{"id":2465,"date":"2016-06-05T14:26:20","date_gmt":"2016-06-05T12:26:20","guid":{"rendered":"http:\/\/agrupacionio.com\/?p=2465"},"modified":"2019-10-15T10:17:31","modified_gmt":"2019-10-15T10:17:31","slug":"marte-e-saturno","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/agrupacionio.com\/nueva\/gl\/marte-e-saturno\/","title":{"rendered":"Marte (e Saturno)"},"content":{"rendered":"<p><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Estes d\u00edas de ceos despexados a noite ten <a href=\"https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Mars\">un protagonista claro<\/a>, o planeta Marte. Certo que non \u00e9 o punto que m\u00e1is brilla; ga\u00f1a X\u00fapiter por un pouco. E o gran campi\u00f3n desa liga luminosa, que adoita ser Venus, tomou un par de meses de descanso: perd\u00e9molo de vista por estar demasiado perto do Sol at\u00e9 finais de xullo en que reaparecer\u00e1 coma luceiro vespertino.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">X\u00fapiter \u00e9 o primeiro, mais Marte leva agora a medalla de prata. Est\u00e1 brillando moito e iso \u00e9 as\u00ed porque hai unhas semanas estivo \u201cen oposici\u00f3n\u201d. Marte xira arredor do Sol nunha \u00f3rbita exterior \u00e1 da Terra (ou sexa, n\u00f3s orbitamos o Sol nunha zona \u201centre Venus e Marte\u201d). Ao dar Marte a volta haber\u00e1 un punto no que estea do outro lado do Sol visto dende a Terra, coa Terra, o Sol e Marte en li\u00f1a e nesa orde e polo tanto con Marte moi lonxe e ademais co seu brillo anulado polo inmensamente maior do Sol. Os astr\u00f3nomos din ent\u00f3n que Marte est\u00e1 <strong>en \u00a0conxunci\u00f3n<\/strong>.<\/p>\n<figure id=\"attachment_2467\" aria-describedby=\"caption-attachment-2467\" style=\"width: 543px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" class=\"wp-image-2467 size-full\" src=\"http:\/\/agrupacionio.com\/wp-content\/uploads\/2016\/06\/Marte-Conxunci\u00f3n-2017-07-27.jpg\" alt=\"Marte Conxunci\u00f3n 2017-07-27\" width=\"543\" height=\"565\" srcset=\"https:\/\/agrupacionio.com\/nueva\/wp-content\/uploads\/2016\/06\/Marte-Conxunci\u00f3n-2017-07-27.jpg 543w, https:\/\/agrupacionio.com\/nueva\/wp-content\/uploads\/2016\/06\/Marte-Conxunci\u00f3n-2017-07-27-288x300.jpg 288w\" sizes=\"(max-width: 543px) 100vw, 543px\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-2467\" class=\"wp-caption-text\">Fonte: Heavens Above, www.heavens-above.com<\/figcaption><\/figure>\n<p style=\"text-align: justify;\">Igualmente, noutro momento da s\u00faa volta Marte estar\u00e1 nunha posici\u00f3n diametralmente oposta, con Marte, a Terra e o Sol ali\u00f1ados nesa orde. Marte avanza ent\u00f3n polas s\u00faas posici\u00f3ns m\u00e1is pr\u00f3ximas \u00e1 Terra, co cal v\u00e9molo singularmente brillante, e ademais recibe a luz do Sol ao longo de toda a noite, co cal t\u00e9molo moitas horas no ceo, todas as da noite. Dicimos que Marte est\u00e1 <strong>en oposici\u00f3n<\/strong>.<\/p>\n<figure id=\"attachment_2468\" aria-describedby=\"caption-attachment-2468\" style=\"width: 565px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><img decoding=\"async\" class=\"wp-image-2468 size-full\" src=\"http:\/\/agrupacionio.com\/wp-content\/uploads\/2016\/06\/Marte-oposici\u00f3n-2016-05-22.jpg\" alt=\"Marte oposici\u00f3n 2016-05-22\" width=\"565\" height=\"552\" srcset=\"https:\/\/agrupacionio.com\/nueva\/wp-content\/uploads\/2016\/06\/Marte-oposici\u00f3n-2016-05-22.jpg 565w, https:\/\/agrupacionio.com\/nueva\/wp-content\/uploads\/2016\/06\/Marte-oposici\u00f3n-2016-05-22-300x293.jpg 300w\" sizes=\"(max-width: 565px) 100vw, 565px\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-2468\" class=\"wp-caption-text\">Fonte: Heavens Above, www.heavens-above.com<\/figcaption><\/figure>\n<p style=\"text-align: justify;\">Marte estivo en oposici\u00f3n o 22 de maio. E pasou polo punto de maior achegamento \u00e1 Terra na noite do 30 ao 31 de maio, cando estivo \u201capenas\u201d a 75 mill\u00f3ns de quil\u00f3metros, algo m\u00e1is de catro minutos-luz. Iso sup\u00f3n que por exemplo hoxe domingo 5 a s\u00faa luz tardar\u00e1 en chegarnos catro minutos e doce segundos, isto \u00e9, veremos Marte con catro minutos e doce segundos de demora. A luz \u00e9 <a href=\"https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Speed_of_light\">incribelmente veloz<\/a>, mais non \u00e9 instant\u00e1nea.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">O dito para Marte vale tam\u00e9n para <a href=\"https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Saturn\">Saturno<\/a>, que entrou en oposici\u00f3n o pasado xoves 3 de xu\u00f1o. S\u00f3 que Saturno a\u00ednda que \u00e9 moito m\u00e1is grande tam\u00e9n est\u00e1 moito m\u00e1is lonxe: agora sent\u00edmolo \u201cperto\u201d, mais \u201cperto\u201d quere dicir 1349 mill\u00f3ns de quil\u00f3metros, nove veces a distancia da Terra ao Sol. Setenta e cinco minutos-luz (v\u00e9molo tal e como era hai setenta e cinco minutos). Acada o seu m\u00e1ximo brillo anual, parecido ao de estrelas coma Arcturus ou Vega, suficiente como para ser visto incluso nos ceos contaminados das cidades, mais evidentemente inferior ao de Marte. Os dous planetas ocupan rexi\u00f3ns pr\u00f3ximas do ceo, Marte na constelaci\u00f3n de Libra, Saturno na de Ofi\u00faco (si, esa constelaci\u00f3n do zod\u00edaco que non sae nos hor\u00f3scopos). Dende o solpor veremos os dous corpos en direcci\u00f3n sueste e ao longo da noite ir\u00e1n mov\u00e9ndose para desaparecer ao amencer polo sudoeste. Sobre o sur sempre (co norte \u00e1s nosas costas) e nunca a moita altura, o cal esixe que te\u00f1amos un horizonte un pouco despexado.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><img decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-2471\" src=\"http:\/\/agrupacionio.com\/wp-content\/uploads\/2016\/06\/2016-06-05-A-Coru\u00f1a-23h59min.jpg\" alt=\"2016-06-05 A Coru\u00f1a 23h59min\" width=\"1811\" height=\"1920\" srcset=\"https:\/\/agrupacionio.com\/nueva\/wp-content\/uploads\/2016\/06\/2016-06-05-A-Coru\u00f1a-23h59min.jpg 1811w, https:\/\/agrupacionio.com\/nueva\/wp-content\/uploads\/2016\/06\/2016-06-05-A-Coru\u00f1a-23h59min-283x300.jpg 283w, https:\/\/agrupacionio.com\/nueva\/wp-content\/uploads\/2016\/06\/2016-06-05-A-Coru\u00f1a-23h59min-768x814.jpg 768w, https:\/\/agrupacionio.com\/nueva\/wp-content\/uploads\/2016\/06\/2016-06-05-A-Coru\u00f1a-23h59min-966x1024.jpg 966w\" sizes=\"(max-width: 1811px) 100vw, 1811px\" \/><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-2472\" src=\"http:\/\/agrupacionio.com\/wp-content\/uploads\/2016\/06\/2016-06-06-Vigo-2h00min.jpg\" alt=\"2016-06-06 Vigo 2h00min\" width=\"1856\" height=\"1920\" srcset=\"https:\/\/agrupacionio.com\/nueva\/wp-content\/uploads\/2016\/06\/2016-06-06-Vigo-2h00min.jpg 1856w, https:\/\/agrupacionio.com\/nueva\/wp-content\/uploads\/2016\/06\/2016-06-06-Vigo-2h00min-290x300.jpg 290w, https:\/\/agrupacionio.com\/nueva\/wp-content\/uploads\/2016\/06\/2016-06-06-Vigo-2h00min-768x794.jpg 768w, https:\/\/agrupacionio.com\/nueva\/wp-content\/uploads\/2016\/06\/2016-06-06-Vigo-2h00min-990x1024.jpg 990w\" sizes=\"(max-width: 1856px) 100vw, 1856px\" \/><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">A condici\u00f3n errante de Marte, como a dos outros planetas vis\u00edbeis a simple vista, \u00e9 co\u00f1ecida dende a antig\u00fcidade. Pola s\u00faa cor vermella, a do sangue, foi asociado con deuses da guerra na civilizaci\u00f3n grega (Ares) e romana (Marte, presente no mito da fundaci\u00f3n de Roma coma pai de R\u00f3mulo e Remo) mais tam\u00e9n na mitolox\u00eda hind\u00fa (Mangala). <a href=\"http:\/\/agrupacionio.com\/galileo-galilei\">Galileo<\/a> foi (como non!) o primeiro en observalo por telescopio, en setembro de 1610, mais a precariedade do seu equipo non permit\u00eda apreciar detalles da superficie. A mellora das t\u00e9cnicas permitiu un co\u00f1ecemento maior, na distancia, deste planeta veci\u00f1o. Durante a oposici\u00f3n de 1877 o italiano <a href=\"https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Giovanni_Schiaparelli\">Giovanni Schiaparelli<\/a> observou estruturas lineais en Marte, quizais cursos de auga, aos que denominou \u201ccanali\u201d (canais) e as\u00ed o debuxou nos seus mapas. Logo soubemos que os \u201ccanali\u201d eran apenas unha ilusi\u00f3n \u00f3ptica f\u00e1cil de resolver con mellores telescopios, mais at\u00e9 ent\u00f3n foron non poucos os obsesionados con Marte, entre eles <a href=\"https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Percival_Lowell\">Percival Lowell<\/a>, que coa finalidade de estudalo fundou un <a href=\"https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Lowell_Observatory\">observatorio que leva o seu nome<\/a> en Flagstaff, Arizona, en 1894. Deixou as pestanas escrutando durante anos o planeta e escribiu varios libros nos que amosou o seu convencemento profundo (e profundamente equivocado) de que eses \u201ccanais\u201d non eran naturais, sen\u00f3n construci\u00f3ns artificiais que probaban a existencia de vida intelixente en Marte. Foron unha morea os astr\u00f3nomos que discreparon non xa das conclusi\u00f3ns de Lowell sen\u00f3n das s\u00faas propias observaci\u00f3ns, pois nin sequera v\u00edan tales marcas, mais as especulaci\u00f3ns sen fundamento adoitan difundirse m\u00e1is r\u00e1pido c\u00e1 ciencia e a moderna mitolox\u00eda marciana asentouse definitivamente na cultura popular. Quen non falou algunha vez de <a href=\"https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Martian\">marcianos<\/a> (e non de mercurianos ou venusianos, por exemplo)?<\/p>\n<figure id=\"attachment_2473\" aria-describedby=\"caption-attachment-2473\" style=\"width: 809px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-full wp-image-2473\" src=\"http:\/\/agrupacionio.com\/wp-content\/uploads\/2016\/06\/Mapa-de-Marte-Schiaparelli.jpg\" alt=\"Mapa de Marte de Giovanni Schiaparelli. Fonte: Wikipedia.\" width=\"809\" height=\"480\" srcset=\"https:\/\/agrupacionio.com\/nueva\/wp-content\/uploads\/2016\/06\/Mapa-de-Marte-Schiaparelli.jpg 809w, https:\/\/agrupacionio.com\/nueva\/wp-content\/uploads\/2016\/06\/Mapa-de-Marte-Schiaparelli-300x178.jpg 300w, https:\/\/agrupacionio.com\/nueva\/wp-content\/uploads\/2016\/06\/Mapa-de-Marte-Schiaparelli-768x456.jpg 768w\" sizes=\"(max-width: 809px) 100vw, 809px\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-2473\" class=\"wp-caption-text\">Mapa de Marte de Giovanni Schiaparelli. Fonte: Wikipedia.<\/figcaption><\/figure>\n<p style=\"text-align: justify;\">Xusto \u00e9 dicir que <a href=\"https:\/\/lowell.edu\/\">o observatorio de Lowell<\/a> foi tam\u00e9n fonte de co\u00f1ecemento do bo. En 1906 emprendeu outro empe\u00f1o, a busca do <a href=\"https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Planets_beyond_Neptune#Planet_X\">&#8220;Planeta X\u201d<\/a>, un obxecto que deb\u00eda estar por a\u00ed adiante e xustificar\u00eda por efectos gravitacionais irregularidades na \u00f3rbita de Urano. Morreu en 1916 sen ver os froitos da busca, que tardar\u00edan a\u00ednda catorce anos en chegar. Foi en 1930 cando <a href=\"https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Clyde_Tombaugh\">Clyde Tombaugh<\/a> descubriu ese planeta \u201cX\u201d ao que se lle deu o nome de <a href=\"https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Pluto\">Plut\u00f3n<\/a>, hoxe etiquetado non coma planeta sen\u00f3n coma <a href=\"https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Dwarf_planet\">planeta anano<\/a>.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Dos 60 en adiante houbo un bo n\u00famero de misi\u00f3ns non tripuladas a Marte. Na historia est\u00e1n as Mariner 4 (1965) e 9 (1971) da NASA, que orbitaron o planeta e obtiveron boas imaxes; logo as Viking 1 e 2 no 1976 con sondas que pousaron en solo marciano. M\u00e1is recente \u00e9 o \u00e9xito dos \u201crovers\u201d <a href=\"https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Spirit_%28rover%29\">Spirit<\/a> e <a href=\"https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Opportunity_%28rover%29\">Opportunity<\/a>, dese\u00f1ados para misi\u00f3ns de 90 d\u00edas solares. Spirit funcionou durante seis anos (entre 2004 e 2010, cando se perderon as comunicaci\u00f3ns) e Opportunity segue al\u00ed funcionando dende 2004. E dende 2012 tam\u00e9n pasea por Marte <a href=\"https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Curiosity_%28rover%29\">Curiosity<\/a>, outro rover que nos est\u00e1 proporcionando constantemente fotos marabillosas (e alg\u00fan que outro <a href=\"http:\/\/www.jpl.nasa.gov\/video\/details.php?id=1171#fragment-1\">\u201cselfie\u201d<\/a>) dende o seu destino marciano.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Dous obxectos en solo marciano e cinco sondas espaciais m\u00e1is en \u00f3rbita: o seguinte paso ser\u00e1 ir al\u00e1 con equipos humanos. O actual administrador da NASA Charlie Bolden deu hai uns meses o ano 2030 coma <em>deadline<\/em> para vermos individuos da nosa especie sobre o planeta Marte (<a href=\"http:\/\/www.nasa.gov\/sites\/default\/files\/atoms\/files\/15_1117_bolden_spacecom.pdf\">discurso en PDF<\/a>, 96 KB). Pode soar a arroutada, mais m\u00e1is arroutada era anunciar a comezos dos 60 que <a href=\"http:\/\/history.nasa.gov\/moondec.html\">antes de rematar a d\u00e9cada un americano por\u00eda os p\u00e9s na L\u00faa<\/a>&#8230;<\/p>\n<p><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Estes d\u00edas de ceos despexados a noite ten un protagonista claro, o planeta Marte. Certo que non \u00e9 o punto que m\u00e1is brilla; ga\u00f1a X\u00fapiter por un pouco. E o gran campi\u00f3n desa liga luminosa, que adoita ser Venus, tomou un par de meses de descanso: perd\u00e9molo de vista por estar demasiado perto do Sol at\u00e9 finais de xullo en que reaparecer\u00e1 coma luceiro vespertino&#8230;. <\/p>\n<p class=\"more\"><a class=\"more-link\" href=\"https:\/\/agrupacionio.com\/nueva\/gl\/marte-e-saturno\/\">Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":2473,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[146,24],"tags":[107,108,109,110],"class_list":["post-2465","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-astronomia-visual-gl","category-historia-da-astronomia-gl","tag-giovanni-schiaparelli-gl","tag-marte-gl","tag-percival-lowell-gl","tag-saturno-gl"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/agrupacionio.com\/nueva\/gl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2465","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/agrupacionio.com\/nueva\/gl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/agrupacionio.com\/nueva\/gl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/agrupacionio.com\/nueva\/gl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/agrupacionio.com\/nueva\/gl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2465"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/agrupacionio.com\/nueva\/gl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2465\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":10696,"href":"https:\/\/agrupacionio.com\/nueva\/gl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2465\/revisions\/10696"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/agrupacionio.com\/nueva\/gl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2473"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/agrupacionio.com\/nueva\/gl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2465"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/agrupacionio.com\/nueva\/gl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2465"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/agrupacionio.com\/nueva\/gl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2465"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}