxectivo de promover a ciencia da astronomía coa colaboración internacional. Con programas completos para a comunidade local, as Asembleas Xerais da IAU, Encontros e Simposios intentan maximizar o impacto na comunidade que dá a benvida ás xuntanzas, e promove intercambios valiosos entre astrónomos e astrónomas, educadores informais e profesionais da divulgación sobre como levar diferentes áreas da astronomía ao público xeral. En 2018 a Asemblea Xeral ocorrerá en Viena, Austria, do 20 ao 31 de agosto.
Podes atopar todos os Encontros e Simposios IAU para 2018 aquí: https://www.iau.org/science/meetings/future/
4) IAU OAD Divulgación Astronómica para o Desenvolvemento: desenvolvemento de contidos para planetarios
Os planetarios xogan un rol principal na divulgación da ciencia e a astronomía. Mais os contidos para planetarios prodúcense tipicamente en países desenvolvidos. Así o Planetario Naval Hill de Sudáfrica está creando novo contido que é culturalmente relevante e fala das necesidades da poboación local mais tamén pon o foco nos proxectos astronómicos sudafricanos de estatura internacional. Ademais, o proxecto está desenvolvendo a capacidade de producir o seu propio contido, facendo que o planetario non sexa dependente do pagamento de caras licencias de uso. En 2017, o equipo do proxecto realizou múltiples sesións de adestramento e transferencia de habilidades. O próximo paso é a tradución de contido a linguas locais coma o sesotho e posibelmente xhosa.
Podedes seguir a actualidade do proxecto aquí: http://bit.ly/2E0kUHP
5) Tempada 10 de 365 Días de Astronomía: O ano da astronomía do día a día
Chegou a décima tempada do premiado podcast 365 Days of Astronomy (365 Días de Astronomía). O equipo afrontará 2018 cun novo tema: a contribución dos e das astrónomos afeccionados e a importancia da ciencia cidadá co “Ano da astronomía do día a día”. 365 Días de Astronomía busca activamente contidos sobre historia da astronomía, últimas novas, pistas de observación e como o coñecemento fundamental na astronomía cambiou os nosos paradigmas do mundo, e acepta contido de son de calquera lugar entre 5 e 60 minutos de duración. O podcast 365 Días de Astronomía é unha produción da Astronomical Society of the Pacific e inclúe contido creado por voluntarios de todo o planeta.
Máis sobre o comunicado: http://bit.ly/2CJoMA0
6) GalileoMobile volve a Chile
O 10 de novembro de 2017 tres membros de GalileoMobile viaxaron ao norte de Chile durante unha semana de actividades de divulgación de astronomía na rexión de Coquimbo, arredor de La Serena. La Serena é unha cidade costeira nas marxes do deserto de Atacama e adoita ser o primeiro lugar ao que chegan os e as astrónomos cando se dirixen aos cercanos observatorios Gemini, Las Campanas, Tololo e La Silla. En colaboración co proxecto de divulgación local Astroclub, GalileoMobile visitou varias vilas e organizou actividades en escolas rurais así como festas de estrelas para a comunidade.
Descubre máis do proxecto GalileoMobile e as súas actividades aquí: https://galileomobile.wordpress.com/
7) Serie animada ALMA
O observatorio astronómico ALMA lanzou unha nova serie de curtas de animación para explicar as razóns polas cales os e as astrónomas queren empregar ALMA #WAWUA. Esta serie consta de cinco episodios, de dous minutos de duración, lanzados semanalmente no sitio web de ALMA. Estes vídeos proporcionan unha explicación simple e práctica da ciencia e a tecnoloxía detrás de ALMA. Con debuxos orixinais cheos de cor, estes vídeos curtos entran en conceptos aparentemente difíciles como a interferometría, a astroquímica, o espectro electromagnético, o Universo frío, o pó estelar, as moléculas complexas e as lonxitudes de onda.
Podes saber máis sobre esta serie aquí: http://bit.ly/2Cwbg3l
8) Sistemas solares a escala arredor do mundo
Os sistemas solares a escala son moi populares en todo o mundo como un recurso para interactuar co público dun xeito divertido e non convencional. Inspirados por un proxecto nacional portugués incluído no noso boletín durante 2017, os nosos lectores achegaron outros exemplos. O Paseo do Sistema Solar Mitaka en Xapón é un bo exemplo da produtiva colaboración entre o Observatorio Astronómico Nacional de Xapón e a comunidade local. O Centro Carl Sagan ten o (permanente) Paseo Sagan dos Planetas na costa leste continental dos Estados Unidos, que chega a Hawai&#8217;i coa estación Alpha Centauri no Centro Astronómico &#8216;Imiloa de Hawai&#8217;i (perto da base de Subaru). En Hawai&#8217;i hai un paseo do sistema solar en outono en Waimea (na parte norte das illas Hawai&#8217;i). Convidámosvos a que compartades con nós outros Sistemas Solares a escala nos vosos territorios vía outreach@iau.org.
9) Encontros e actividades globais de 2018
Podes atopar aquí unha listaxe de eventos e conferencias de divulgación e educación astronómica en todo o mundo. Planifica un ano cheo de acontecementos interesantes!
a) Conferencia Internacional “Novas Perspectivas en Educación Científica”
Datas: 22 e 23 de marzo de 2018
Lugar: Florencia, Italia
Máis información: https://conference.pixel-online.net/NPSE/
b) Comunicar Astronomía co Público – CAP2018
Data: do 24 ao 28 de marzo de 2018
Lugar: Fukuoka, Xapón
Máis información: http://www.communicatingastronomy.org/cap2018/
c) Semana Europea da Astronomía e Ciencias do Espazo (EWASS)
Datas: do 3 ao 8 de abril de 2018
Lugar: Liverpool, UK
Máis información: http://eas.unige.ch/EWASS2018/
d) 15º Conferencia Internacional de Comunicación Pública da Ciencia e Tecnoloxía (PCST2018)
Data: do 4 ao 6 de abril de 2018
Lugar: Dunedin, Nova Zelandia
Máis información: http://www.pcst2018.org/pcst18
e) 11º Encontro Internacional de Astronomía e Astronáutica
Datas: do 12 ao 14 de abril de 2018
Lugar: Campos de Goytacazes, Brasil
Máis información: http://bit.ly/2xP8uik
f) Sociedade Planetaria Internacional 2018
Data: do 1 ao 6 de xullo de 2018
Lugar: Toulouse, Francia
Máis información: http://www.ips-planetarium.org/page/IPS2018Toulouse
g) ESOF (EuroScience Open Forum) 2018
Datas: do 9 ao 14 de xullo de 2018
Lugar: Toulouse, France
Máis información: https://www.esof.eu/en/
h) Conferencia Robotic Telescopes, Student Research and Education (RTSRE)  & Cimeira InterNational Astronomy Teaching
Datas: do 22 ao 27 de xullo de 2018
Lugar: Hilo, Hawai’i, EEUU
Máis información: rtsre.org
Esquecemos algo? Entón comparte os teus encontros sobre educación e divulgación astronómica con nós vía outreach@iau.org.
10) Boletín de divulgación astronómica da IAU noutras linguas
-Tradución ao serbio, elaborada pola doutora Liliana Gracanin de Serbia: https://twitter.com/IAU_srpski;
-Traducións ao español, elaboradas por:
Sofía Meneses-Goytia, doutora, investigadora asociada postdoutoral, Instituto de Cosmoloxía e Gravitación, Universidade de Portsmouth: http://bit.ly/2rIqVGe;
Basilio Solís-Castillo, estudante de doutorado, Instituto Max Planck de Radioastronomía, Universidade de Bonn: http://astronomia-para-todos.blogspot.de;
ASAFILE, Asociación de Astrónomos Aficionados de León, Nicaragua: http://asafile.blogspot.jp/p/blog-page_12.html;
-Traducións ao xaponés a cargo de Akihiko Tomita e Mikako Kuwamura a través da Rede de Tradución Astronómica: http://bit.ly/2xlNyCR. Se queres recibir a tradución ao xaponés do boletín, subscríbete á Asociación Xaponesa de Astrónomos Afeccionados, http://www.jaaa-astro.jp/jaaa-ml.html, ou á Sociedade Xaponesa pola Educación e Divulgación da Astronomía, http://www.tenkyo.net/;
-Traducións ao galego, pola Agrupación Astronómica Coruñesa Ío, en España, aquí: http://agrupacionio.com/gl/tag/boletin-iau;
–Podes atopar números antigos deste boletín en español traducidos pola Sociedad Española de Astronomía neste enderezo: http://www.sea-astronomia.es/drupal/content/newsletter-iau-noc;
Se estás interesado en traducir o noso boletín ao teu idioma, por favor contacta con nós vía outreach@iau.org.
11) Contribucións ao boletín de divulgación astronómica da IAU – desexamos noticias vosas en 2018!
Na Oficina de Divulgación Astronómica da IAU sempre estamos buscando noticias sobre educación e divulgación astronómica en todo o mundo. Por favor, continuade compartindo as vosas historias con nós en 2018! Se estás organizando actividades a gran escala a nivel rexional ou internacional, ofreces postos de traballo de educación e comunicación da astronomía, tes proxectos innovadores ou historias inspiradoras, buscas colaboración ProAm en astronomía ou creaches recursos educativos, fáinolo saber por correo electrónico: outreach@iau.org.
Tradución: Martin Pawley (Agrupación Ío). Podes consultar o boletín en inglés nesta ligazón.

Question 16

Xornada de sensibilización sobre a contaminación na nosa contorna

Accepted Answer

Conscientes da problemática que supón a contaminación da nosa contorna, así como das necesidades de concienciación cidadá e implicación activa en labores de limpeza de residuos, convidámosvos a participar nesta xornada organizada conxuntamente entre o G.N.Hábitat e a Agrupación Astronómica Coruñesa Ío, que prentede a posta en valor do traballo de persoas e entidades en prol da conservación do noso medio.
Ainda que centrada no impacto dos plásticos no medio mariño e na contorna litoral, aproveitaremos a actividade para falar tamén doutros tipos de contaminación, se cadra máis descoñecidos, como é o caso da contaminación lumínica. Así mesmo, na xornada contaremos coa presenza de Martin Hutchinson, quen virá a contarnos a súa abraiante e particular cruzada fronte aos residuos nos areais. Pero&#8230;Quen é Martin Hutchinson? Procedente do Reino Unido, Martin, bombeiro xubilado, dedica o seu tempo a percorrer o mundo en bicicleta (xa ten recorrido 34.000km en Sudamérica e 10.000km en Europa), facendo limpeza de praias e sensibilizando sobre o coidado medioambiental, especialmente en relación ao emprego de plásticos e á presenza de microplásticos na contorna mariña. Chegado á Coruña recentemente, atópase facendo actuacións pola comarca. Velaquí unha nova sobre o noso protagonista publicada recentemente no xornal La Opinión de A Coruña, e a súa canle youtube.

A xornada, de balde e aberta ao público, terá lugar o vindeiro sábado 20 de xaneiro ás 16h no local social do G.N.Hábitat (Rúa Camariñas, 8, baixo. 15002, A Coruña). Así e todo, para a participación é imprescindible a reserva de praza (inscrición previa) a través do formulario habilitado:
Acceso ao formulario de inscrición
Se a meteoroloxía acompaña no día da xornada,  logo das presentacións e charlas faremos unha breve saída ao areal da praia do Orzán, onde levaremos a cabo unha recollida de residuos entre todos. Pola contra, se as condicións fosen adversas, permaneceremos no local abrindo un debate máis amplo sobre a problemática da contaminación, expoñendo impresións, experiencias e propostas entre o grupo asistente. En calquera dos casos, a previsión de remate da xornada serán ás 18:30h.
As prazas son limitadas. Seguirase unha rigorosa orde de inscrición ata completar o máximo de participación. O feito de cubrir o formulario non asegura praza na actividade ata non recibir confirmación por parte da organización a través do correo electrónico achegado.
Todos os participantes que sexan confirmados vía email contarán cun seguro de accidentes e responsabilidade civil durante o desenvolvemento da xornada, e recibirán a información e recomendacións que sexan precisas para poder gozar da actividade.
Prégase seriedade e compromiso na asistencia ás actividades. Se unha vez confirmada a túa praza non puideras acudir, infórmanos da situación á maior brevidade posible, farás que outra persoa poda gozar da xornada.
Anímate e ven connosco!

Question 17

Boletín de divulgación astronómica da IAU: Decembro 2017 #2

Accepted Answer

Boletín de Divulgación Astronómica da Unión Astronómica Internacional (IAU)
Decembro 2017 #2
Neste boletín:
0) Nota dos editores
1) IAU100: Unindo o mundo na exploración do universo
2) Revista “Communicating Astronomy with the Public” (CAP)
3) Conferencia “Comunicar Astronomía co Público” &#8211; CAP2018 Xapón
4) Proxectos para 2018 da Oficina IAU de Astronomía para o Desenvolvemento (OAD)
5) Rede de Tradución Astronómica
6) Contactos de Divulgación Nacional (NOCs) – a rede global de divulgación IAU
7) astroEDU – Actividades de educación astronómica con revisión por pares
8) Estrelas inspiradoras – Exposición mundial inclusiva da IAU
9) Encontros e actividades globais de 2018
10) Un agradecemento especial para as persoas que traducen o noso boletín – Boletín de divulgación astronómica da IAU noutras linguas
11) Contribucións ao boletín de divulgación astronómica da IAU – desexamos noticias vosas en 2018!
0) Nota dos editores
Un ano emocionante por diante! Ao irmos chegando ao final de 2017, queremos resumir todos os proxectos nos que a nosa oficina colabora. Dámoslle as grazas ao fantástico equipo do Observatorio Europeo do Sur por producir a revista Communicating Astronomy with the Public (CAP) durante tantos anos. E agora, queremos darvos a coñecer que a primeira edición de 2018 da revista estará feita “aquí na casa”, con Sze-leung Cheung, o noso Coordinador Internacional de Astronomía, como redactor xefe.
Neste número, destacamos a planificación, moi anticipada, do centenario da IAU; a conferencia 2018 “Comunicar Astronomía co Público”, que se celebra no Xapón, e a nova exposición inclusiva da IAU “Estrelas inspiradoras”.
Queremos expresarvos canto nos divirte levarvos as noticias, proxectos e recursos de astronomía e divulgación de todo o mundo. Foron 24 boletíns con máis de 240 apuntamentos, que chegan a unha comunidade de 5000 subscritores dúas veces ao mes. Non poderíamos crear este boletín sen a vosa colaboración: estamos sempre buscando o mellor das actividades de divulgación e educación astronómicas e estamos moi agradecidos polo voso asombroso esforzo ao compartilas co noso equipo e os vosos pares de todo o mundo a través deste boletín. Estendemos a todas e todos vós o noso máis caloroso agradecemento.
E coma sempre, non podemos rematar sen mencionar todo o traballo voluntario que fai este boletín posíbel: as persoas que fan a tradución e os nosos Contactos de Divulgación Nacional (NOCs).
O noso equipo aquí no Xapón desexa seguir tendo noticias vosas en 2018 e apoiarvos da mellor maneira que poidamos.
Ceos despexados en 2018!
O equipo da Oficina para a Divulgación da Astronomía da IAU
1) IAU100: Unindo o mundo na exploración do universo
En 2019 a Unión Astronómica Internacional celebrará o seu centenario (IAU100). Para conmemorar esta efeméride, a IAU organizará un ano de celebracións para visibilizar un século de descubrimentos astronómicos así como apoiar e mellorar o uso da astronomía como ferramenta para a educación, o desenvolvemento e a diplomacia baixo o lema “Unindo o mundo na exploración do universo”. As celebracións estimularán o interese mundial na astronomía e a ciencia e chegarán á comunidade astronómica global, organizacións e sociedades científicas nacionais, responsábeis políticos, estudantes e familias e público en xeral.
Para calquera consulta, contactade con Jorge Rivero González, coordinador do IAU100, no correo electrónico: rivero[at]strw.leidenuniv.nl.
2) Revista “Communicating Astronomy with the Public” (CAP)
A revista CAP é unha publicación gratuíta con revisión por pares sobre comunicación da astronomía, dispoñíbel en liña e en formato impreso. A comunicación pública da astronomía achega unha ligazón importante entre a comunidade científica e a sociedade, outorga visibilidade a historias de éxito científico e apoia tanto a educación formal como a informal. O principal obxectivo dos e das astrónomas é ampliar o noso coñecemento do universo, mais é igualmente primordial a difusión desta nova información a unha audiencia que vaia máis alá da comunidade científica. A través desta revista o noso equipo pretende cumprir a tarefa da comunicación pública da astronomía, de levar a astronomía á sociedade.
Comparte o teu traballo, amplía o teu alcance e incrementa a túa visibilidade. Fai as túas propostas aquí!
3) Conferencia “Comunicar Astronomía co Público” &#8211; CAP2018 Xapón
Do 24 ao 28 de marzo de 2018 Xapón acollerá a maior conferencia mundial sobre comunicación astronómica: Communicating Astronomy with the Public (Comunicar Astronomía co Público), CAP2018. Profesionais da comunicación científica, da educación non formal, dos centros de ciencia e planetarios, así como astrónomos e astrónomas tanto profesionais como amadores, xornalistas e creadores reuniranse en Fukuoka para asistir ao evento no novo Museo da Ciencia da Cidade de Fukuoka, onde poderán intercambiar ideas e boas prácticas.
Aínda podes unirte ás case 300 persoas confirmadas que xa se rexistraron.
4) Proxectos para 2018 da Oficina IAU de Astronomía para o Desenvolvemento (OAD)
En 2017 a OAD financiou un total de 20 proxectos (9 para universidades, 6 para escolas e 5 para o público xeral). Algúns destes proxectos aplicaron ideas e actividades de divulgación ao contexto da Astronomía para o Desenvolvemento. Houbo un proxecto de produción de contidos relevantes para programas de planetario, outro que creou un simulador de código aberto para educar a xente nos efectos da polución luminosa, outro máis que puxo en marcha unha oficina de prensa astronómica que coordina as notas aos medios a nivel nacional e salienta a investigación local etc. Son algúns exemplos de proxectos innovadores que aplican solucións sostíbeis a desafíos locais. Prestade atención á próxima apertura do prazo de propostas en abril/maio de 2018.
Para obter unha lista de todos os proxectos dirixidos ao público en xeral, visitade: http://www.astro4dev.org/funded-projects-tf3-public/.
5) Rede de Tradución Astronómica
Hai moitos recursos valiosos sobre astronomía para educación e divulgación pública, mais na maioría das ocasións están só dispoñíbeis nunha soa lingua, case sempre o inglés. O proxecto “Rede de Tradución Astronómica” busca ter materiais astronómicos dispoñíbeis en máis idiomas. O proxecto está creando unha rede de traballo que centralizará os mellores recursos e as necesidades de tradución, e porá as necesidades de tradución en mans do equipo de voluntarios. Agradecemos a vosa contribución á tradución de actividades na coordinación para un idioma, tradución, consultoría ou revisión científica. Ao traducir, axudarás a promover a educación e divulgación astronómica en todo o mundo, mellorarás as túas habilidades lingüísticas, coñecementos e accederás a empresas a través do voluntariado. Ademais, estamos pensando en crear un sistema de certificación para o voluntariado que ofreza certificacións en recoñecemento ao voso traballo.
Se tes interese no proxecto, por favor contacta con nós en https://sites.google.com/oao.iau.org/translation
6) Contactos de Divulgación Nacional (NOCs) – a rede global de divulgación IAU
Para apoiar os proxectos a nivel nacional, a Oficina IAU de Divulgación Astronómica (IAU OAO) creou unha rede de Contactos de Divulgación Nacional (NOCs), persoal voluntario con ampla experiencia na divulgación pública que actúa como nodo de contacto en varios países. En 2017, o número de NOCs da rede aumentou até 78. Para as actividades do IAU100 de 2019 os NOCs da IAU exercerán a coordinación principal. Ao longo de 2018 expandiremos a rede e prepararemos as diferentes accións da celebración do centenario da IAU, adaptadas a cada país.
Podes propoñerte para ser un Contacto de Divulgación Nacional (NOC) aquí: https://www.iau.org/public/noc/
7) astroEDU – Actividades de educación astronómica con revisión por pares
Un proxecto apoiado oficialmente pola IAU é astroEDU, unha plataforma aberta para as actividades de educación científica con revisión por pares. Aquí os educadores poden descubrir, revisar, distribuír, mellorar e mesturar contidos educativos, todos con licencia Creative Commons Attribution 3.0 Unported. AstroEDU fai accesíbeis as mellores actividades científicas, nomeadamente aquelas con foco na astronomía ou nas ciencias do espazo e da Terra, e ponas ao alcance de educadores e educadoras de todo o mundo ao proporcionarlles visibilidade a través da distribución mundial mediante parceiros co selo oficial da IAU. Animamos a toda a xente implicada na educación formal ou non formal a que descubran máis de astroEDU aquí, e que compartan as súas actividades educativas neste sitio. En 2017, a IAU lanzou a versión italiana da plataforma, que podes visitar neste enderezo: http://astroedu.iau.org/it/
8) Estrelas inspiradoras – Exposición mundial inclusiva da IAU
“Inspiring Stars” (Estrelas inspiradoras) será unha exposición internacional itinerante promovida pola Unión Astronómica Internacional (IAU) para difundir as actividades inclusivas de divulgación e investigación astronómica que se fan en todo o mundo. Esta exposición, ao presentar ferramentas de investigación asistidas e as mellores prácticas de divulgación inclusiva, pretende ampliar os horizontes dos nenos e nenas, pais e nais, profesorado e profesionais da astronomía, para estender a idea de que todas as persoas poden converterse en científicas (astrónomas), inducindo o amor pola ciencia na mente da mocidade.
A exposición estrearase durante a Asemblea Xeral da IAU 2018 en Viena, do 20 ao 31 de agosto, e será mostrada en todo o mundo. Prestade atención aos avances deste proxecto IAU que ninguén debe perder en 2018!
9) Encontros e actividades globais de 2018
Ao achegármonos ao final de 2017, aquí tedes a listaxe das actividades e encontros de educación e divulgación astronómica máis agardados do ano que vén. Planifica un ano cheo de eventos interesantes! E se notas que esquecemos algo, por favor comparte esas xuntanzas e actividades con nós a través de outreach@iau.org.
a) Conferencia Internacional “Novas Perspectivas en Educación Científica”
Datas: 22 e 23 de marzo de 2018
Lugar: Florencia, Italia
Máis información: https://conference.pixel-online.net/NPSE/
b) Comunicar Astronomía co Público – CAP2018
Data: do 24 ao 28 de marzo de 2018
Lugar: Fukuoka, Xapón
Máis información: http://www.communicatingastronomy.org/cap2018/
c) Semana Europea da Astronomía e Ciencias do Espazo (EWASS)
Datas: do 3 ao 8 de abril de 2018
Lugar: Liverpool, UK
Máis información: http://eas.unige.ch/EWASS2018/
d) 15º Conferencia Internacional de Comunicación Pública da Ciencia e Tecnoloxía (PCST2018)
Data: do 4 ao 6 de abril de 2018
Lugar: Dunedin, Nova Zelandia
Máis información: http://www.pcst2018.org/pcst18
e) 11º Encontro Internacional de Astronomía e Astronáutica
Datas: do 12 ao 14 de abril de 2018
Lugar: Campos de Goytacazes, Brasil
Máis información: http://bit.ly/2xP8uik
f) Sociedade Planetaria Internacional 2018
Data: do 1 ao 6 de xullo de 2018
Lugar: Toulouse, Francia
Máis información: http://www.ips-planetarium.org/page/IPS2018Toulouse
g) ESOF (EuroScience Open Forum) 2018
Datas: do 9 ao 14 de xullo de 2018
Lugar: Toulouse, France
Máis información: https://www.esof.eu/en/
h) Conferencia Robotic Telescopes, Student Research and Education (RTSRE)  & Cimeira InterNational Astronomy Teaching
Datas: do 22 ao 27 de xullo de 2018
Lugar: Hilo, Hawai’i, EEUU
Máis información: rtsre.org
Esquecemos algo? Entón comparte os teus encontros sobre educación e divulgación astronómica con nós vía outreach@iau.org.
10) Un agradecemento especial para as persoas que traducen o noso boletín – Boletín de divulgación astronómica da IAU noutras linguas
-Tradución ao serbio, elaborada pola doutora Liliana Gracanin de Serbia: https://twitter.com/IAU_srpski;
-Traducións ao español, elaboradas por:
Sofía Meneses-Goytia, doutora, investigadora asociada postdoutoral, Instituto de Cosmoloxía e Gravitación, Universidade de Portsmouth: http://bit.ly/2rIqVGe;
Basilio Solís-Castillo, estudante de doutorado, Instituto Max Planck de Radioastronomía, Universidade de Bonn: http://astronomia-para-todos.blogspot.de;
ASAFILE, Asociación de Astrónomos Aficionados de León, Nicaragua: http://asafile.blogspot.jp/p/blog-page_12.html;
-Traducións ao xaponés a cargo de Akihiko Tomita e Mikako Kuwamura a través da Rede de Tradución Astronómica: http://bit.ly/2xlNyCR. Se queres recibir a tradución ao xaponés do boletín, subscríbete á Asociación Xaponesa de Astrónomos Afeccionados, http://www.jaaa-astro.jp/jaaa-ml.html, ou á Sociedade Xaponesa pola Educación e Divulgación da Astronomía, http://www.tenkyo.net/;
-Traducións ao galego, pola Agrupación Astronómica Coruñesa Ío, en España, aquí: http://agrupacionio.com/gl/tag/boletin-iau;
–Podes atopar números antigos deste boletín en español traducidos pola Sociedad Española de Astronomía neste enderezo: http://www.sea-astronomia.es/drupal/content/newsletter-iau-noc;
Se estás interesado en traducir o noso boletín ao teu idioma, por favor contacta con nós vía outreach@iau.org.
11) Contribucións ao boletín de divulgación astronómica da IAU – desexamos noticias vosas en 2018!
Na Oficina de Divulgación Astronómica da IAU sempre estamos buscando noticias sobre educación e divulgación astronómica en todo o mundo. Por favor, continuade compartindo as vosas historias con nós en 2018! Se estás organizando actividades a gran escala a nivel rexional ou internacional, ofreces postos de traballo de educación e comunicación da astronomía, tes proxectos innovadores ou historias inspiradoras, buscas colaboración ProAm en astronomía ou creaches recursos educativos, fáinolo saber por correo electrónico: outreach@iau.org.
Tradución: Martin Pawley (Agrupación Ío). Podes consultar o boletín en inglés nesta ligazón.

Question 18

Ciencia (e) Ficción: "Ultimato á Terra" (Robert Wise, 1951)

Accepted Answer

Dentro do ciclo de cinema que organiza a Agrupación Astronómica Coruñesa Ío, esta semana na Sala Fernando Rey do Fórum Metropolitano poderá verse Ultimato á Terra de Robert Wise, un dos filmes fundacionais da ciencia ficción estadounidense. As sesións serán o xoves 21, venres 22 e sábado 23 ás 20:30. Proxectarase unha copia en 35 mm en versión orixinal subtitulada. Na sesión do venres haberá presentación e coloquio co noso compañeiro Marcos Pérez, director dos Museos Científicos Coruñeses.
ULTIMATO Á TERRA (THE DAY THE EARTH STOOD STILL, 1951)
EEUU. 92 minutos.
Dirección: Robert Wise
Guión: Edmund H. North a partir dun relato de Harry Bates
Fotografía: Leo Tover (B/N)
Montaxe: William Reynolds
Dirección artística: Addison Hehr e Lyle R. Wheeler
Vestiario: Travilla
Música: Bernard Herrmann
Produtor: Julian Blaustein
Produción: 20th Century Fox
Elenco: Michael Rennie (Klaatu), Patricia Neal (Helen Benson), Hugh Marlowe (Tom Stevens), Sam Jaffe (Profesor Jacob Barnhardt), Billy Gray (Bobby Benson), Frances Bavier (Señora Barley), Lock Martin (Gort).
Incluída no “National Film Registry” da Biblioteca do Congreso dos EEUU en 1995.
“A partir da adaptación que Edmund H. North fixo do relato Farewell to the Master (Adeus ao Amo), Robert Wise creou un filme clásico da ciencia ficción cunha forte mensaxe pacifista que moitos consideran alegórica no seu xeito de tratar o asunto da persecución, morte e resurrección. Enviados por unha federación de planetas para dar un aviso á xente da Terra para que deteñan as probas nucleares antes de que o planeta sexa destruído, o emisario Klaatu (Michael Rennie) e o seu compañeiro o robot Gort aterran a súa nave en Washington, D. C., para desvelar a súa mensaxe aos líderes do mundo, mais son obrigados a tomar refuxio nunha pensión a cargo da cal está Helen Benson (Patricia Neal) e o seu fillo Bobby (Billy Gray). A memorábel banda sonora do filme composta por Bernard Herrmann, que inclúe o son sobrenatural do theremin, foi reutilizada noutras producións de ciencia ficción”.
Texto de presentación do filme no National Film Registry

Question 19

Ciencia (e) Ficción: "Planeta prohibido" (Fred M. Wilcox, 1956)

Accepted Answer

Dentro do ciclo de cinema que organiza a Agrupación Astronómica Coruñesa Ío, esta semana na Sala Fernando Rey do Fórum Metropolitano poderá verse Planeta prohibido de Fred M. Wilcox, clásico da sci-fi estadounidense inspirado n&#8217;A Tempestade de Shakespeare. As sesións serán o xoves 14, venres 15 e sábado 16 ás 20:30. Proxectarase unha copia en 35 mm en versión orixinal subtitulada. Na sesión do venres haberá presentación e coloquio co crítico e programador cinematográfico e actual Concelleiro de Culturas, Deporte e Coñecemento José Manuel Sande.
PLANETA PROHIBIDO (FORBIDDEN PLANET, 1956)
EEUU. 98 minutos.
Dirección: Fred M. Wilcox
Guión: Cyril Hume, baseado nunha historia de Irving Block e Allen Adler. Inspirada n&#8217;A Tempestade de William Shakespeare.
Fotografía: George J. Folsey (cor)
Montaxe: Ferris Webster
Dirección artística: Cedric Gibbons e Arthur Lonergan
Vestiario: Walter Plunkett e Helen Rose
Música: Louis e Bebe Barron
Produtor: Nicholas Nayfack
Produción: MGM
Elenco: Walter Pidgeon (Dr. Morbius), Anne Francis (Altaira Morbius), Leslie Nielsen (Comandante Adams), Robby o Robot.
Candidata ao Oscar aos mellores efectos especiais (A. Arnold Gillespie, Irving G. Ries e Wesley C. Miller) en 1957.
Incluída no “National Film Registry” da Biblioteca do Congreso dos EEUU en 2013.
“Dirixida por Fred M. Wilcox, esta produción da MGM é un dos filmes seminais da ciencia ficción dos anos 1950, un xénero que se viu revitalizado e fortalecido despois da II Guerra Mundial e dentro da nova era post-nuclear dos Estados Unidos. Vagamente inspirada n&#8217;A Tempestade de William Shakespeare, Planeta prohibido é tanto unha historia épica e unha alegoría, unha parábola oportuna sobre os perigos do poder ilimitado e a tecnoloxía desenfreada. Desde a súa realización, o filme foi unha inspiración para xeracións de visionarios da ficción especulativa, entre eles Gene Roddenberry (Star Trek). Coa súa pegada literaria e os moi influentes efectos especiais e estilo visual, o filme alargou as fronteiras da ciencia ficción cinematográfica. Por primeira vez, toda a acción acontecía de maneira intergaláctica (non na Terra) e os humanos son mostrados coma viaxeiros espaciais que se desprazan con normalidade até os confíns do cosmos. Ademais, Planeta prohibido é lembrada pola súa «música» innovadora -ou pola súa ausencia. Non hai música propiamente na banda sonora do filme; en vez diso hai sons ambientais e tonalidades electrónicas creadas por Louis e Bebe Barron. Walter Pigdeon, Leslie Nielsen, Anne Francis e, no seu debut, Robbie o Robot, conforman o elenco do filme”.
Texto de presentación do filme no National Film Registry

Question 20

Boletín de divulgación astronómica da IAU: Decembro 2017 #1

Accepted Answer

Boletín de Divulgación Astronómica da Unión Astronómica Internacional (IAU)
Decembro 2017 #1
Neste boletín:
0) Nota dos editores
1) A IAU destaca as colaboracións Pro-Am
2) Simposio IAU 335: Sesión de educación e divulgación
3) Espazo de contacto da divulgación nacional (NOC): Novas de Etiopía
4) Únete á campaña de 2018 do proxecto Globe at Night!
5) O Observatorio Europeo do Sur (ESO) lanza os novos Paseos de Realidade Virtual para visitar os seus espazos.
6) Olimpíada Latinoamericana de Astronomía e Astronáutica 2017
7) Comunicación da ciencia na Unión de Xeociencias Europea (EGU) 2018
8) Comunicar Física e Astronomía ao público con discapacidade visual
9) Encontros e actividades globais
10) O boletín de divulgación astronómica da IAU noutros idiomas
11) Contribucións ao boletín de divulgación astronómica da IAU
0) Nota dos editores
O noso equipo estivo ocupado coa Rede de Tradución Astronómica, que xa conta con máis de 110 tradutores arredor do mundo que están facendo traducións a trinta linguas diferentes. Continua a nosa Semana NOC nas Redes Sociais, xa na súa semana número 14! Un gran agradecemento aos nosos NOC de Indonesia, Xapón, Arxentina, Portugal, Bélxica, España, Corea do Sur, China, Taipei, Honduras, Nepal, Armenia, Alxeria, Canadá e Colombia – non poderíamos facelo sen o apoio dos nosos impresionantes Contactos de Divulgación Nacional (NOCs) e a comunidade mundial.
Neste número poñemos o foco nas iniciativas de educación e divulgación do Simposio IAU sobre “Climatoloxía espacial da heliosfera: procesos e predicións”, as vindeiras campañas de ciencia cidadá de Globe at Night e os Paseos de Realidade Virtual da ESO.
Finalmente, mais non menos importante, queremos darlle as grazas á comunidade de usuarios por compartir continuamente con nós as súas actividades de educación e divulgación astronómicas favoritas. Agora que 2017 remata, xa nos tarda descubrir o que nos traerá o 2018!
Feliz lectura e ceos despexados!
O equipo da Oficina para a Divulgación da Astronomía da IAU
1) A IAU destaca as colaboracións Pro-Am
Nas últimas dúas décadas, a ciencia cidadá experimentou un aumento na súa visibilidade e  a súa capacidade para incrementar a conciencia no sector da astronomía profesional das valiosas contribucións que os afeccionados e afeccionadas poden achegar á súa investigación, ao realizar observacións a longo prazo que non serían viábeis nos tempos moi marcados dos observatorios profesionais. Ademais, os telescopios con pequenas aperturas son máis axeitados para algúns estudos. Nun tipo alternativo de colaboración Pro-Amateur (ou «Pro-Am») a astronomía profesional dedícase ao seguimento das descubertas realizadas polo colectivo afeccionado. A través de iau.org queremos manter unha lista das colaboracións Pro-Am de máis éxito. Se desexa engadir un proxecto á lista, póñase en contacto connosco: outreach@iau.org.
Tedes máis información no sitio web da iau.org: https://www.iau.org/public/themes/citizen-science-projects/
2) Simposio IAU 335: Sesión de educación e divulgación
O recente Simposio IAU 335 sobre “Climatoloxía espacial da heliosfera: procesos e predicións” que tivo lugar na Universidade de Exeter no Reino Unido do 17 ao 21 de xullo de 2017 foi unha gran oportunidade para promover este campo da astronomía nunha comunidade local máis ampla. Os astrónomos e astrónomas profesionais que participaron no simposio tiveron a ocasión de introducir o debate da climatoloxía espacial co alumnado e profesorado local e o público xeral no programa de divulgación e actividades educativas paralelas.
Descubre máis sobre esta sesión no informe completo: http://bit.ly/2BFhtF3
Podes atopar fotos do evento aquí: http://bit.ly/2j0VBAD
3) Espazo de contacto da divulgación nacional (NOC): Novas de Etiopía
a) Obradoiro de alto nivel de sensibilización espacial
A Oficina de Astronomía para o Desenvolvemento da IAU (IAU OAD), o proxecto de sensibilización espacial da Unión Europea, o Instituto de Ciencia e Tecnoloxía Espacial de Etiopía (ESSTI) e a Oficina de Astronomía para o Desenvolvemento da Rexión de África Oriental, convocaron un obradoiro de alto nivel o 7 de outubro de 2017 na Comisión Económica das Nacións Unidas de África (UNECA). O obradoiro xuntou ás partes interesadas para un diálogo sobre o uso de temas espaciais na educación, divulgación e tecnoloxía espacial para o desenvolvemento sostíbel. Os debates foron precedidos pola mañá por un obradoiro para o profesorado local, que tivo a oportunidade de explorar as mellores prácticas e usos innovadores da astronomía e as ciencias espaciais na educación.
Podes saber máis desta actividade aquí: http://bit.ly/2k3eIGB
4) Únete á campaña de 2018 do proxecto Globe at Night!
Globe at Night é un proxecto internacional de ciencia cidadá que pretende despertar conciencia entre a xente do impacto da contaminación luminosa convidando aos cidadáns a que midan o brillo do ceo nocturno e compartan as súas observacións. É fácil participar, todo o que precisas é un ordenador ou teléfono móbil. Así, en 2017 houbo 14753 datos recollidos en todo o mundo, mais aínda podes axudar ao equipo Globe at Night a que acade o seu obxectivo de 15000 observacións contra o final de ano.
As datas das campañas de 2018 xa foron anunciadas. Consultádeas e facede plans para participar o ano que vén: https://www.globeatnight.org/5-steps.php#d2018
5) O Observatorio Europeo do Sur (ESO) lanza os novos Paseos de Realidade Virtual para visitar os seus espazos
Os paseos virtuais da ESO son unha colección de centos de imaxes panorámicas de 360 graos que poden ser empregadas con moitos propósitos. O último lanzamento da ESO inclúe opcións para ver as imaxes en modo realidade virtual ou en modo panorámicas de 360 graos. Podes empregar un teléfono móbil tanto con visores de cartón ou gafas de realidade virtual para experimentar estes paseos polas instalacións da ESO dunha maneira asombrosa. Este lanzamento tamén inclúe novos e actualizados paseos virtuais polos observatorios e instalacións da ESO, con funcións melloradas para os ordenadores e visións panorámicas.
Podedes ler máis detalles aquí: http://eso.org/public/announcements/ann17079/
6) Olimpíada Latinoamericana de Astronomía e Astronáutica 2017
A Olimpíada Latinoamericana de Astronomía e Astronáutica é un encontro científico escolar entre delegacións de estudantes de Latinoamérica que comparten e melloran o seu coñecemento sobre astronomía e astronáutica, considerando diferentes competencias teóricas e prácticas para os mozos e mozas participantes. A edición 2017 foi organizada a nivel nacional pola Sociedade Chilena de Astronomía (SOCHIAS). As delegacións constan dun máximo de cinco estudantes, un líder e un co-líder (os dous adultos), máis observadores adicionais. Os países participantes son Arxentina, Brasil, Bolivia, Chile, Colombia, Ecuador, México, Paraguai, Perú, Uruguai e ademais Panamá, con estado de país observador.
Podes ler a nota de prensa completa (en español) aquí: http://bit.ly/2imwdRQ
7) Comunicación da ciencia na Unión de Xeociencias Europea (EGU) 2018
A Asemblea Xeral da Unión de Xeociencias Europea (EGU) terá lugar en Viena, Austria, do 8 ao 13 de abril de 2018. Se traballas no campo das xeociencias e comunicas ciencia dunha maneira nova e innovadora, se o teu grupo de investigación ou institución participa en actividades que envolven o público ou se desexas avaliar ou publicar os teus esforzos de educación e divulgación, por favor, considera a asistencia ao encontro. Envía unha proposta ao EOS6 – Comunicación e Educación en Xeociencias: Práctica, Investigación e Reflexión, unha sesión que anima á reflexión crítica sobre as prácticas da comunicación da ciencia e achega unha oportunidade para que os comunicadores da ciencia compartan as mellores prácticas e experiencias con avaliación e investigación neste campo. A data límite é o 10 de xaneiro de 2018.
Descubre máis neste enderezo: http://meetingorganizer.copernicus.org/EGU2018/session/27266
8) Comunicar Física e Astronomía ao público con discapacidade visual
“Comunicar Física e Astronomía ao público con discapacidade visual” é un evento gratuíto que terá lugar na Royal Astronomical Society, no Reino Unido, o 14 de decembro, co obxectivo de conducir á formación dun consorcio de persoas e proxectos que traballen xuntos para abrir a física e a astronomía a esta comunidade desatendida. A xornada estará dedicada durante a mañá ás presentacións de diferentes proxectos, entre eles Universo Táctil, Colisionador Táctil, Tocar o Espazo, g-Astronomía, con estilo “desconferencia”. O encontro está aberto a calquera persoa interesada en traballar con persoas con discapacidade visual, e a audiencia potencial será unha mestura de investigadores e académicos, profesionais da divulgación, profesorado e activistas da educación informal.
Tedes máis información aquí: http://bit.ly/2irZZ7u
9) Encontros e actividades globais en 2017
Aquí tes unha listaxe de conferencias e actividades sobre educación e investigación astronómica en todo o mundo. Planifica con tempo un ano cheo de acontecementos interesantes!
Data importante
Proposta de posters aberta até o 20 de decembro de 2017
Ligazón: https://www.esof.eu/en/programme-calls/call-for-posters.html 
ESOF (EuroScience Open Forum) 2018
Datas: do 9 ao 14 de xullo de 2018
Lugar: Toulouse, France
Máis información: https://www.esof.eu/en/
Próximas actividades
a) Conferencia Internacional “Novas Perspectivas en Educación Científica”
Datas: 22 e 23 de marzo de 2018
Lugar: Florencia, Italia
Máis información: https://conference.pixel-online.net/NPSE/
b) Comunicar Astronomía co Público – CAP2018
Data: do 24 ao 28 de marzo de 2018
Lugar: Fukuoka, Xapón
Máis información: http://www.communicatingastronomy.org/cap2018/
c) Semana Europea da Astronomía e Ciencias do Espazo (EWASS)
Datas: do 3 ao 8 de abril de 2018
Lugar: Liverpool, UK
Máis información: http://eas.unige.ch/EWASS2018/
d) 15º Conferencia Internacional de Comunicación Pública da Ciencia e Tecnoloxía (PCST2018)
Data: do 4 ao 6 de abril de 2018
Lugar: Dunedin, Nova Zelandia
Máis información: http://www.pcst2018.org/pcst18
e) 11º Encontro Internacional de Astronomía e Astronáutica
Datas: do 12 ao 14 de abril de 2018
Lugar: Campos de Goytacazes, Brasil
Máis información: http://bit.ly/2xP8uik
f) Sociedade Planetaria Internacional 2018
Data: do 1 ao 6 de xullo de 2018
Lugar: Toulouse, Francia
Máis información: http://www.ips-planetarium.org/page/IPS2018Toulouse
g) ESOF (EuroScience Open Forum) 2018
Datas: do 9 ao 14 de xullo de 2018
Lugar: Toulouse, France
Máis información: https://www.esof.eu/en/
h) Conferencia Robotic Telescopes, Student Research and Education (RTSRE)  & Cimeira InterNational Astronomy Teaching
Datas: do 22 ao 27 de xullo de 2018
Lugar: Hilo, Hawai’i, EEUU
Máis información: rtsre.org
Esquecemos algo? Entón comparte os teus encontros sobre educación e divulgación astronómica con nós vía outreach@iau.org.
10) O boletín de divulgación astronómica da IAU noutros idiomas
-Tradución ao serbio, elaborada pola doutora Liliana Gracanin de Serbia: https://twitter.com/IAU_srpski;
-Traducións ao español, elaboradas por:
Sofía Meneses-Goytia, doutora, investigadora asociada postdoutoral, Instituto de Cosmoloxía e Gravitación, Universidade de Portsmouth: http://bit.ly/2rIqVGe;
Basilio Solís-Castillo, estudante de doutorado, Instituto Max Planck de Radioastronomía, Universidade de Bonn: http://astronomia-para-todos.blogspot.de;
ASAFILE, Asociación de Astrónomos Aficionados de León, Nicaragua: http://asafile.blogspot.jp/p/blog-page_12.html;
-Traducións ao xaponés a cargo de Akihiko Tomita e Mikako Kuwamura a través da Rede de Tradución Astronómica: http://bit.ly/2xlNyCR. Se queres recibir a tradución ao xaponés do boletín, subscríbete á Asociación Xaponesa de Astrónomos Afeccionados, http://www.jaaa-astro.jp/jaaa-ml.html, ou á Sociedade Xaponesa pola Educación e Divulgación da Astronomía, http://www.tenkyo.net/;
-Traducións ao galego, pola Agrupación Astronómica Coruñesa Ío, en España, aquí: http://agrupacionio.com/gl/tag/boletin-iau;
–Podes atopar números antigos deste boletín en español traducidos pola Sociedad Española de Astronomía neste enderezo: http://www.sea-astronomia.es/drupal/content/newsletter-iau-noc;
Se estás interesado en traducir o noso boletín ao teu idioma, por favor contacta con nós vía outreach@iau.org.
11) Contribucións ao boletín de divulgación astronómica da IAU
Na Oficina de Divulgación Astronómica da IAU sempre estamos buscando noticias sobre educación e divulgación astronómica en todo o mundo. Por favor, continuade compartindo as vosas historias con nós en 2017! Se estás organizando actividades a gran escala a nivel rexional ou internacional, ofreces postos de traballo de educación e comunicación da astronomía, tes proxectos innovadores ou historias inspiradoras, buscas colaboración ProAm en astronomía ou creaches recursos educativos, fáinolo saber por correo electrónico: outreach@iau.org.
Tradución: Martin Pawley (Agrupación Ío). Podes consultar o boletín en inglés nesta ligazón.

Question 21

Ciencia (e) Ficción: "O planeta salvaxe" (René Laloux, 1973)

Accepted Answer

Dentro do ciclo de cinema que organiza a Agrupación Astronómica Coruñesa Ío, esta semana na Sala Fernando Rey do Fórum Metropolitano poderá verse O planeta salvaxe de René Laloux, con deseño visual de Roland Topor. As sesións serán o xoves 7, venres 8 e sábado 9 ás 20:30. Proxectarase unha copia en 35 mm en versión orixinal subtitulada. Na sesión do venres haberá presentación e coloquio co escritor Xabier P. DoCampo.
O PLANETA SALVAXE
Dirección: René Laloux
Guión: René Laloux e Roland Topor, sobre unha novela de Stefan Wul
Fotografía: Boris Baromykin e Lubomir Rejthar (cor)
Montaxe: Hélène Arnal e Marta Látalová
Música: Alain Goraguer
Deseño gráfico: Roland Topor
Produción: Simon Damiani, Anatole Dauman e André Valio-Cavaglione
Premio Especial do Xurado no Festival de Cannes 1973
“Hai moitas boas razóns para ver esta película extraordinaria. O planeta salvaxe é un dos primeiros filmes de animación franceses e tamén un dos primeiros que non ía dirixido exclusivamente a un público novo. Naceu do encontro do director René Laloux e o talentoso Roland Topor. Eles dous adaptaron libremente a novela de ciencia ficción de Stefan Wul (pseudónimo de Pierre Pairault) Oms en serie publicada en 1957. Topor tamén é autor dos debuxos e do universo visual da película, dirixida por Laloux. O planeta salvaxe emprega a técnica de animación do papel recortado. Os debuxos están feitos con lapis en tons pastel, o que contrasta coa estética tradicional. A película foi coproducida con Checoslovaquia, un país con sólida tradición no campo da animación, e foi filmada nos estudos de Jiří Trnka en Praga. Topor, membro do movemento pánico, é herdeiro do surrealismo literario e pictórico. O seu universo poético é a miúdo cruel e iconoclasta. Filme de ciencia ficción cheo de imaxinación, cun bestiario e flora dunha beleza perturbadora, O planeta salvaxe é sobre todo unha alegoría política sobre os temas da escravitude e da revolución, a civilización e a barbarie, unha fábula onde conflúen Swift, Espartaco e os pogroms de Europa Central. As diferenzas de escala entre os xigantescos Dragóns e os Oms reducidos ao tamaño de insectos xeran visións de pesadelo e psicodélicas que fan d&#8217;O planeta salvaxe unha gran película pop.
As fascinantes imaxes d&#8217;O planeta salvaxe sobreviviron ao paso das décadas, acompañadas pola música electrónica de Alain Goraguer, que se fixo tan famosa como a película. O planeta salvaxe gañou o Premio Especial do Xurado no Festival de Cannes, o ano en que Francia estaba representada por outras dúas películas con audacia e ambición pouco comúns, La Maman et la Putain de Jean Eustache e La Grande Bouffe de Marco Ferreri.
René Laloux só fará tres longametraxes de animación, todas elas no xénero de ciencia ficción, con colaboradores excepcionais. Despois d&#8217;O planeta salvaxe, fará Les Maîtres du temps (1981) tamén sobre un texto de Wul, con debuxos de Moebius e guión de Jean-Patrick Manchette, e despois Gandahar (1988) a partir da novela de Jean-Pierre Andrevon, con debuxos de Philippe Caza, producida enteiramente en Corea do Norte. Dúas películas a redescubrir”.
Olivier Père (texto tomado do seu blog en Arte, 7 de xuño de 2017)

Question 22

A Agrupación Astronómica Coruñesa Ío organiza unha charla sobre contaminación luminosa

Accepted Answer

– Celebrarase o sábado 9 de decembro ás 19.30h no Planetario da Casa das Ciencias da Coruña, con entrada gratuíta ata completar espazo.
– A actividade enmárcase dentro do programa “Coruña científica: ciclo de astronomía”, que conta co apoio do Concello da Coruña.
Co título “Contaminación lumínica. Reto medioambiental, cultural y científico del S.XXI”, a charla será impartida por Susana Malón, CEO e directora de Lumínica Ambiental.
Segundo explica a conferenciante, o exceso de iluminación artificial nocturna produce efectos negativos na nosa saúde, no medio ambiente, sobre o cambio climático e, por suposto, impide ver as estrelas co consecuente impacto na astronomía e a nivel cultural. A tecnoloxía de iluminación de que dispoñemos hoxe fornece ferramentas axeitadas para compatibilizar a luz natural do ceo estrelado e a luz artificial das nosas vilas e cidades, trátase apenas de aplicala con criterio intelixente e sostíbel.
Susana Malón (Zaragoza, 1975) é licenciada en Ciencias Físicas, máster en Enxeñería do Medio Ambiente, Astronomía e Astrofísica, con especialización en eficiencia enerxética e iluminación. Socia do Comité Español de Iluminación e de Cel Fosc, é ademais auditora da Fundación Starlight.
Desde hai 15 anos vén realizando auditorías enerxéticas e luminosas da iluminación exterior, redacción de proxectos e os plans directores correspondentes e avaliacións e medicións de calidade do ceo nocturno. A principios de 2012 fundou Lumínica Ambiental, oficina técnica especializada en iluminación exterior e contaminación luminosa, coa que gañou o primeiro premio Emprendeverde da Fundación Biodiversidad do Ministerio de Medio Ambiente.

Question 23

Excursión ao Observatorio Astronómico de Cotobade

Accepted Answer

A Agrupación Astronómica Coruñesa Ío visitará o Observatorio Astronómico de Cotobade cun grupo de nenas e nenos entre 6 e 16 anos.
A actividade de carácter gratuito celebrarase o sábado 16 de decembro en horario de 17h a 24h con saída e regreso a Coruña en autobús.
A Agrupación Astronómica Coruñesa Ío organiza unha excursión ao Observatorio Astronómico de Cotobade (OAC) coa colaboración da Asociación Astronómica Sirio de Pontevedra e o Concello da Coruña. A actividade consistirá nunha visita guiada ao Observatorio e observación a simple vista do ceo de inverno. Está dirixida a nenas, nenos e xóvenes entre 6 e 16 anos que teñan interese en coñecer como funciona un observatorio astronómico e gozar do ceo nocturno a simple viste nun ceo pouco contaminado pola luz artificial.
Dacordo á capacidade do bus e do observatorio hai un número limitado de prazas, que adxudicaranse por orde de inscrición. A inscrición estará aberta ate o venres 7 de decembro e é obrigatoria para todos os asistentes (desprácense ou non en bus), comunicarase o estado (adxudicación de praza ou lista de agarda) o 8 de decembro mediante correo electrónico.
Accede ao formulario de inscrición

O OAC está dotado cun aula, unha sala de control e unha cúpula de 4m onde se ubica o telescopio Meade LX200 ACF de 40cm de diámetro. É propiedade da Asociación Cultural e Medioambiental Canón de Pau e xestionado pola Asociación Astronómica Sirio de Pontevedra, quen dende a súa inauguración en 2011 organiza visitas guiadas ás instalacións do observatorio e explicacións do ceo nocturno.
A Agrupación Astronómica Coruñesa Ío organiza esta actividade no marco do convenio de colaboración coa Concellería de Culturas, Deporte e Coñecemento do Concello da Coruña.

Question 24

A Agrupación Ío organiza un ciclo de cinema en decembro na Coruña

Accepted Answer

Baixo o lema «Visións do ceo», no CGAI-Filmoteca de Galicia, e «Ciencia (e) Ficción», no Fórum Metropolitano, poderemos ver ao longo do mes de decembro un ciclo de cinema organizado pola Agrupación Astronómica Coruñesa Ío coa colaboración da Concellería de Culturas, Deporte e Coñecemento. Esta son as sesións que forman o ciclo:
«VISIÓNS DO CEO» no CGAI &#8211; Filmoteca de Galicia
Venres 1 decembro, 20:30.
Presentación: Marcos Pérez e Martin Pawley. Entrada de balde.
PICTURE OF LIGHT (1994). Canadá-Suíza. 83 minutos. Proxección en DCP.
Dirección e guión: Peter Mettler
Filme presentado nos festivais de Rotterdam, Locarno, Toronto e Sundance.
FOGOS (2017). 14 minutos. Proxección en DCP.
Dirección: Marcos Pérez e Martin Pawley
Produción: Museos Científicos Coruñeses
Estrea mundial no FIC Xixón 2017. A competición no Festival de Cinema Imersivo de Espinho 2017.
Sábado 2 decembro, 18:00.
Presentación: Martin Pawley. Entrada de balde.
BANEWL (Tacita Dean, 1999). Reino Unido. 63 minutos. Proxección en 16 mm.
THE GREEN RAY (Tacita Dean, 2001). Reino Unido. 2 minutos. Proxección en 16 mm.
Máis información sobre estas sesións, aquí.
«CIENCIA (E) FICCIÓN» &#8211; Fórum Metropolitano
Xoves 7, venres 8, sábado 9, 20:30.
O PLANETA SALVAXE (LA PLANÈTE SAUVAGE, 1973). Francia. 72 minutos.
Proxección en 35 mm. Na sesión do venres haberá presentación e coloquio co escritor Xabier P. DoCampo.
Xoves 14, venres 15, sábado 16, 20:30.
PLANETA PROHIBIDO (FORBIDDEN PLANET, 1956). EEUU. 98 minutos.
Proxección en 35 mm. Na sesión do venres 15 haberá presentación e coloquio co crítico e historiador de cinema José Manuel Sande, Concelleiro de Culturas, Deporte e Coñecemento do Concello da Coruña.
Xoves 21, venres 22, sábado 23, 20:30.
ULTIMATO Á TERRA (THE DAY THE EARTH STOOD STILL, 1951). EEUU. 92 minutos.
Proxección en 35 mm. Na sesión do venres 22 haberá presentación e coloquio con Marcos Pérez, director dos Museos Científicos Coruñeses.

Question 25

Ciclo de cinema "Visións do ceo" no CGAI - Filmoteca de Galicia

Accepted Answer

Ao longo do mes de decembro a Agrupación Astronómica Coruñesa Ío programa, co apoio do Concello da Coruña, unha serie de proxeccións de cinema con clásicos da ciencia ficción no Fórum Metropolitano e dúas sesións no CGAI-Filmoteca de Galicia que revisan a fascinación polo ceo de prestixiosos cineastas contemporáneos.
CGAI-FILMOTECA DE GALICIA: VISIÓNS DO CEO
A obra do canadense Peter Mettler (Toronto, 1958) lidou sempre cos contactos (e conflitos) entre a ciencia e a tecnoloxía, a natureza e a capacidade humana para facer do mundo relato e mitoloxía. Despois de tres longametraxes de ficción (Scissere, The Top of His Head e Tectonic Plates) o cineasta aceptou a suxestión do artista e científico suízo Andreas Züst (1947-2000) de filmar as auroras boreais en Picture of Light. O desafío era en primeiro lugar tecnolóxico, o de captar as sutís fantasmagorías que producen as execcións de material solar ao chegar a atmosfera terrestre, só ao alcance da película cinematográfica cando se amplían considerabelmente os tempos de exposición (de aí a necesidade de empregar a técnica do time-lapse), e facelo ademais en condicións climáticas extremas, con temperaturas de até 40 graos baixo cero que exixían a axeitada protección das cámaras. Mais sobre todo estaba o desafío estético, o rexistro da “marabilla”, a beleza suprema dun fenómeno natural que escapa ao noso control. Vinte anos antes da invención do selfie, Peter Mettler reflexiona no filme acerca do feito de vivirmos nun tempo no que só parecen existir as cousas que poden ser gardadas en imaxes. Mais as imaxes conxeladas para sempre polo cinema dun prodixio efémero non son o prodixio: a experiencia é sempre outra.
Isto serve tamén para The Green Ray, a curta na que conseguiu captar o fuxidío último raio do Sol a inglesa Tacita Dean (Canterbury, 1965), artista plástica mundialmente recoñecida, candidata en 1998 ao Premio Turner e en continuo apostolado dos 16mm. Antes, en 1999, propuxérase filmar a eclipse solar total do 11 de agosto nunha granxa. O día grande amenceu cuberto de nubes, experiencia esta non precisamente descoñecida para os afeccionados ao ceo, así que o resultado, Banewl, non fala tanto do encontro da Lúa e o Sol como da experiencia de vivir ese encontro nese lugar, ao ritmo apracíbel das vacas que se fan donas da paisaxe.
Martin Pawley (texto do programa de novembro/decembro do CGAI-Filmoteca de Galicia).
Venres 1 decembro, 20:30.
Presentación: Marcos Pérez e Martin Pawley. Entrada de balde.
PICTURE OF LIGHT (1994). Canadá-Suíza. 83 minutos. Proxección en DCP.
Dirección e guión: Peter Mettler
Filme presentado nos festivais de Rotterdam, Locarno, Toronto e Sundance.
FOGOS (2017). 14 minutos. Proxección en DCP.
Dirección: Marcos Pérez e Martin Pawley
Produción: Museos Científicos Coruñeses
Estrea mundial no FIC Xixón 2017. A competición no Festival de Cinema Imersivo de Espinho 2017.
Sábado 2 decembro, 18:00.
Presentación: Martin Pawley. Entrada de balde.
BANEWL (Tacita Dean, 1999). Reino Unido. 63 minutos. Proxección en 16 mm.
THE GREEN RAY (Tacita Dean, 2001). Reino Unido. 2 minutos. Proxección en 16 mm.

Question 26

Boletín de divulgación astronómica da IAU: Novembro 2017 #2

Accepted Answer

Boletín de Divulgación Astronómica da Unión Astronómica Internacional (IAU)
Novembro 2017 #2
Neste boletín:
0) Nota dos editores
1) Boletín #86 da Comisión UAI C1 de Educación e Desenvolvemento da Astronomía
2) Espazo de contacto da divulgación nacional (NOC): Novas de México
3) IAU C1 Exobioloxía – Curso de introdución á astrobioloxía 2018
4) Lanza o teu deseño con CHEOPS
5) DIRECTO: Científicos e científicas na túa aula
6) Arte espacial na Semana Europea da Astronomía e as Ciencias do Espazo (EWASS2018)
7) Escribe para Astrobites e únete ao equipo en español!
8) Atrapa unha estrela
9) Encontros e actividades globais
10) O boletín de divulgación astronómica da IAU noutros idiomas
11) Contribucións ao boletín de divulgación astronómica da IAU
0) Nota dos editores
Nas últimas semanas, o noso equipo estivo poñéndose a punto para o obradoiro “Ti es Galileo!” en Myanmar, un proxecto que o NAOJ iniciou no Ano Internacional da Astronomía 2009. Esta edición en Myanmar é unha colaboración co Instituto Nacional de Investigación Astronómica de Tailandia (NARIT), onde o equipo visitante desenvolverá actividades de observación e conferencias públicas para os participantes de todas as universidades de Myanmar. A páxina IAU para o público no sitio web da IAU experimentará cambios significativos nos próximos meses. Incluirá novas e actualizacións das actividades da nosa oficina así como da nosa rede de contactos de divulgación nacional (NOCs). Botádelle un ollo!
Neste número destacamos a sesión Arte Espacial da vindeira Semana Europea da Astronomía e Ciencias do Espazo (EWASS2018), a chamada da ESA para propoñerdes os vosos deseños con CHEOPS e o noso desexo de que tiredes proveito do último boletín da Comisión C1 IAU de Educación e Desenvolvemento da Astronomía.
Novidades interesantes dos nosos colegas do Centro IAU de Corpos Menores. O descubrimento recente dun asteroide interestelar trouxo unha nova serie de nomeamentos de obxectos interestelares. Este obxecto agora recibiu a denominación permanente 1I e o nome “Oumuamua”, de orixe hawaiana, que reflicte como o obxecto parece un enviado ou mensaxeiro enviado desde o pasado para atoparse con nós.
Feliz lectura e ceos despexados!
O equipo da Oficina para a Divulgación da Astronomía da IAU
1) Boletín #86 da Comisión IAU C1 de Educación e Desenvolvemento da Astronomía
O boletín #86 da Comisión IAU C1 xa está dispoñíbel. Nesta publicación da IAU podes atopar actualizacións da Oficina IAU de astronomía para o desenvolvemento, os informes “Mellora da accesibilidade nas publicacións astronómicas”, “Xogos para aprender astronomía, un achegamento innovador, dous casos de estudo”, “Onde vai o New Horizons da NASA” e moito máis. Os editores solicitan a todas as persoas integrantes da IAU que colaboren achegando noticias ou artigos para o próximo número.
Podes ler o boletín aquí: http://iaucc1.frm.utn.edu.ar/?page_id=214
2) Espazo de contacto da divulgación nacional (NOC): Novas de México
a) Noche de las estrellas
O 25 de novembro a organización dun dos maiores festivais de astronomía na América Latina convídavos a gozar dos obradoiros de ciencia, actividades culturais, conferencias de especialistas e observacións con telescopio en máis de 90 localidades por todo o país. Este ano a “Noche de las estrellas” celebra o 60º aniversario do lanzamento do Sputnik 1, que marcou o inicio da gran aventura espacial. As actividades son gratuítas para toda a familia.
Máis información (en español) aquí: http://www.nochedelasestrellas.org.mx/
3) IAU C1 Exobioloxía – Curso de introdución á astrobioloxía 2018
A terceira edición do Curso de introdución á astrobioloxía celebrarase do 4 ao 10 de marzo de 2018 na Reserva Ornitolóxica de Le Teich (Francia). Os cursos están deseñados para estudantes que preparen a súa tese doutoral en astronomía, xeoloxía, química, bioloxía ou historia e filosofía da ciencia ou calquera estudante que desexe adquirir formación interdisciplinar en astrobioloxía para completar a súa aprendizaxe e ser capaz de enfrontar cuestións sobre a orixe da vida, a súa evolución terrestre e a súa distribución no universo. A data límite para as solicitudes é o 15 de xaneiro de 2018.
Para coñecer o programa e información sobre o rexistro, consultade o sitio web: http://www.exobiologie.fr/red/index.php/en/
4) Lanza o teu deseño con CHEOPS
A Axencia Espacial Europea (ESA) está ofrecendo a profesionais do deseño gráfico e artistas unha oportunidade única de incluír o seu traballo no foguete que transporta o satélite CHEOPS. Esta competición é unha excelente oportunidade para estudantes de deseño e artes gráficas, ou artistas nos primeiros anos das súas carreiras e profesionais do deseño que queiran converter o seu traballo nunha parte da historia da ESA. O gañador será convidado a asistir ao lanzamento de CHEOPS en Europa coma convidado da ESA e observar como o seu deseño ascende ao ceo. A data límite para facer propostas é o 31 de xaneiro ás 17:00 GMT (18:00 CET).
Máis información: http://www.esa.int/Our_Activities/Space_Science/Launch_your_design_with_Cheops
5) DIRECTO: Científicos e científicas na túa aula
Que podemos aprender de estudar os cráteres de impacto na Terra? E como podemos evitar o destino dos dinosauros? Únete ao seminario en directo na rede coa doutora Anna Losiak o 28 de novembro de 2017, 14:00 GMT / 15:00 CET, para aprender máis sobre “Cráteres de impacto: os procesos xeolóxicos máis importantes do noso sistema solar”. O webinar, organizado por NUCLIO e Europlanet como actividade mensual con científicos e científicas de toda Europa, dá a benvida a participación do público e das aulas.
Rexístrate en http://galileoteachers.org/live-impact-cratering/
6) Arte espacial na Semana Europea da Astronomía e as Ciencias do Espazo (EWASS2018)
Durante a Semana Europea da Astronomía e as Ciencias do Espazo (EWASS) que se celebrará en Liverpool do 3 ao 8 de abril haberá unha sesión dedicada á “Arte espacial: uso dos medios artísticos para a divulgación, astronomía cultural e comunicación da ciencia en astronomía, física solar e ciencias do espazo”. A sesión “Arte espacial” terá lugar o 4 de abril de 2018 e a organización convida a todas as persoas interesadas en arte, cultura e visualización de datos -unha das áreas máis atractivas da divulgación científica- a que propoñan unha charla. A data límite para as propostas é o 27 de novembro de 2017.
Tedes máis información aquí: http://eas.unige.ch/EWASS2018/session.jsp?id=SS2
7) Escribe para Astrobites e únete ao equipo en español!
Astrobites é un xornal de astrofísica que manteñen desde 2010 un grupo de estudantes de astronomía co obxectivo de presentar un artigo cada día. O xornal preséntase en formato breve accesíbel para estudantes de ciencias físicas que estean interesados na investigación activa. Astrobites busca estudantes interesados en unirse ao equipo español. Aceptan propostas até o 30 de novembro.
Podedes ler o aviso aquí: https://astrobitos.org/2017/11/07/escribe-para-astrobitos-unete-a-nuestro-equipo/
Para ler Astrobites, visita o sitio web oficial aquí: https://astrobites.org/ (inglés) ou https://astrobitos.org/ (español)
8) Atrapa unha estrela
O obxectivo do programa Atrapa unha estrela é animar aos estudantes de secundaria de toda Europa a que expresen a súa creatividade, alarguen e expandan os seus coñecementos e habilidades astronómicas e axuden a difundir as tecnoloxías da información no proceso educativo. O certame Atrapa unha estrela é o resultado da colaboración entre a Asociación Europea de Educación Astronómica (EAAE) e o Observatorio Europeo do Sur (ESO). A data límite é o 20 de decembro de 2017 ás 17:00 CET.
Podes saber máis deste certame aquí: http://www.eaae-astronomy.org/catchastar/
9) Encontros e actividades globais en 2017
Aquí tes unha listaxe de conferencias e actividades sobre educación e investigación astronómica en todo o mundo. Planifica con tempo un ano cheo de acontecementos interesantes!
Engadidos hai pouco
Conferencia Internacional «Novas Perspectivas en Educación Científica»
Datas: 22 e 23 de marzo de 2018
Lugar: Florencia, Italia
Máis información: https://conference.pixel-online.net/NPSE/
Semana Europea da Astronomía e Ciencias do Espazo (EWASS)
Datas: do 3 ao 8 de abril de 2018
Lugar: Liverpool, UK
Máis información: http://eas.unige.ch/EWASS2018/
Próximas actividades
a) Astrobioloxía 2017
Datas: do 1 de novembro ao 1 de decembro de 2017
Lugar: Coyhaique, Chile
Máis información: http://astrobiology2017.org/
b) IFF 2017 – Festival de Cinema Inmersivo
Data: do 1 ao 3 de decembro de 2017
Lugar: Espinho, Portugal
Máis información: http://iff.multimeios.pt/en/
c) 129º Encontro anual ASP – Conferencia de divulgación STEM: “Beyond the Eclipse: Engaging Diverse and Underserved Communities in Astronomy and STEM”
Datas: do 5 ao 8 de decembro de 2017
Lugar: St. Louis, Missouri, EEUU
Máis información: http://bit.ly/2l0ibte
d) Conferencia Internacional «Novas Perspectivas en Educación Científica»
Datas: 22 e 23 de marzo de 2018
Lugar: Florencia, Italia
Máis información: https://conference.pixel-online.net/NPSE/
e) Comunicar Astronomía co Público – CAP2018
Data: do 24 ao 28 de marzo de 2018
Lugar: Fukuoka, Xapón
Máis información: http://www.communicatingastronomy.org/cap2018/
f) Semana Europea da Astronomía e Ciencias do Espazo (EWASS)
Datas: do 3 ao 8 de abril de 2018
Lugar: Liverpool, UK
Máis información: http://eas.unige.ch/EWASS2018/
g) 15º Conferencia Internacional de Comunicación Pública da Ciencia e Tecnoloxía (PCST2018)
Data: do 4 ao 6 de abril de 2018
Lugar: Dunedin, Nova Zelandia
Máis información: http://www.pcst2018.org/pcst18
h) 11º Encontro Internacional de Astronomía e Astronáutica
Datas: do 12 ao 14 de abril de 2018
Lugar: Campos de Goytacazes, Brasil
Máis información: http://bit.ly/2xP8uik
i) Sociedade Planetaria Internacional 2018
Data: do 1 ao 6 de xullo de 2018
Lugar: Toulouse, Francia
Máis información: http://www.ips-planetarium.org/page/IPS2018Toulouse
l) Conferencia Robotic Telescopes, Student Research and Education (RTSRE)  & Cimeira InterNational Astronomy Teaching
Datas: do 22 ao 27 de xullo de 2018
Lugar: Hilo, Hawai’i, EEUU
Máis información: rtsre.org
Esquecemos algo? Entón comparte os teus encontros sobre educación e divulgación astronómica con nós vía outreach@iau.org.
10) O boletín de divulgación astronómica da IAU noutros idiomas
-Tradución ao serbio, elaborada pola doutora Liliana Gracanin de Serbia: https://twitter.com/IAU_srpski;
-Traducións ao español, elaboradas por:
Sofía Meneses-Goytia, doutora, investigadora asociada postdoutoral, Instituto de Cosmoloxía e Gravitación, Universidade de Portsmouth: http://bit.ly/2rIqVGe;
Basilio Solís-Castillo, estudante de doutorado, Instituto Max Planck de Radioastronomía, Universidade de Bonn: http://astronomia-para-todos.blogspot.de;
ASAFILE, Asociación de Astrónomos Aficionados de León, Nicaragua: http://asafile.blogspot.jp/p/blog-page_12.html;
-Traducións ao xaponés a cargo de Akihiko Tomita e Mikako Kuwamura a través da Rede de Tradución Astronómica: http://bit.ly/2xlNyCR. Se queres recibir a tradución ao xaponés do boletín, subscríbete á Asociación Xaponesa de Astrónomos Afeccionados, http://www.jaaa-astro.jp/jaaa-ml.html, ou á Sociedade Xaponesa pola Educación e Divulgación da Astronomía, http://www.tenkyo.net/;
-Traducións ao galego, pola Agrupación Astronómica Coruñesa Ío, en España, aquí: http://agrupacionio.com/gl/tag/boletin-iau;
–Podes atopar números antigos deste boletín en español traducidos pola Sociedad Española de Astronomía neste enderezo: http://www.sea-astronomia.es/drupal/content/newsletter-iau-noc;
Se estás interesado en traducir o noso boletín ao teu idioma, por favor contacta con nós vía outreach@iau.org.
11) Contribucións ao boletín de divulgación astronómica da IAU
Na Oficina de Divulgación Astronómica da IAU sempre estamos buscando noticias sobre educación e divulgación astronómica en todo o mundo. Por favor, continuade compartindo as vosas historias con nós en 2017! Se estás organizando actividades a gran escala a nivel rexional ou internacional, ofreces postos de traballo de educación e comunicación da astronomía, tes proxectos innovadores ou historias inspiradoras, buscas colaboración ProAm en astronomía ou creaches recursos educativos, fáinolo saber por correo electrónico: outreach@iau.org.
Tradución: Martin Pawley (Agrupación Ío). Podes consultar o boletín en inglés nesta ligazón.

Question 27

A Agrupación Astronómica Coruñesa Ío organiza unha charla sobre ondas gravitacionais

Accepted Answer

– Celebrarase o sábado 25 de novembro ás 19.30h na Domus da Coruña, con entrada gratuíta ata completar espazo.
– A actividade enmárcase dentro do programa “Coruña científica: ciclo de astronomía”, que conta co apoio do Concello da Coruña.
Co título “Las ondas gravitacionales: las nuevas mensajeras del universo”, a charla será impartida por Alicia M. Sintes, profesora da Universidade das Illas Baleares e investigadora do proxecto LIGO.
Segundo explica a conferenciante, a astrofísica está vivindo unha época revolucionaria con novas técnicas, instrumentos e teorías que están achegándonos por primeira vez respostas veraces e coherentes ás grandes cuestións da humanidade: que hai no universo, como foi o seu pasado e cal será o seu futuro. Na súa charla falará das ondas gravitacionais, o maior fito científico no que levamos de século, para dar resposta a que son, como se detectaron e que información nova nos traen.
Alicia M. Sintes é profesora de Física Teórica na Universidade das Illas Baleares. A súa investigación céntrase no campo da astronomía das ondas gravitacionais. É experta na posta a punto de detectores interferométricos e o estudio de estrelas de neutróns e binarias de buratos negros. É a investigadora principal da colaboración científica LIGO en España e foi asesora científica da Axencia Espacial Europea. Autora de máis de 190 artigos científicos, recibiu o Premio Ramon Llull 2017 do Goberno das Illas Baleares, o Jaime II do Consell de Mallorca e a Medalla de Ouro da cidade de Palma, entre outros premios, pola súa participación no descubrimento das ondas gravitacionais.

Question 28

A Agrupación Astronómica Coruñesa Ío organiza unha charla sobre detección de bólidos e meteoros

Accepted Answer

– Celebrarase o sábado 11 de novembro ás 19.30h no Planetario da Casa das Ciencias, con entrada gratuíta ata completar espazo.
– A actividade enmárcase dentro do programa “Coruña científica: ciclo de astronomía”, que conta co apoio do Concello da Coruña.
Co título “Una mirada a la colaboración astronómica. Red de detección de bólidos y meteoros”, a charla será impartida por Blanca Troughton, presidenta da Federación de Asociaciones Astronómicas de España (FAAE).
Na súa conferencia presentará a FAAE como unha entidade que reúne ás asociacións astronómicas para favorecer a súa interconexión e permitir unha colaboración máis estreita. En moitos campos da astronomía a cooperación é fundamental, pois certos fenómenos deben ser observados desde diferentes lugares para obter resultados que permitan facer cálculos e predicións científicas. É o caso da detección de bólidos e meteoros: para calcular as súas traxectorias e posíbeis lugares de impacto é necesario realizar rexistros desde diferentes estacións. Blanca Troughton explicará no Planetario da Coruña as técnicas que se empregan para o rexistro de meteoros e as estacións que conforman a “Red de Detección de Bólidos y Meteoros” da Sociedad Malagueña de Astronomía.
Blanca Troughton Luque é malagueña. Licenciada en Matemáticas pola Universidad de Málaga, é profesora de matemáticas no IES “Los Manantiales” de Torremolinos. En 2014 coordinou o XXI Congreso Estatal de Astronomía en Granada sendo presidenta da Red Andaluza de Astronomía (RadA). Na investigación amateur traballa na detección de bólidos e meteoros da rede da Sociedad Malagueña de Astronomía, á cal pertence.
Ademais de presidir a FAAE, Blanca é membro da comisión Pro-Am da Sociedad Española de Astronomía (SEA), do comité científico de REDESPA, da “Estrategia Andaluza para la Divulgación de la Astronomía” e de Cel Fosc. Participou na organización dos cursos de fotometría astronómica para a medición da contaminación luminosa (2009-2013) no Observatorio Astronómico de Calar Alto e impartiu cursos sobre medidas de contaminación luminosa organizados pola Junta de Andalucía e a Universidad de Málaga, da que ademais é conferenciante do Programa de Divulgación Científica desde 2007. É vogal de Ciencias do “Colegio de Doctores y Licenciados en Filosofía y Letras y en Ciencias” de Málaga.
No Ano Internacional da Astronomía (2009) coordinou as actividades das agrupacións astronómicas en España e participou no grupo de traballo “Ella es una astrónoma”. Posteriormente foi membro da comisión “Mujer y Astronomía” da SEA (2010-2014).

Question 29

Boletín de divulgación astronómica da IAU: Novembro 2017 #1

Accepted Answer

Boletín de Divulgación Astronómica da Unión Astronómica Internacional (IAU)
Novembro 2017 #1
Neste boletín:
0) Nota dos editores
1) Espazo de contacto da divulgación nacional (NOC): Novas de Siria
2) Espazo de contacto da divulgación nacional (NOC): Novas da Arxentina
3) Rexistro de actividades para o Día Internacional da Luz 2018
4) Plan de Financiamento de Participación do Público de Europlanet 2018
5) Ópera Científica Global 2017 – Vila da Lúa, novo filme
6) Astrofísica: do Sistema Solar ao Big Bang – novo MOOC en francés
7) Conferencias Robotic Telescopes, Student Research and Education (RTSRE) & Cimeira InterNational Astronomy Teaching
8) Xogo de cartas de Física
9) Encontros e actividades globais
10) O boletín de divulgación astronómica da IAU noutros idiomas
11) Contribucións ao boletín de divulgación astronómica da IAU
0) Nota dos editores
O 26 de outubro o noso equipo e ISIT – París (Investigación en Comunicación e Tradución Intercultural) mantiveron un primeiro encontro a prol da colaboración no marco do proxecto Rede de Tradución Astronómica. Queremos traballar cos novos estudantes. Xunto co Observatorio Astronómico Nacional do Xapón (NAOJ) o noso equipo comezará a publicar a revista Comunicar Astronomía co Público (CAP) e estamos traballando duramente para traervos un grande novo número a comezos do ano que vén.
Neste número, destacamos o Plan de Financiamento de Participación do Público de Europlanet 2018 e a obra Moon Village (Vila da Lúa) da Ópera Científica Global. E lanzamos un aviso para que toda a xente comece a planificar o Día Internacional da Luz 2018.
Ademais queremos darlles as grazas aos nosos Contactos de Divulgación Nacional, que continúan a compartir as súas actividades no noso boletín e ademais poñen cada semana as actividades de divulgación nas nosas redes sociais &#8211;Facebook e Twitter-. É unha oportunidade para sentírmonos inspirados polas sensacionais actividades astronómicas que hai en todo o mundo.
Feliz lectura e ceos despexados!
O equipo da Oficina para a Divulgación da Astronomía da IAU
1) Espazo de contacto da divulgación nacional (NOC): Novas de Siria
a) Construíndo a “Escola do Futuro” &#8211; a voz do noso contacto de divulgación nacional
O noso país está esgotado por unha guerra que o transformou por completo durante os últimos sete anos. Mais a guerra non foi capaz de cambiar a nosa vontade e determinación de proseguir coas nosas actividades e co esforzo por divulgar ciencia e restaurar coa rapazada de hoxe, científicos e científicas do futuro, a gloria da astronomía e a ciencia en xeral. Queremos compartir algunhas fotografías da nosa actividade “Escola do futuro”, organizada pola Sociedade Astronómica Siria para educar os nenos e nenas das escolas do país sobre a importancia da ciencia espacial e a astronomía e sementar o amor pola ciencia nos seus corazóns.
Podedes atopar aquí fotografías dos mozos e mozas coa súa fermosa curiosidade polo coñecemento e as súas intelixentes preguntas: http://bit.ly/2zXtoNH
2) Espazo de contacto da divulgación nacional (NOC): Novas da Arxentina
a) Día da Astronomía Arxentina
Na Arxentina o 24 de outubro o país celebra o Día da Astronomía Arxentina. O 24 de outubro de 1871 foi creado o Observatorio Astronómico de Córdoba, o primeiro observatorio do país. A súa creación sinalou o comezo dos estudios formais da astronomía na Arxentina.
Tedes máis información sobre as celebracións e as súas actividades aquí: http://oac.unc.edu.ar/
3) Rexistro de actividades para o Día Internacional da Luz 2018
Organiza e rexistra a túa actividade no calendario oficial Día Internacional da Luz 2018! Logo do exitoso Ano Internacional da Luz e as Tecnoloxías Baseadas na Luz de 2015, cada 16 de maio, Día Internacional da Luz, proporcionará un punto focal anual para a avaliación do rol central que a luz xoga nas vidas dos cidadáns en todo o mundo. Pola súa amplitude o tema da luz permite que sectores moi diferentes da sociedade participen en actividades para espertar conciencia sobre a ciencia e a tecnoloxía, a arte e a cultura e a súa importancia para acadar os obxectivos da UNESCO: educación, igualdade e paz.
Rexistra a túa actividade enchendo este formulario: http://bit.ly/2xLvvDK
4) Plan de Financiamento de Participación do Público de Europlanet 2018
Abriu o prazo de envío de propostas ao Plan de Financiamento de Participación do Público de Europlanet 2018! Europlanet ofrece apoios entre 5000 e 15000 euros para o financiamento de proxectos que atraian o público á ciencia planetaria. O comité de selección busca proxectos innovadores, con impacto máis alá do período de desenvolvemento do proxecto, potencial cara a unha ampla participación europea, implicación de países con programas de investigación planetaria de recente implantación ou a posibilidade de alcanzar colectivos de zonas desfavorecidas ou áreas afastadas das actividades CTEM (Ciencia, Tecnoloxía, Enxeñería e Matemáticas). A data límite para as propostas é o 31 de xaneiro de 2018.
Tedes toda a información aquí: http://www.europlanet-eu.org/outreach/funding-scheme/
5) Ópera Científica Global 2017 – Vila da Lúa
O 13 de decembro de 2017 ás 14:00 GMT, Ópera Científica Global fará retransmisión en vivo da ópera “Vila da Lúa”. Esta ópera científica será interpretada en todo o planeta como resultado dun ano de investigación creativa desenvolvida entre escolas, universidades e institucións artísticas de 25 países. Comunicará o proceso, a ciencia e a tecnoloxía do proxecto “Vila da Lúa” da Axencia Espacial Europea. A Ópera Científica Global “Vila da Lúa” é a primeira iniciativa operística que produce e interpreta obras froito dunha comunidade mundial e é resultado da cooperación dunha grande rede de institucións.
A ópera poderá verse na rede o 13 de decembro de 2017 ás 14:00 GMT neste enderezo: https://hnytt.no/se-tvh-live/
Podes saber máis do proxecto aquí: http://globalscienceopera.com/productions/moon-village-2017/
6) Astrofísica: do Sistema Solar ao Big Bang – novo MOOC en francés
Dentro da plataforma FUN MOOC, o Laboratorio de Astrofísica de Marsella lanzou un MOOC (curso na rede aberto e masivo), Astrophysique: du système solaire au big bang. Este curso desenvolverase desde o 13 de novembro de 2017 até o 31 de xaneiro de 2018 e está dirixido ás comunidades francófonas. Está deseñado para públicos cunha mínima bagaxe científica, mais tamén achegará información útil e interesante para as persoas que desexen comprender o Universo.
Podes atopar toda a información nesta ligazón: http://bit.ly/2lDD4L9
7) Conferencias Robotic Telescopes, Student Research and Education (RTSRE) & InterNational Astronomy Teaching Summit
A 2ª Conferencia Anual sobre Telescopios Robóticos, Investigación de Estudantes e Educación (Robotic Telescopes, Student Research and Education, RTSRE) terá lugar en Hilo, Hawai’i, do 23 ao 25 de xullo de 2018. Esta serie de conferencias pon o foco no desenvolvemento dunha comunidade sustentábel arredor dos usos educativos, técnicos e de investigación estudantil dos telescopios robóticos. A conferencia coincide coa Cimeira Internacional de Ensino Astronómico (interNational Astronomy Teaching Summit, iNATS), que se celebrará do 25 ao 27 de xullo de 2018, para achegar oportunidades de traballo en rede a nivel mundial e obradoiros prácticos deseñados para ampliar e innovar as estratexias de ensino do profesorado e das persoas que se dedican á divulgación.
Podes atopar máis información aquí: http://rtsre.net/
8) Xogo de cartas de Física
Xogo de cartas de física é un proxecto ideado polo post-doc en Física Mikhail Stolpovskiy co obxectivo de crear unha baralla de cartas en que cada pau vai dedicado a un dos catro campos principais de investigación da física moderna: mecánica cuántica, física de partículas, astrofísica e cosmoloxía. A baralla vén acompañada dun libro que describe cada carta e todas as conexións entre os temas descritos. Despois de que o proxecto conclúa todos os materiais (as cartas e o libro) poderán descargarse de balde no sitio web. Tamén podes pedirlle a baralla ao creador pagando os custos de produción e envío.
Tes máis información sobre o proxecto e como axudar a desenvolvelo aquí: https://www.kickstarter.com/projects/799909310/physics-playing-cards
9) Encontros e actividades globais en 2017
Aquí tes unha listaxe de conferencias e actividades sobre educación e investigación astronómica en todo o mundo. Planifica con tempo un ano cheo de acontecementos interesantes!
Engadidos hai pouco
Conferencia Robotic Telescopes, Student Research and Education (RTSRE)  & Cimeira InterNational Astronomy Teaching
Datas: do 22 ao 27 de xullo de 2018
Lugar: Hilo, Hawai&#8217;i, EEUU
Máis información: rtsre.org
Próximas actividades
a) Astrónomos Novos do Leste Asiático 2017 (EAYAM2017)
Data: do 13 ao 17 de novembro de 2017
Lugar: Ishigaki, Okinawa, Xapón
Máis información: http://www-irc.mtk.nao.ac.jp/eayam/2017/index.html
b) Astronomical Heritage of the Middle East
Datas: do 13 ao 17 de novembro
Lugar: Yerevan, Armenia
Máis información: http://unesco.aras.am/
c) .Astronomy
Data: do 14 ao 17 de novembro de 2017
Lugar: Cidade do Cabo, Sudáfrica
Máis información: http://dotastronomy9.saao.ac.za/
d) Astrobioloxía 2017
Datas: do 1 de novembro ao 1 de decembro de 2017
Lugar: Coyhaique, Chile
Máis información: http://astrobiology2017.org/
e) IFF 2017 – Festival de Cinema Inmersivo
Data: do 1 ao 3 de decembro de 2017
Lugar: Espinho, Portugal
Máis información: http://iff.multimeios.pt/en/
f) 129º Encontro anual ASP – Conferencia de divulgación STEM: “Beyond the Eclipse: Engaging Diverse and Underserved Communities in Astronomy and STEM”
Datas: do 5 ao 8 de decembro de 2017
Lugar: St. Louis, Missouri, EEUU
Máis información: http://bit.ly/2l0ibte
g) Comunicar Astronomía co Público – CAP2018
Data: do 24 ao 28 de marzo de 2018
Lugar: Fukuoka, Xapón
Máis información: http://www.communicatingastronomy.org/cap2018/
h) 15º Conferencia Internacional de Comunicación Pública da Ciencia e Tecnoloxía (PCST2018)
Data: do 4 ao 6 de abril de 2018
Lugar: Dunedin, Nova Zelandia
Máis información: http://www.pcst2018.org/pcst18
i) 11º Encontro Internacional de Astronomía e Astronáutica
Datas: do 12 ao 14 de abril de 2018
Lugar: Campos de Goytacazes, Brasil
Máis información: http://bit.ly/2xP8uik
l) Sociedade Planetaria Internacional 2018
Data: do 1 ao 6 de xullo de 2018
Lugar: Toulouse, Francia
Máis información: http://www.ips-planetarium.org/page/IPS2018Toulouse
m) Conferencia Robotic Telescopes, Student Research and Education (RTSRE)  & Cimeira InterNational Astronomy Teaching
Datas: do 22 ao 27 de xullo de 2018
Lugar: Hilo, Hawai&#8217;i, EEUU
Máis información: rtsre.org
Esquecemos algo? Entón comparte os teus encontros sobre educación e divulgación astronómica con nós vía outreach@iau.org.
10) O boletín de divulgación astronómica da IAU noutros idiomas
-Tradución ao serbio, elaborada pola doutora Liliana Gracanin de Serbia: https://twitter.com/IAU_srpski;
-Traducións ao español, elaboradas por:
Sofía Meneses-Goytia, doutora, investigadora asociada postdoutoral, Instituto de Cosmoloxía e Gravitación, Universidade de Portsmouth: http://bit.ly/2rIqVGe;
Basilio Solís-Castillo, estudante de doutorado, Instituto Max Planck de Radioastronomía, Universidade de Bonn: http://astronomia-para-todos.blogspot.de;
ASAFILE, Asociación de Astrónomos Aficionados de León, Nicaragua: http://asafile.blogspot.jp/p/blog-page_12.html;
-Traducións ao xaponés a cargo de Akihiko Tomita e Mikako Kuwamura a través da Rede de Tradución Astronómica: http://bit.ly/2xlNyCR. Se queres recibir a tradución ao xaponés do boletín, subscríbete á Asociación Xaponesa de Astrónomos Afeccionados, http://www.jaaa-astro.jp/jaaa-ml.html, ou á Sociedade Xaponesa pola Educación e Divulgación da Astronomía, http://www.tenkyo.net/;
-Traducións ao galego, pola Agrupación Astronómica Coruñesa Ío, en España, aquí: http://agrupacionio.com/gl/tag/boletin-iau;
–Podes atopar números antigos deste boletín en español traducidos pola Sociedad Española de Astronomía neste enderezo: http://www.sea-astronomia.es/drupal/content/newsletter-iau-noc;
Se estás interesado en traducir o noso boletín ao teu idioma, por favor contacta con nós vía outreach@iau.org.
11) Contribucións ao boletín de divulgación astronómica da IAU
Na Oficina de Divulgación Astronómica da IAU sempre estamos buscando noticias sobre educación e divulgación astronómica en todo o mundo. Por favor, continuade compartindo as vosas historias con nós en 2017! Se estás organizando actividades a gran escala a nivel rexional ou internacional, ofreces postos de traballo de educación e comunicación da astronomía, tes proxectos innovadores ou historias inspiradoras, buscas colaboración ProAm en astronomía ou creaches recursos educativos, fáinolo saber por correo electrónico: outreach@iau.org.
Tradución: Martin Pawley (Agrupación Ío). Podes consultar o boletín en inglés nesta ligazón.

Question 30

Boletín de divulgación astronómica da IAU: Outubro 2017 #2

Accepted Answer

Boletín de Divulgación Astronómica da Unión Astronómica Internacional (IAU)
Outubro 2017 #2
Neste boletín:
0) Nota dos editores
1) Boletín #18 (xullo-setembro 2017) da Oficina IAU de Astronomía para o Desenvolvemento
2) Espazo de contacto da divulgación nacional (NOC): Novas do Xapón
3) Espazo de contacto da divulgación nacional (NOC): Novas de Nova Celandia
4) Materiais divulgativos sobre Ondas Gravitacionais
5) UNOOSA: Misións espaciais para países en desenvolvemento
6) #HerschelMoments: Celebrando o legado do Observatorio Espacial Herschel
7) Detectives de Imaxes de CosmoQuest
8) O Desafío Europeo Astro Pi está de volta!
9) Encontros e actividades globais
10) O boletín de divulgación astronómica da IAU noutros idiomas
11) Contribucións ao boletín de divulgación astronómica da IAU
0) Nota dos editores
Durante as últimas semanas o noso equipo estivo ocupado coa data límite de envío de propostas e pedimento de axudas para o Communicating Astronomy with the Public 2018. Estamos moi contentos de anunciar un gran número de propostas e rexistros! Participamos no Día de Portas Abertas do NAOJ no Campus de Mintaka (non perdades as imaxes na nosa páxina de Facebook) onde o noso proxecto de Rede de Tradución Astronómica foi un gran, gran éxito; todas as persoas participantes quixeron aprender a escribir “Eu amo a astronomía” en diferentes linguas!
Neste número do noso boletín, destacamos o proxecto de ciencia cidadá “Detective de Imaxes” de Cosmoquest, o regreso do AstroPi europeo e celebramos coa ESA o legado do Observatorio Espacial Herschel.
Finalmente, recibimos outra vez noticias asombrosas, agora relacionadas cun asunto de plena actualidade como as ondas gravitacionais! Grazas ao esforzo de colaboración internacional, os astrónomos e as astrónomas veñen de observar ondas gravitacionais e luz (radiación electromagnética) da fusión de estrelas de neutróns. Para celebralo, queremos compartir convosco algunhas ligazóns con grandes recursos e actividades relacionadas coas ondas gravitacionais. Desfrutade delas!
Feliz lectura e ceos despexados!
O equipo da Oficina para a Divulgación da Astronomía da IAU
1) Boletín #18 (xullo-setembro 2017) da Oficina IAU de Astronomía para o Desenvolvemento
O Boletín #18 da IAU OAD está xa na rede. O boletín lánzao trimestralmente a Oficina IAU de Astronomía para o Desenvolvemento (OAD) e nel podes ler información sobre as súas últimas actividades. Entre as novas máis destacadas deste boletín está a interacción da OAD con economistas con especialización no desenvolvemento e posíbeis colaboracións coa comunidade astronómica; a sesión “Astronomía para o Desenvolvemento: Unha Discusión sobre a Inclusión” no Fórum Científico 2017 de Sudáfrica, o 7 e 8 de decembro en Pretoria, Sudáfrica; e o lanzamento da versión alfa do lote de ferramentas de Ciencia de Datos en Astronomía. A OAD está aberta a contribucións da comunidade ao lote de ferramentas.
Podes ler máis aquí: http://bit.ly/2xPJmwF
O boletín está tamé dispoñíbel en PDF no sitio web da Oficina IAU de Astronomía para o Desenvolvemento: www.astro4dev.org/media/newsletters/ 
2) Espazo de contacto da divulgación nacional (NOC): Novas do Xapón
a) Aula remota sobre o Sol para estudantes peruanos
O 21 de setembro vinte estudantes da Universidade Unión Peruana de Perú tiveron unha aula remota no Planetario Nacional IGP. Desde o telescopio solar localizado no Observatorio Astronómico Nacional do Xapón (NAOJ) no Campus de Mitaka, Toquio, por vídeoconferencia, Kentaro Yaji, astrónomo solar do NAOJ impartiu unha conferencia titulada “Que estrela é o Sol?”. En Perú, Taicho Tsujino, voluntario da Axencia de Cooperación Internacional do Xapón, traduciu a conferencia ao español. O alumnado de Perú ten poucas oportunidades de estudar ciencias especializadas e experiencias como esta dunha aula remota poden xogar un papel significativo na súa vida académica.
Podes ver os comentarios de Taicho Tsujino en xaponés aquí e o informe do Planetario IGP (en español) aquí.
3) Espazo de contacto da divulgación nacional (NOC): Novas de Nova Celandia
a) Festival Starlight Aoraki Mackenzie
Do 13 ao 15 de outubro Nova Celandia acolleu o Festival Starlight Aoraki Mackenzie, unha actividade de tres días cheo de observacións astronómicas, espectáculos de planetario, obradoiros, unha visita ao Observatorio Monte John da Universidade de Canterbury e conferencias, entre elas unha da científica da NASA Natalie Batalha, o Director da Oficina IAU de Astronomía para o Desenvolvemento Kevin Govender e o Coordinador Internacional da Oficina IAU de Divulgación Astronómica Sze-leung Cheung. O festival celebrou tamén a primeira Reserva Dark Sky do hemisferio sur no Parque Nacional Aoraki / Monte Cook.
Para saber máis, visitade http://www.phys.canterbury.ac.nz/starlightfestival/
4) Materiais divulgativos sobre Ondas Gravitacionais
Coas últimas novas sobre ondas gravitacionais ocupando grandes titulares de prensa en todo o mundo (podedes ver a mensaxe de parabéns da IAU aquí), moitos educadores e educadoras de todo o mundo lanzáronse á busca dos mellores recursos para amosalos nas aulas ou nas súas actividades co público xeral. Valémonos desta oportunidade para compartir interesantes sitios web que acollen actividades educativas sobre o tema das ondas gravitacionais. O LIGO Collaborative Research ofrece recursos e actividades para o público xeral, o profesorado e o alumnado. A Universidade Penn State tamén achega unha boa colección de recursos. Outros grandes lotes de materiais poden atoparse en Caltech e no repositorio do JPL/NASA. Estes son apenas uns poucos bos exemplos. Sabedes de máis recursos sobre ondas gravitacionais? Por favor, compartídeos connosco e a comunidade vía outreach@iau.org ou Facebook.
5) UNOOSA: Misións espaciais para países en desenvolvemento
A Oficina das Nacións Unidas para os Asuntos do Espazo Exterior (UNOOSA) está colaborando coa Corporación Sierra Nevada (SNC) para ofrecer aos estados membros das Nacións Unidas a oportunidade de participar nunha misión espacial orbital usando o vehículo espacial da SNC “Dream Chaser” (Cazador de Sonos). A misión estará aberta a todos os estados membros das Nacións Unidas; os países emerxentes e en desenvolvemento son particularmente convidados a participar. A misión portará experimentos, equipamento ou satélites proporcionados por institucións dos países participantes. Se a túa institución está interesada en participar, debes completar o formulario antes do 1 de novembro de 2017.
Para máis información, visita o sitio web http://www.unoosa.org/oosa/en/ourwork/psa/hsti/FreeFlyer_Orbital_Mission.html
6) #HerschelMoments: Celebrando o legado do Observatorio Espacial Herschel
O pasado setembro a Axencia Espacial Europea (ESA) celebrou a ciencia e o legado do Observatorio Espacial Herschel cunha serie de artigos, novas imaxes e vídeos sobre os seus principais descubrimentos. Unha campaña nas redes sociais convida aos astrónomos e astrónomas a compartir os seus recordos persoais e imaxes favoritas. A campaña foi impulsada pola conta de twitter @esascience co cancelo #HerschelMoments (tamén nas páxinas de Facebook e Instagram da ESA).
Podes atopar contidos relevantes (artigos e vídeos) aquí e unha colección de reaccións da comunidade nesta compilación de Momentos de Twitter.
7) Detectives de Imaxes de CosmoQuest
Detectives de Imaxes de CosmoQuest é unha nova ferramenta para estudar a Terra empregando fotos tomadas por astronautas da Estación Espacial Internacional (ISS). É un proxecto de ciencia cidadá financiado pola NASA para que o público identifique rexións da Terra nas fotografías tomadas desde a ISS. Ás persoas participantes pidéselles que axuden a identificar accidentes xeográficos (naturais ou de fabricación humana) nas fotografías e logo determinar en que lugar da Terra foi captada a imaxe. A idea é etiquetar e facer fáciles de buscar as imaxes sen identificar da base de máis de 1,5 millóns de fotografías. Para máis información, contactade con Pamela L. Gay, investigadora principal de CosmoQuest (pamela[at]astrosociety.org).
Calquera persoa pode unirse, ti tamén podes formar parte de Detectives de Imaxes visitando o sitio web http://cosmoquest.org/ImageDetective.
8) O Desafío Europeo Astro Pi está de volta!
O Desafío Europeo Astro Pi 2017-2018 dálle ao alumnado das escolas a oportunidade de desenvolver o seu propio proxecto de investigación científica no espazo usando código informático. Este ano o Desafío propón dous niveis de complexidade: a Misión Cero e a Misíon Laboratorio Espacial. Calquera pregunta que teñades sobre o Desafío Europeo Astro Pi debedes formulala directamente a astropi[at]esa.int. Desexámosvos moita sorte!
Para saber máis sobre o Desafío Europeo Astro Pi 2017-2018 visitade o sitio web http://bit.ly/2yx6uxn.
9) Encontros e actividades globais en 2017
Aquí tes unha listaxe de conferencias e actividades sobre educación e investigación astronómica en todo o mundo. Planifica con tempo un ano cheo de acontecementos interesantes!
Engadidos hai pouco
129º Encontro anual ASP &#8211; Conferencia de divulgación STEM: “Beyond the Eclipse: Engaging Diverse and Underserved Communities in Astronomy and STEM”
Datas: do 5 ao 8 de decembro de 2017
Lugar: St. Louis, Missouri, EEUU
Máis información: http://bit.ly/2l0ibte
11º Encontro Internacional de Astronomía e Astronáutica
Datas: do 12 ao 14 de abril de 2018
Lugar: Campos de Goytacazes, Brasil
Máis información: http://bit.ly/2xP8uik
Próximas actividades
a) Noite Internacional de Observación da Lúa
Data: 28 de outubro de 2017
Lugar: en todo o mundo
Máis información: http://observethemoonnight.org/
b) Astrónomos Novos do Leste Asiático 2017 (EAYAM2017)
Data: do 13 ao 17 de novembro de 2017
Lugar: Ishigaki, Okinawa, Xapón
Máis información: http://www-irc.mtk.nao.ac.jp/eayam/2017/index.html
c) Astronomical Heritage of the Middle East
Datas: do 13 ao 17 de novembro
Lugar: Yerevan, Armenia
Máis información: http://unesco.aras.am/
d) .Astronomy
Data: do 14 ao 17 de novembro de 2017
Lugar: Cidade do Cabo, Sudáfrica
Máis información: http://dotastronomy9.saao.ac.za/
e) Astrobioloxía 2017
Datas: do 1 de novembro ao 1 de decembro de 2017
Lugar: Coyhaique, Chile
Máis información: http://astrobiology2017.org/
f) IFF 2017 – Festival de Cinema Inmersivo
Data: do 1 ao 3 de decembro de 2017
Lugar: Espinho, Portugal
Máis información: http://iff.multimeios.pt/en/
g) 129º Encontro anual ASP &#8211; Conferencia de divulgación STEM: “Beyond the Eclipse: Engaging Diverse and Underserved Communities in Astronomy and STEM”
Datas: do 5 ao 8 de decembro de 2017
Lugar: St. Louis, Missouri, EEUU
Máis información: http://bit.ly/2l0ibte
h) Comunicar Astronomía co Público – CAP2018
Data: do 24 ao 28 de marzo de 2018
Lugar: Fukuoka, Xapón
Máis información: http://www.communicatingastronomy.org/cap2018/
i) 15º Conferencia Internacional de Comunicación Pública da Ciencia e Tecnoloxía (PCST2018)
Data: do 4 ao 6 de abril de 2018
Lugar: Dunedin, Nova Zelandia
Máis información: http://www.pcst2018.org/pcst18
l) 11º Encontro Internacional de Astronomía e Astronáutica
Datas: do 12 ao 14 de abril de 2018
Lugar: Campos de Goytacazes, Brasil
Máis información: http://bit.ly/2xP8uik
m) Sociedade Planetaria Internacional 2018
Data: do 1 ao 6 de xullo de 2018
Lugar: Toulouse, Francia
Máis información: http://www.ips-planetarium.org/page/IPS2018Toulouse
Esquecemos algo? Entón comparte os teus encontros sobre educación e divulgación astronómica con nós vía outreach@iau.org.
10) O boletín de divulgación astronómica da IAU noutros idiomas
-Tradución ao serbio, elaborada pola doutora Liliana Gracanin de Serbia: https://twitter.com/IAU_srpski;
-Traducións ao español, elaboradas por:
Sofía Meneses-Goytia, doutora, investigadora asociada postdoutoral, Instituto de Cosmoloxía e Gravitación, Universidade de Portsmouth: http://bit.ly/2rIqVGe;
Basilio Solís-Castillo, estudante de doutorado, Instituto Max Planck de Radioastronomía, Universidade de Bonn: http://astronomia-para-todos.blogspot.de;
ASAFILE, Asociación de Astrónomos Aficionados de León, Nicaragua: http://asafile.blogspot.jp/p/blog-page_12.html;
-Traducións ao xaponés a cargo de Akihiko Tomita e Mikako Kuwamura a través da Rede de Tradución Astronómica: http://bit.ly/2xlNyCR. Se queres recibir a tradución ao xaponés do boletín, subscríbete á Asociación Xaponesa de Astrónomos Afeccionados aquí: http://www.jaaa-astro.jp/jaaa-ml.html;
-Traducións ao galego, pola Agrupación Astronómica Coruñesa Ío, en España, aquí: http://agrupacionio.com/gl/tag/boletin-iau;
–Podes atopar números antigos deste boletín en español traducidos pola Sociedad Española de Astronomía neste enderezo: http://www.sea-astronomia.es/drupal/content/newsletter-iau-noc;
Se estás interesado en traducir o noso boletín ao teu idioma, por favor contacta con nós vía outreach@iau.org.
11) Contribucións ao boletín de divulgación astronómica da IAU
Na Oficina de Divulgación Astronómica da IAU sempre estamos buscando noticias sobre educación e divulgación astronómica en todo o mundo. Por favor, continuade compartindo as vosas historias con nós en 2017! Se estás organizando actividades a gran escala a nivel rexional ou internacional, ofreces postos de traballo de educación e comunicación da astronomía, tes proxectos innovadores ou historias inspiradoras, buscas colaboración ProAm en astronomía ou creaches recursos educativos, fáinolo saber por correo electrónico: outreach@iau.org.
Tradución: Martin Pawley (Agrupación Ío). Podes consultar o boletín en inglés nesta ligazón.

Blog

Mantente actualizado