![\"\"](\"http:\/\/agrupacionio.com\/nueva\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/2021-03-APRENDER-Esperado-domingo-de-Coresma.jpg\")
<\/p>\nPara a determinaci\u00f3n das datas da Semana Santa \u00e9 preciso ter en conta dous feitos astron\u00f3micos, o comezo da primavera e as fases da L\u00faa. A regra xeral \u00e9 esta: o Domingo de Resurrecci\u00f3n debe ser o primeiro domingo despois da primeira l\u00faa chea da primavera. Precisamos, pois, co\u00f1ecer cando sucede o equinoccio de marzo, momento en que o Sol se sit\u00faa sobre o ecuador celeste e os seus raios caen verticalmente sobre o ecuador do noso planeta, de tal maneira que os dous hemisferios reciben o mesmo nivel de insolaci\u00f3n e se equilibran os d\u00edas e as noites. \u00c9 tam\u00e9n nos equinoccios, e s\u00f3 nos equinoccios, que o Sol sae exactamente polo leste e se pon polo oeste. A medida que os d\u00edas agrandan cami\u00f1o do solsticio de ver\u00e1n o Sol ir\u00e1 ergu\u00e9ndose e deit\u00e1ndose cada vez m\u00e1is ao norte, para ocupar m\u00e1is tempo no ceo e culminar a maior altura ao mediod\u00eda solar, moi afastado en Galiza do civil. Son os meses mellores para tender a roupa a secar, abof\u00e9.<\/p>\n
En 2021 a primavera comeza o s\u00e1bado 20 de marzo, mais, como xa se dixo, tam\u00e9n debemos prestarlle atenci\u00f3n ao cambio de forma da L\u00faa, que empeza mes minguando para desaparecer (l\u00faa nova) o d\u00eda 13 e, nos d\u00edas que seguen, volver a medrar. O domingo 21 de marzo temos cuarto crecente e unha semana despois, o 28, l\u00faa chea. Como a primavera xa entrou d\u00edas atr\u00e1s, o domingo que pecha a Semana Santa ser\u00e1 o seguinte, 4 de abril, o primeiro logo do plenilunio. Fixada esa data, quedan tam\u00e9n definidas as outras celebraci\u00f3ns relacionadas. O domingo anterior ao de Resurrecci\u00f3n \u00e9 o de Ramos, obxecto de atenci\u00f3n de Rosal\u00eda de Castro nun cadro de \u201cCostumbres gallegas\u201d inclu\u00eddo na primeira edici\u00f3n da s\u00faa novela \u201cEl primer loco\u201d. O Domingo de Ramos \u00e9 o \u00faltimo d\u00eda da Coresma, o per\u00edodo de corenta d\u00edas de preparaci\u00f3n espiritual da Semana Santa segundo a liturxia cat\u00f3lica que comeza co m\u00e9rcores de cinza, co que se lle pon o ramo aos d\u00edas de festa e transgresi\u00f3n do Antroido, ou m\u00e1is ben daqueles Antroidos antes da pandemia.<\/p>\n
Destas festas relixiosas a\u00ednda se derivan outras m\u00e1is avanzada a primavera. O Domingo de Resurrecci\u00f3n sinala o inicio da Pascua, per\u00edodo doutros corenta d\u00edas que concl\u00fae un xoves, o da Ascensi\u00f3n, que este ano cae o 13 de maio. Dez d\u00edas despois da Ascensi\u00f3n, o quincuax\u00e9simo da Pascua, \u00e9 outro domingo sinalado, o de Pentecoste, que conmemora o descenso do Esp\u00edrito Santo sobre os ap\u00f3stolos. A semana seguinte chega o Domingo de Trindade e o primeiro xoves despois dese \u00e9 o Corpus Christi, feriado nacional de sempre no pa\u00eds veci\u00f1o, Portugal. O xoves de Corpus \u00e9, en 2021, o 3 de xu\u00f1o.<\/p>\n
Agora v\u00e9n un matiz importante. Realmente, o equinoccio de marzo pode darse os d\u00edas 19, 20 ou 21 e, por ser un momento concreto no tempo, pode coincidir en datas diferentes do calendario segundo a localizaci\u00f3n xeogr\u00e1fica e hora legal de cada territorio. Para evitar m\u00e1is bailes de datas dos estritamente inevit\u00e1beis, a regra eclesi\u00e1stica fixou como referencia para o inicio da primavera o 21 de marzo, independentemente do fito astron\u00f3mico. As\u00ed, por exemplo, en 2019 a primavera comezou o 20 de marzo e na madrugada do 21 xa houbo l\u00faa chea, mais como primeiro plenilunio da primavera se computou \u201co primeiro despois do 21 de marzo\u201d, isto \u00e9, o do 19 de abril, de a\u00ed que o Domingo de Resurrecci\u00f3n fora o 21 dese mes. As posici\u00f3ns extremas do Domingo de Resurrecci\u00f3n no calendario m\u00f3vense nun rango que vai do 22 de marzo ao 25 de abril.<\/p>\n
<\/p>\n
O mapa est\u00e1 calculado para as 22:00 do s\u00e1bado 20 de marzo na Coru\u00f1a, mais \u00e9 v\u00e1lido para toda Galiza. Cada semana o ceo \u201cadianta\u201d media hora, aproximadamente, co cal servir\u00eda tam\u00e9n para as 22:30 do 13, as 23:00 do 6 ou \u00e1s 23:30 do 27 de febreiro.<\/p>\n
![\"\"](\"http:\/\/agrupacionio.com\/nueva\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/Ori\u00f3n_ConNebulosa-1024x670.jpg\")
<\/p>\n
A outra imaxe amosa unha representaci\u00f3n m\u00e1is detallada da constelaci\u00f3n de Ori\u00f3n, quizais a m\u00e1is espectacular do ceo do inverno, canda unha imaxe da s\u00faa nebulosa, un pouco por debaixo do cinto que debuxan as estrelas Alnitak, Alnilam e Mintaka.<\/p>\n
* * * * *<\/p>\n
Publicado orixinalmente na secci\u00f3n \u201cO ceo do mes\u201d do caderno \u201cAprender\u201d do\u00a0N\u00f3s Diario<\/a>, n\u00famero 17, s\u00e1bado 27 de febreiro de 2021. Texto e imaxes: Martin Pawley (Agrupaci\u00f3n Astron\u00f3mica Coru\u00f1esa \u00cdo).<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Para a determinaci\u00f3n das datas da Semana Santa \u00e9 preciso ter en conta dous feitos astron\u00f3micos, o comezo da primavera e as fases da L\u00faa. A regra xeral \u00e9 esta: o Domingo de Resurrecci\u00f3n debe ser o primeiro domingo despois da primeira l\u00faa chea da primavera. Precisamos, pois, co\u00f1ecer cando sucede o equinoccio de marzo, momento en que o Sol se sit\u00faa sobre o ecuador… <\/p>\n